QazAqparat-Anons: qazannyń 27-si men qazannyń 31-i aralyǵyndaǵy oqıǵalardyń kúntizbesi

ELBASY

Qazannyń 27-28-i kúnderi Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti Nursultan Nazarbaev Frantsııaǵa resmı sapar jasaıdy.

ÚKІMET

Qazannyń 27-sinde Mınıstrler úıinde «Jahandaný jaǵdaıynda Ulttyq bilim berý júıesin damytý» taqyrybyna arnalǵan ǵylymı-tájirıbelik konferentsııa ótedi.

PARLAMENT

Qazannyń 27-sinde Parlament Májilisiniń jalpy otyrysy bolady.

QAZAQSTAN JÁNE ÁLEM

Qazannyń 27-28-inde Dýshanbede TMD-nyń Zańsyz kóshi-qonmen kúresýdegi yntymaqtastyq týraly kelisimine qatysýshy memleketterdiń birlesken komıssııasynyń májilisi ótedi.

Qazannyń 28-i men 30-y aralyǵynda Ortalyq Azııa aımaǵyna sapary barysynda Qazaqstanǵa Saýd Arabııasy Koroldigi Syrtqy ister mınıstriniń orynbasary hanzada Haled ben Saýd ben Haled ál -Saýd keledi.

Qazannyń 28-inde Sankt-Peterborda «Eýropadaǵy qaýipsizdik pen yntymaqtastyq uıymy jáne TMD: jańa múmkindikter men perspektıvalar» degen taqyrypta halyqaralyq parlamenttik konferentsııa ótedi

Qazannyń 28-i men 31-i aralyǵynda Máskeýde Stýdenttik uıymdar men jastardyń halyqaralyq dostastyǵynyń V sezi ótedi.

Qazannyń 29-ynda Peterbordaǵy Tavrııa saraıynda TMD Parlamentaralyq assambleıasynyń uıytqy bolýymen «Joldardaǵy qaýipsizdik - ómir qaýipsizdigi» ІІІ halyqaralyq kongresi ótedi. Onyń jumysyna memlekettik bılik organdarynyń basshylary, parlamentshiler, Halyqaralyq kólik odaqtary men qaýymdastyqtarynyń, BUU júıesi organdary men jol qozǵalysynyń qaýipsizdigi salasynda jumys isteıtin basqa da halyqaralyq uıymdardyń, buqaralyq aqparat quraldarynyń ókilderi qatysady.

EKONOMIKA

Qarashanyń 1-inen bastap Qazaqstan Halyqaralyq valıýta qorynyń jáne Dúnıejúzilik bank tobynyń Shveıtsarııalyq kishi tobyna aýysady.

SPORT

Qazannyń 26-27 kúnderi Almatydaǵy «Medeý» muz aıdynynda dopty hokkeıden týrnır ótedi. Bul kúrdeli jóndeý jumystarynan keıin sport nysanyndaǵy 2011 jylǵy 7-shi qysqy Azııa oıyndary qarsańy aıasyndauıymdastrylyp otyrǵansynaqtyq jarys bolmaq.

ASTANA

Qazan aıynyń 27-28-inde «Qazaqstannyń turǵyn úı kommýnaldyq sharýashylyǵy: problemalar, olardy sheshý joldary jáne sala keleshegi» atty alǵashqy halyqaralyq konferentsııa men «TKSh - EKSPO-2010» kórmesi ótedi.

Qazannyń 27-29 aralyǵynda Astana qalasynda QR Kólik jáne kommýnıkatsııa mınıstrliginiń resmı qoldaýymen «Qazavtojol-2010». «Jol keshenindegi qural-jabdyqtar, qurylys jáne servıstik ındýstrııa» atty VII halyqaralyq mamandandyrylǵan kórme ótedi.

Qazannyń 28-inde Q.Qýanyshbaev atyndaǵy qazaq mýzykalyq drama teatrynda, Qazaqtyń memlekettik M.Áýezov atyndaǵy akademııalyq drama teatrynyń gastroldik saparynyń ashylýyna arnalǵan baspasóz konferentsııa ótedi.

Qazannyń 29-ynda Astanadaǵy Kongress-Holda Qazaqstan Táýelsizdiginiń 20 jyldyǵyna oraı Batys Qazaqstan oblysynyń óner sheberleriniń «Týǵan jer - altyn besigim» atty kontserttik baǵdarlamasy bolady.

ALMATY

Qazannyń 15-i men jeltoqsannyń 15-i aralyǵynda Almatyda «Úzdik ınvestor» konkýrsy ótedi. Bul sharany «CAIFC», «Centras Securities», «Halyk Finance», «Seven Rivers Capital», «Premier Capital brokerlik kompanııalary uıymdastyryp otyr.

Qazannyń 27-sinde Almaty ákimdiginde Azıada nysandarynyń daıyndyǵyna júrgizilgen tekserýdiń qorytyndysyna arnalǵan baspasóz máslıhaty bolady.

