Qazaqstan 2035 jylǵa qaraı parnıktik gaz shyǵaryndylaryn 17%-ǵa qysqartýdy kózdeıdi
ASTANA.KAZINFORM - Búgingi tańda Klımattyq kún tártibi jahandyq ekonomıkalyq damýdyń negizgi faktorlarynyń birine aınalyp otyr. Dekarbonızatsııa, turaqty damý jáne shyǵaryndylardy azaıtý máseleleri halyqaralyq saýdaǵa, ınvestıtsııalarǵa jáne memleketterdiń básekege qabilettiligine tikeleı áser etedi.
Bul týraly Eýrazııalyq ekonomıkalyq forým aıasynda ótken «Halyqaralyq Klımattyq kún tártibi: EAEO úshin syn-qaterler men múmkindikter» atty sessııa jumysy barysynda Qazaqstan Respýblıkasynyń Ekologııa jáne tabıǵı resýrstar vıtse-mınıstri Mansur Oshýrbaev aıtty.
Vıtse-mınıstr atap ótkendeı «EAEO elderi úshin bul protsester erekshe mańyzǵa ıe. Bizdiń ekonomıkamyz ónerkásippen, energetıkamen, shıkizat jáne qaıta óńdelgen taýarlar eksportymen tyǵyz baılanysty. Osyǵan baılanysty Qazaqstan ulttyq klımattyq saıasatty dáıekti túrde damytyp, kómirtekti retteý júıesin jetildirmek.
Qazaqstan BUU-nyń Klımattyń ózgerýi týraly negizdemelik konventsııasy men Parıj kelisiminiń qatysýshysy bola otyryp, parnıktik gazdar shyǵaryndylaryn 2030 jylǵa qaraı 15% - ǵa jáne 2035 jylǵa qaraı 1990 jylǵy deńgeıden 17% - ǵa qysqartý jónindegi mindettemelerge ıe.
Osy maqsattarǵa qol jetkizý úshin elimizde keshendi jáne júıeli jumys júrgizilip jatyr.
Energetıka, ónerkásip, kólik jáne ekonomıkanyń basqa da negizgi salalaryn transformatsııalaýdyń uzaq merzimdi kózqarasyn aıqyndaıtyn 2060 jylǵa deıingi kómirtegi beıtaraptyǵyna qol jetkizý strategııasy qabyldandy. Qazirgi ýaqytta óndiristerdi jańǵyrtý, jańartylatyn energetıkany damytý jáne energııa tıimdiligin arttyrý jónindegi sharalardy qosa alǵanda, ony iske asyrý jónindegi jol kartasy ázirlený ústinde.
Sondaı-aq, klımattyń ózgerýine jahandyq den qoıýǵa Qazaqstannyń jańartylǵan ulttyq aıqyndalatyn úlesi bekitildi. Іshki jáne halyqaralyq naryqtardy retteýdi qosa alǵanda, ekologııalyq zańnamany jetildirý jumystary júrgizilip jatyr.
Parnıktik gazdar shyǵaryndylaryn azaıtý jónindegi maqsattarǵa qol jetkizýdegi Qazaqstannyń negizgi quraldarynyń biri shyǵaryndylar saýdasynyń ulttyq júıesi (STV) bolyp tabylady.
Búgingi tańda STV barlyq ulttyq shyǵaryndylardyń shamamen 43% -. qamtıdy jáne energetıka, munaı-gaz, ónerkásip jáne óndirýshi sektorlardyń iri kásiporyndaryn qamtıdy. ǴT maqsaty kásiporyndardy «jasyl» tehnologııalardy qoldanýǵa yntalandyrý jáne óz tıimdiligin arttyrý bolyp tabylady.
Qazaqstan retteýdiń ashyqtyǵyn arttyrýdy, kómirtegi naryǵynyń ınfraqurylymyn damytýdy jáne úzdik halyqaralyq tájirıbelerdi engizýdi qosa alǵanda, shyǵaryndylar saýdasy júıesin odan ári damytý jáne jetildirý boıynsha dáıekti jumys istep jatyr.
Shyǵaryndylar saýdasynyń ulttyq júıesin eýropalyq kómirtekti retteý mehanızmderimen yqtımal ıntegratsııalaý máselelerine erekshe nazar aýdarylady. Bul qazaqstandyq kómirtegi naryǵyna degen senimdi nyǵaıtýǵa, eldiń ınvestıtsııalyq tartymdylyǵyn arttyrýǵa jáne otandyq bıznes úshin qosymsha múmkindikter jasaýǵa múmkindik beredi.
Qazaqstanda shyǵaryndylar saýdasynyń júıesimen qatar kómirtekti ofsetterdiń, parnıktik gazdar shyǵaryndylaryn sińirý nemese azaıtý jónindegi jobalardyń tetigi damyp keledi. Bul baǵyt tabıǵatty qorǵaý, ormandy qalpyna keltirý jáne ózge de klımattyq mańyzy bar jobalardy iske asyrýdy yntalandyrady.
Búgingi tańda Parıj kelisiminiń 6-babynda kózdelgen naryqtyq tetikterdi ımplementatsııalaý boıynsha jumys júrgizilý ústinde. Qazaqstan bul quraldardy halyqaralyq yntymaqtastyqty keńeıtý, Klımattyq qarjylandyrýdy tartý jáne birlesken jobalardy iske asyrý úshin mańyzdy platforma retinde qarastyrady.
Klımattyq kún tártibi birlesken sheshimder men tyǵyz ózara árekettesýdi qajet etedi. EAEO elderi úshin klımattyq saıasat sheńberinde yntymaqtastyq pen tájirıbe almasýdy damytý erekshe mańyzdy
Qazaqstan osy jumysqa belsendi qatysýǵa jáne EAEO sheńberinde Klımattyq áriptestikti nyǵaıtýǵa daıyn.
Osyǵan deıin Qazaqstandaǵy klımat qalaı ózgerip jatqany týraly jazdyq.