Qazannyń 27-sinde Qazaqstandyq baspasóz klýbynda 2011 jylǵy Azıada oıyndarynyń resmı ánuranyna jarııalanǵan ashyq konkýrstyń qorytyndysy boıynsha baspasóz máslıhaty ótedi.

Almatyda qazannyń 28-29-y kúnderi "Qazaqstandyq emıtentter forýmy. Daǵdarystan keıingi kezeńdegi bıznestiń ósý núktesi" dep atalatyn konferentsııa ótedi.

Qazannyń 28-29-y kúnderi Almatydaǵy «Intercontinental Almaty» qonaqúıinde «Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy shyǵarmashylyq quqyq pen quqyq qoldaný máseleleri» atty qazaqstandyq V Calyq forýmy ótedi.

Almatydaǵy «Tsezar» kınoteatrynda qazannyń 29-31-i kúnderi 6 fılmniń premerasy bolady.

AIMAQTAR

ALMATY OBLYSY

Qazannyń 27-sinde Taldyqorǵanda oblystyq jastar forýmy ótedi.

Qazannyń 29-ynda Taldyqorǵanda «Jastar» Sport saraıy jáne Súıinbaı Aronulynyń eskertkishi ashylady.

MAŃǴYSTAÝ OBLYSY

Qarashanyń 1-inen bastap Mańǵystaý oblysynyń Beıneý aýdanyndaǵy Boranqul kentinde «Bıznes-Keńesshi» bıznes-oqytý baǵdarlamasyn júzege asyrýdyń ІІІ kezeńi bastalady.

Qazannyń aldaǵy 27-29 kúnderi aralyǵyndaAqtaý qalasynda Ulttyq medıtsınalyq holdıng (UMH) kúnderi ótedi.

JAMBYL OBLYSY

Ulttyq Qaýipsizdik komıtetiniń memlekettik shekara qyzmeti qazannyń 29-ynan bastap «Almaty-Tashkent» avtojolynyń Jambyl oblysy Qordaı jáne Merke aýdandaryndaǵy toraptaryn jabady.

Jambyl oblysynda qazannyń 29-ynda Qazaqstan-qyrǵyz agrobıznes-forýmy ótedi.

ELEÝLІ OQIǴALAR. ATAÝLY KÚNDER. ESІMDER

QAZANNYŃ 27-І, SÁRSENBІ

Búkilálemdik aýdıovızýaldyq mura kúni

Bas konferentsııasynyń 33 sessııasynda ıÝNESKO-ǵa múshe-memleketer qazannyń 27-in «ekonomıkalyq, saıası, áleýmettik damý, ǵylym men bilimniń evolıýtsııasy, ár túrli ulttyń mádenıetin biriktirip, jáne de tabıǵat pen álemniń evolıýtsııasyn» kýálandyratynyn belgilep Búkilálemdik aýdıovızýaldyq mura kúni dep jarııalady. Bul qarardyń avtorlary bul muraǵattyń óte synǵysh ekenin, onyń saqtalýy óte qymbatqa túsetinin jáne de ony saqtaý úshin kóptegen memleketterdiń qaltasy kótermeıtinin tolyǵymen moıyndaıdy.

Aýdıovızýaldi murany saqtaý - bir qatar quqyqtyq, uıymdastyrýshylyq, tehnıkalyq, qarjylyq sheshimdi talap etetin qıyn áreket. Sharalar qabyldanbasa, bul mura óziniń on jyldyq basty qundylyqtaryn joǵaltylýy múmkin, adamzattyń mádenıettiligi men oılaý qabilettiliginiń tómendeýine ákelip soqtyrady.

Túrikmenstan Respýblıkasynyń Memlekettik meıramy - Táýelsizdik kúni (1991)

Túrikmenstan Respýblıkasy - Ortalyq Azııada ornalasqan memleket. Batysynda Kaspıı teńizimen shaıylady. Resmı tili - túrikmen tili. Astanasy - Ashǵabat qalasy. Memleket basshysy - prezıdent. Joǵary ókiletti organy - halyq máslıhaty.

Qazaqstan Respýblıkasy men Túrikmenstan Respýblıkasy arasyndaǵy dıplomatııalyq qarym-qatynas 1992 jylǵy qazannyń 5-inde ornatyldy.

OQIǴALAR

5 jyl buryn (2005) Elbasy Tatarstan Prezıdenti Mıntımer Shaımıevke Qazaqstan Respýblıkasy Tuńǵysh Prezıdentiniń Memlekettik beıbitshilik jáne progress syılyǵyn tabys etti.

Kezdesý barysynda Mıntımer Shaımıevtiń baýyrlas qazaq-tatar halyqtarynyń arasyndaǵy dostyq qarym-qatynasty damytýǵa, Reseı men Qazaqstannyń yntymaqtastyǵyn kúsheıtýge qosqan úlesin jáne kópultty Tatarstanda turaqtylyq pen beıbitshilikti saqtaýdaǵy aıryqsha salmaǵyn erekshe ataǵan Elbasy Tatarstan Prezıdentiniń keýdesine Memlekettik syılyqtyń alqasyn óz qolymen taqty. Óz kezeginde Qazaqstan Prezıdentine sheksiz alǵysyn bildirgen Tatarstan basshysy beıbitshilik bolmasa, eshqandaı damý týraly sóz de bolmaıtynyn aıtty. Barlyǵy da beıbitshilik pen turaqtylyqtyń negizinde damýǵa qol jetkizgisi keledi. Biraq, ol árkimniń qolynan kele bermeıdi - degen Mıntımer Shaımıev atalǵan syılyqty qıyn-qystaý jyldarda da elde ultaralyq kelisimdi, turaqtylyq pen beıbitshilikti saqtaı bilgen Prezıdent Nursultan Nazarbaevtyń qolynan alýdyń ózi úlken mánge ıe ekenin atap kórsetti.

1 jyl buryn (2009) Pavlodar oblystyq kitaphanasynda ótken kezdesý barysynda kompozıtor Kaıyrbek Sátıevtiń «Ánim ánge jalǵassyn» atty kitabynyń tanystyrylymy ótti.

Kitap betterinde - M. Maqataev, S. Máýlenov, T. Aıbergenov syndy qazaqstandyq tanymal aqyndardyń óleńderine jazǵan mýzykalardyń notalary.

Q. Sátıev mýzykany bala kezinen bastap shyǵarǵan. Pavlodarlyq mýzyka ýchıleşesin bitirgen soń, mýzykalyq mekteptiń dırektory bolyp, jas ánshiler men balalar horyna óleńder shyǵardy. Sońǵy on bes jylda B.Ahmetov atyndaǵy pavlodarlyq pedagogıkalyq kolledjde mýzyka men án sabaǵyn oqytady. Qaıyrbek Sátıev - Sh.Qaldaıaqov atyndaǵy kompozıtorlar baıqaýynyń laýreaty (1992), Pavlodar ákiminiń «Kompozıtor goda» grantynyń ıegeri.

1 jyl buryn (2009) Bratıslav qalasynda Qazaqstan Respýblıkasynyń Bas prokýratýrasy men Slovakııa Respýblıkasynyń Bas prokýratýrasy arasyndaǵy yntymaqtastyq týraly memorandýmǵa qol qoıdy.

Atalǵan qujat boıynsha taraptar qylmystyq quqyq salasyndaǵy ekijaqty yntymaqtastyqty arttyrýǵa, quqyqtyq qatynastardyń ózekti máselelerin sheshýge, sondaı-aq uıymdasqan qylmyspen kúres jáne qylmystyq is-áreketten túsken kiristerdi zańdastyrý salasynda ózara quqyqtyq kómek kórsetetin bolady.

ESІMDER

45 jyl buryn (1965) Astana qalasy «Almaty» aýdanynyń ákimi, saıasat ǵylymdarynyń kandıdaty AHMETOV Sapar Qaıratuly dúnıege keldi.

Soltústúk Qazaqstan oblysynda týǵan. Tselınograd ınjenerlik-qurylys ınstıtýtyn, Eýrazııa gýmanıtarlyq ınstıtýtyn bitirgen.

Eńbek jolyn 1990 jyly Marevkanyń №5 «Petropavlovskselstroı» jyljymaly mehkolonnanyń tas qashaýshysy, qurylys bólimshesiniń ustasy bolyp bastady. 1993-1996 jyldary - Aqmola qalasy «Ǵımarat» óndiristik-kommertsııalyq fırmanyń kommertsııalyq dırektory. 1997-1998 jyldary - Aqmola Arnaıy Ekonomıkalyq Zonanyń ǵylymı-tehnıkalyq damytýyna jáne aýmaq qurylys oshaǵy boıynsha bóliminiń 1 sanatty mamany, «Aqmola jyljymaıtyn múlik» kúrdeli qurylys basqarmasynyń tehnıkalyq qadaǵalaý boıynsha ınjeneri. 1998-2002 jyldary - Aqmola qalasy ákimi apparatynyń ekonomıkalyq reformalar bóliminiń jetekshi mamany keıin bas mamany, Astana qalasy ákimi appartynyń ekonomıkalyq reformalar bóliminiń konsýltanty, Astana qalasynyń ákimi orynbasarynyń keńesshisi, Astana qalasy ákimi apparatynyń syrtqy ekonomıkalyq baılanys jáne týrızmdi damytý bóliminiń meńgerýshisi, Astana qalasy ákimi apparatynyń ekonomıkalyq analız jáne syrtqy baılanys bóliminiń meńgerýshisi. 2002-2004 jyldary - Astana qalasynyń syrtqy ekonomıkalyq baılanys Komıtetiniń tóraǵasy, Astana qalasy «Saryarqa» aýdany ákiminiń orynbasary. 2004-2007 jyldary - Astana qalasy «Saryarqa» aýdanynyń ákimi. 2007-2008 jyldary - Astana qalasy ákimi apparatynyń basshysy qyzmetterin atqarǵan. Qazirgi qyzmetinde - 2008 jyldyń sáýirinen bastap.

«Qurmet» ordenimen, «Astana», «Qazaqstan Respýblıkasynyń Táýelsizdigine 10 jyl», «Qazaqstan Respýblıkasynyń Konstıtýtsııasyna 10 jyl», «10 jyl Astana» mereıtoılyq medaldarimen marapattalǵan.

45 jyl buryn (1965) Memlekettik múlik jáne jekeshelendirý komıteti tóraǵasynyń orynbasary YBYRAIYMOV Ǵalymjan Ýalhanuly dúnıege keldi.

V.I. Lenın atyndaǵy Qazaq polıtehnıkalyq ınstıtýtyn (qazirgi Q.Sátbaev atyndaǵy Qazaq ulttyq tehnıkalyq ýnıversıteti)

Eńbek jolyn 1982 jyly SBB stanoktary operatorynyń oqýshysy, sodan soń S.Kırov atyndaǵy mashına jasaý zaýytynyń 3-razrıadty operatory bolyp bastady. 1989-1994 jyldary - «Tabıǵı bıtýmdar» BǴZI munaı qazaqstandyq bóliminiń keshendi óńdeý jáne BQT zerthanasynyń ınjeneri. 1994-1996 jyldary - «Qazmunaıbıtým» BQT TB ǴÓB óńdeý zerthanasynda kishi ǵylymı qyzmetker. 1996-1997 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Memlekettik múlikti basqarý jónindegi memlekettik komıtetke Áleýmettik sala, jyljymaıtyn múlik jáne taldaý bas basqarmasynyń jetekshi mamany. 1997-1999 jyldary - Memlekettik menshikpen jumys basqarmasynyń bas mamany, Qazaqstan Respýblıkasy Qarjy mınıstrliginiń Memlekettik múlik pen aktıvterdi basqarý departamentinde, Memlekettik kásiporyndar men múlik basqarmasynyń bas mamany, keıin sektor meńgerýshisi, Memlekettik kásiporyndar, mekemeler jáne uıymdardyń múlkin paıdalanýdy baqylaý basqarmasynyń, Qazaqstan Respýblıkasy Qarjy mınıstrligi Memlekettik múlik jáne jekeshelendirý komıteti (budan ári - MMJK) Memlekettik uıymdardaǵy memlekettik menshik basqarmasynyń bólim bastyǵy. 2000-2008 jyldary - bastyqtyń orynbasary, bastyqtyń mindetin atqarýshy, MMJK-niń Memleket qatysatyn memlekettik emes zańdy tulǵalarmen jumys basqarmasynyń bastyǵy, MMJK-niń tóraǵasy orynbasarynyń mindetin atqarýshy qyzmetterin atqarǵan. Qazirgi qyzmetinde - 2008 jyldyń qarashasynan bastap.

Qazaqstan temirjolynyń 100 jyldyǵy mereıtoı medalimen marapattalǵan.

QAZANNYŃ 28-І, BEISENBІ

Halyqaralyq anımatsııa kúni

1892 jylǵy qazannyń 28-inde Parıjde Emıl Reıno sıqyrshysy kórermenderdi jańa, osy kúnge deıin eshkim kórmegen - «optıkalyq teatr» atty kórinisine shaqyrdy. Onda talantty ónertapqysh alǵashqy ret óziniń praksınoskop apparatyna kópshiliktiń nazaryn aýdardy, ol qozǵalatyn kartınkalardy kórsetedi. Sonymen osy ataýly kúndi anımatsııa kınosy dáýiriniń bastalýy dep sanaıdy.

Halyqaralyq anımatsııa kúni Anımatsııa kınosynyń halyqaralyq odaǵynda (ASIFA - The International Animated Film Association) 2003 jyly bekitilgen jáne qazir dúnıejúzinde atalyp ótedi.

Ýkraına Respýblıkasynyń Memlekettik meıramy - Fashıst basqynshylarynan azat etilgen kún

1995 jyldan bastap, Zakarpatııa astanasy Ýjgorod qalasyn basqynshylardan azat etken kúnniń qurmetine oraı atap ótiledi. Qazaqstan Respýblıkasy men Ýkraın Respýblıkasy arasyndaǵy dıplomatııalyq qarym-qatynas 1992 jylǵy shildeniń 22-inde ornatyldy.

OQIǴALAR

5 jyl buryn (2005) Almatydaǵy «Mereı» saýda kesheniniń aýmaǵynda Almaty qalalyq keden baqylaý departamentiniń «Almaty-KRO» Keden resimdeý ortalyǵy ashyldy.

5 jyl buryn (2005) Jazýshylar úıiniń májilis zalynda Qytaı men Mońǵolııadan kelgen qandastarymyzdyń bastamasymen jaryqqa shyqqan «Ún» atty ádebı jýrnaldyń tanystyrylymy boldy. 3 aıda 1 ret shyǵatyn, 120 bettik basylymnyń taralymy ázirge 4 myń dana. Muqabasynda Kók bóri men Aı beınelengen jýrnaldyń alǵashqy sanynda ádebıetke qatysty synı pikirler, jas aqyndar óleńi men jazýshylardyń áńgimeleri, álem ádebıetindegi ozyq týyndylardyń qazaqshaǵa tárjimalanǵan nusqalary jaryq kórgen.

5 jyl buryn (2005) Sankt-Peterbor qalasynda kórnekti sovet tennısshi, KSRO-nyń alǵashqy eńbek sińirgen sport sheberi Evgenıı Kýdrıavtsevtiń eskertkishi saltanatty túrde ashyldy.

Qurbandar zıratynda qańtardyń 9-ynda sportshynyń basyna «KSRO-nyń alǵashqy eńbek sińirgen sport sheberi Evgenıı Kýdrıavtsev 1934» atty jazýymen kók tas qoıyldy.

Evgenıı Kýdrıavtsev (1898-1973) - 1928 jylǵy Búkilodaqtyq spartakıadasynyń dara chempıony, KSRO-nyń 17-dúrkin chempıony jáne Lenıngrad birinshiliginiń ár túrli razrıadynda 48-dúrkin jeńimpazy boldy, eki dúrkin KSRO Kýbogynyń ıegeri, ataqty Máskeý - Lenıngrad machtardyń qatysýshy retindegi rekord jasaýshy. 1927 jyldan 1938 jylǵa deıin ol birneshe ret eń myqty tennısshilerdiń ondyǵyna kirgen jáne jeti ret ony basqarǵan. Evgenıı Kýdrıavtsevtyń atymen alǵashqy sovet tennısshileriniń halyqaralyq álem sheberlerimen túıisýi baılanystyrylady. Onyń korttaǵy jetistikti kezdesýleri Estonııa, Latvııa, Germanııa, Frantsııa, Belgııa jáne Chehoslovakııa elderinde boldy.

1 jyl buryn (2009) Memleket basshysy Nursultan Nazarbaev Qazaqstan Respýblıkasynyń «Birikken Ulttar Uıymynyń Memleketterdiń jáne olardyń menshiginiń ıýrısdıktsııalyq ımmýnıtetteri týraly konventsııasyn ratıfıkatsııalaý týraly» Zańyna qol qoıdy.

1 jyl buryn (2009) Almatyda «Jastar kásipkerlik ortalyǵy» ashyldy.

Qoǵamdyq «Jastar kásipkerlik ortalyǵy» birlestigi kommertsııalyq jáne saıası ujymǵa jatpaıtyn, táýelsiz stýdentter men jas mamandardyń óz qareketterin júzege asyrý ujymy bolyp tabylady.

Stýdentterdiń basqarýshylyǵymen ashylǵan bul ortalyqtyń maqsaty - jastar arasynda kásipkerlikti damytyp, olardyń bıznes saýattylyǵyn ulǵaıtyp, jas mamandardyń kásibı deńgeıin nyǵaıtý.

ESІMDER

50 jyl buryn (1960) kınorejısser, stsenarıst, Qazaqstan Respýblıkasynyń eńbek sińirgen qaıratkeri, Qazaqstan Kınematografıster odaǵynyń, «NIKA» kınoakademııasynyń múshesi APYRYMOV Serik Sekenuly dúnıege keldi.

Shyǵys Qazaqstan oblysynyń Tarbaǵataı aýdanynda týǵan. Almaty ındýstrııalyq tehnıkýmyn, Búkilodaqtyq memlekettik kınematografııa ınstıtýtyn (S.Solovev sheberhanasy) bitirgen.

«Qazaqfılm» kınostýdııasynda júrgizýshi, rejısserdiń assıstenti bolyp jumys istegen. 1989-1992 jyldary - aǵylshyndyq Bı-Bı-Sı telekompanııasynyń shaqyrýymen London qalasynda rejısserdiń assıstenti qyzmetterin atqarǵan. 1992 jyldan beri shyǵarmashylyq jumysta. Ol «Sońǵy aıaldama», «Aqsýat», «Ańshy», t.b. fılmderin túsirgen. Rejısserdiń fılmderi Halyqaralyq kınofestıvaldardyń 20-dan astam júldesin jeńip alǵan.

Qazaqstan Jastar Odaǵy syılyǵynyń, «Tarlan» syılyǵynyń, «Ańshy» fılmi úshin «TMD elderindegi úzdik fılm» nomınatsııasy boıynsha «NIKA»-2004 syılyǵynyń ıegeri atandy.

QAZANNYŃ 29-Y, JUMA

OQIǴALAR

65 jyl buryn (1945) eń alǵashqy sharıkti qalamsaptar satýǵa tústi. «Sý astynda da jazýǵa qabiletti eń alǵashqy qalamsap» atty sátti jarnamasynyń arqasynda alǵashqy kúni-aq 10 000 danasy satylǵan.

3 jyl buryn (2007) Elordada Esil ózeni boıymen Aqordadan bastap Telman kenti baǵytynda jalpy aýdany 200 gektardy quraıtyn saıabaqtyń qurylysy bastaldy.

3 jyl buryn (2007) Almatyda jańa «Jeńis muragerleri alleıasynda» eskertkish tasynyń irgesin qalaý rásimi saltanatty túrde ótti.

Stela ornalasqan jerde tastyń irgesin qalaýshylar jáne 50 jas kóshetterin otyrǵyzý alleıanyń ashylýy Ońtústik parkte «Biz - Jeńis muragerlerimiz» atty iri halyqaralyq aktsııaǵa qatysý úshin kelgen búkil TMD jáne gıtlerge qarsy koalıtsııa memleketteri qonaqtary, Uly Otan Soǵysy ardagerleri men «Jasyl el» qazaqstandyq jastar ekologııalyq qozǵalysy músheleriniń qatysýymen bolyp ótti.

ESІMDER

85 jyl buryn (1925-1988) pedagog, KSRO-nyń halyq muǵalimi, KSRO-nyń halyq aǵartý isiniń úzdigi, Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti Nursultan Nazarbaevtyń bastamasymen ashylǵan «Qazaqstan Respýblıkasynyń kásibı áýletter kitabynyń» birinshi betine engizilgen pedagogıkalyq áýlettiń negizin qalaýshysy NURǴALIEV Qumash dúnıege keldi. Dúnıejúzilik Otan soǵysyna qatysqan.

Shyǵys Qazaqstan oblysynyń Marqakól aýdanynynda týǵan. Abaı atyndaǵy Almaty pedagogıkalyq ınstıtýty (qazirgi Abaı atyndaǵy Qazaq ulttyq pedagogıkalyq ýnıversıteti) bitirgen.

1946-1957 jyldary - Marqakól aýdandaǵy Sorvenka ujymdyq mektebiniń muǵalimi, dırektory. 1947 jyly - aýyldastarynyń kúshimen birge óziniń alǵashqy mektebiniń qurlysyn bastaıdy. 1955-1957 jyldary - Alekseevsk orta mektep dırektorynyń birinshi orynbasary. 1957 jyldyń tamyz aıynda Boran orta mektebiniń dırektory bolyp taǵaıyndalady, ol sol jyly qazaq tilinde oqıtyn synypty ashýǵa óziniń zor úlesin qosady. 1957-1969 jyldary - ol muǵalimder men oqýshylardyń kúshimen turǵylyqty jerdiń materıalynan bes oqý ornynyń jáne 150 oryndyq ınternattyń qurlysyn bastaıdy. 1969 jyly oqýshylardyń sany 1300 adamǵa jetedi. Ol 1957 jyldan bastap Qazaqstan Kompartııasynyń Marqakól aýdandyq komıtetiniń múshesi bolyp saılanǵan.

Jaýyngerlik Qyzyl Tý, Eńbek Qyzyl Tý, Lenın, І-shi dárejeli Otan soǵysy ordenderimen, jáne eki ret Qazaq KSR Joǵarǵy Keńesiniń Qurmet Gramotasymen, KSRO Joǵarǵy Keńesiniń Qurmet Gramotasymen marapattalǵan. Boran aýdandaǵy orta mektepke Nurǵalıevtiń esimi berilgen (1988).

50 jyl buryn (1960) «Kazakhmys PLC» kompanııasy dırektorlar keńesiniń tóraǵasy, tehnıka ǵylymdarynyń kandıdaty, «Nur Otan» Halyqtyq -demokratııalyq partııasy saıası keńesi bıýrosynyń múshesi KIM Vladımır Sergeevıch dúnıege keldi.

Ońtústik Qazaqstan oblysynda týǵan. Almaty sáýlet-qurylys ınstıtýtyn (qazirgi Qazaq bas sáýlet-qurylys akademııasy) bitirgen.

1987-1988 jyldary - Lenın aýdandyq partııa komıtetiniń nusqaýshysy. 1988 jyly - «Almatyqurylys» tresi «Ýnıversıtetqurylys» QMB-nyń bas ınjeneri. 1988-1989 jyldary - Máskeý aýdandyq atqarý komıteti tóraǵasynyń orynbasary. 1989-1992 jyldary - Qazaqstannyń mádenı, áleýmettik jáne ǵylymı-tehnıkalyq damý qory bas dırektorynyń orynbasary, atqarýshy dırektory. 1992-1995 jyldary - «Qazaqstan-Samsýng» birlesken kásiporyn basqarmasynyń tóraǵasy. 1995-1997 jyldary - «Jezqazǵantústimetall» AAQ-tyń basqarýshy dırektory, prezıdenti qyzmetterin atqarǵan. 1997 jyldan - prezıdenti, 2000 jyldyń jeltoqsanynan - «Kazakhmys PLC» kompanııasy dırektorlar keńesiniń tóraǵasy. Sondaı-aq Taǵaıyndaýlar jónindegi komıtettiń Tóraǵasy. «Qurmet» ordenimen marapattalǵan.

QAZANNYŃ 30-Y, SENBІ

OQIǴALAR

3 jyl buryn (2007) QR Parlamenti Májilisinde Eýroparlament depýtaty, Eýroparlamentte «Eýropalyq Halyq partııasy jáne Eýropalyq demokrattar» atty iri saıası fraktsııa tóraǵasynyń orynbasary Strýan Stıvensonnyń «Vechnaıa skorb» kitabynyń orys tilindegi aýdarmasynyń tanystyrylymy ótti. Atalǵan kitapty avtor Semeı ıadrolyq polıgonyndaǵy synaqtar saldarynyń qurbandaryna arnaǵan. Áıgili aǵylshyn jazýshysy Robert Stıvensonnyń nemeresi Strýan Stıvenson men Gollıvýd kınojuldyzy Kımberlı Djozef polıgonnan zardap shekken qazaqstandyqtardyń taǵdyrynan habardar bola otyryp, 1999 jyly Semeı óńirinde bolyp qaıtqan. Sodan beri Qazaqstanǵa 8 márte izgilikti saparmen kelgen depýtat sol ýaqyttar aralyǵynda apatty aımaq týraly biregeı materıaldar jınastyryp, sonyń nátıjesinde atalǵan kitap dúnıege kelgen. Kitap budan buryn Ulybrıtanııa, Belgııa, Shotlandııa, Eýropa Parlamenti, AQSh Kongresi sekildi elderdiń joǵarǵy zań shyǵarýshy palatalarynda jáne Qazaqstannyń Astana men Almaty jáne Semeı qalalarynda tanystyrylyp, onda Semeı aımaǵynan túsirilgen jan túrshigerlik fotokórmeler de uıymdastyrylǵan.

3 jyl buryn (2007) Qazaqstan Respýblıkasynyń Qorǵanys mınıstrliginde qazaqstandyq áskerılerge arnalǵan áskerı kıimniń jańa úlgisiniń tanystyrylymy ótti.

Áskerı kıimniń jazǵy, qysqy úlgileri joǵary sapaly «rıp stop» matasynan tigilgen. «Bul mata sý ótkizbeıdi, qyrtystanbaıdy, óńin saqtap turady. Onyń quramyna 8 mıllımetrlik tor túrinde polıester jibi ádiptelgen, sol arqyly ol jyrtylýdan saqtaıdy. Jazǵy kıimniń matasy deneniń dem ala alatyndaı etip tigilgen. Etikter túrkııalyq tehnologııalar arqyly óńdeledi. Onyń sapasyna 24 aı kepildik berilgen. Biz buryn kıimniń sapasyzdyǵy úshin, sarbazdarǵa alty aı saıyn etik berip tursaq, qazir osy kıim úlgileri engennen soń bir jylǵa bir etik qana beremiz, dep oılap otyrmyz. Sonyń negizinde, jańa kıim 20-30 paıyzǵa qymbatyraq bolsa da, Qorǵanys mınıstrliginiń áskerı kıimge, kıim jabdyqtaryna jumsaıtyn qarjysy únemdeletin bolady.

ESІMDER

70 jyl buryn (1940) Kókshetaý ekonomıka jáne menedjment ınstıtýtynyń ǵylymı-zertteý jumysy jónindegi prorektory, ekonomıka ǵylymdarynyń doktory, professor, Qazaqstan Respýblıkasynyń áleýmettik ǵylymdar Akademııasynyń jáne Halyqaralyq Akademııasynyń akademıgi NURMAǴANBETOV Qýanyshbaı Raqyshuly dúnıege keldi.

Kókshetaý qalasynda týǵan. Aqmola aýylsharýashylyq ınstıtýtyn (qazirgi S.Seıfýllın atyndaǵy Qazaq agrotehnıkalyq ýnıversıteti) bitirgen.

1966-1979 jyldary - mashına jáne traktorlardy jóndeý jónindegi memlekettik ǵylymı-zertteý ınstıtýtynyń Tselına bólimshesiniń bas ınjeneri, №2557 Kókshetaý avtokolonnasy avtootrıadynyń bastyǵy. 1979-2003 jyldary - Sh. Ýálıhanov atyndaǵy Kókshetaý memlekettik ýnıversıtetinde aǵa oqytýshy, jáne mashına jóndeý jáne konstrýktıvtik materıaldar tehnologııasy, ekonomıka jáne aýylsharýashylyqty uıymdastyrý, ekonomıkalyq teorııa jáne kásipkerlik kafedralarynyń meńgerýshisi qyzmetterin atqarǵan. Qazirgi qyzmetinde - 2003 jyldan bastap.

«Qazaqstan Respýblıkasynyń bilim berý isiniń úzdigi» jáne «Qazaqstan Respýblıkasy ǵylymynyń damýyna qosqan eńbegi úshin» tós belgilerimen marapattalǵan.

55 jyl buryn (1955) ǵalym, dáriger, medıtsına ǵylymdarynyń doktory professor, Densaýlyq saqtaý mınıstri DOSKALIEV Jaqsylyq Aqmyrzauly dúnıege keldi.

Aqtóbe oblysynyń Alǵa qalasynda týǵan. Aqtóbe memlekettik medıtsına ınstıtýtyn (qazirgi Batys Qazaqstan medıtsına akademııasy) bitirgen.

1979-1986 jyldary - Aqtóbe oblysynyń Alǵa aýdanyń ortalyq aýrýhanasynda dáriger-hırýrg, bas dárigerdiń orynbasary. 1986-1988 jyldary - Máskeý qalasyndaǵy Búkilodaqtyq hırýrgııalyq ǵylymı ortalyǵynda klınıkalyq ordınator. 1988-1991 jyldary - Aqtóbe medıtsına ınstıtýtynda assıstent. 1991-1998 jyldary - Almatydaǵy Hırýrgııa ǵylymı ortalyǵynda aǵa ǵylymı qyzmetker, bólim meńgerýshisi. 1998-2000 jyldary Batys Qazaqstan medıtsına akademııasynyń rektory. 2000-2001 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasynyń Densaýlyq saqtaý isi jónindegi agenttiginiń tóraǵasy. 2001-2004 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasynyń Densaýlyq saqtaý mınıstri. 2004-2007 jyldary - Qazaq memlekettik medıtsına akademııasynyń rektory (Astana qalasy). 2007-2008 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasynyń Parlament Májilisiń depýtaty, áleýmettik mádenı damý jónindegi komıtet tóraǵasy qyzmetterin atqarǵan. Qazirgi qyzmetinde - 2008 jyldyń qarashasynan bastap.

200-den astam ǵylymı eńbekterdiń, 12 monografııanyń, 50-den astam ónertapqyshtardyń avtory.

Negizgi ǵylymı eńbekteri jalpy hırýrgııa máselerine arnalǵan.

Qazaqstan Respýblıkasynyń Memlekettik syılyǵynyń laýreaty. Lomonosov, «Qurmet», «Gıpokrat» ordenderimen marapattalǵan.

QAZANNYŃ 31-І, JEKSENBІ

Únemdeýdiń halyqaralyq kúni

1988 jylǵy qazannyń 27-inde 29 eldiń jınaqtaýshy kassalarynyń ókilderi Mılanda bolǵan ózderiniń alǵashqy Internatsıonaldy mamandandyrylǵan kongresine jınaldy.

Kongresstiń sońǵy kúni - qazannyń 31-inde «búkil eldiń jınaqtaýshy bank ınstıtýttarynyń alǵashqy jınalysyna» oraı «Únemdeýdiń halyqaralyq kúnin» jyl saıyn atap ótetin boldy. 1989 jyly BUU qazannyń 31-in Únemdeýdiń halyqaralyq kúnin resmı túrde bekitti.

Qara teńizdiń halyqaralyq kúni

1996 jyly qara teńiz janyndaǵy alty el - Bolgarııa, Rýmynııa, Túrkııa, Grýzııa, Reseı jáne Ýkraına Qara teńizdi qorǵaýǵa jáne reabılıtatsııalaýǵa Strategııalyq áreket josparyna qoldaryn qoıdy.

Bul jospar teńiz jaǵdaıy jan-jaqty zerttelip, sońǵy úsh on jyldyqpen salystyrǵanda teńiz ortasynyń ómir súrý mańyzdylyǵy tómendegeni anyqtalǵan soń jasalyp shyǵardy.

OQIǴALAR

5 jyl buryn (2005) Shyǵys Qazaqstan oblysynyń Kókpekti aýylynda jańa meshit ashyldy. Kókpekti aýylynda sońǵy ret meshit osydan 140 jyl buryn Tana myrzanyń kúshimen salynǵan bolatyn. Sodan beri aýdan ortalyǵynda basqa meshit bolmaǵan. Minájat úıi keshege deıin burynǵy aýdandyq partııa komıtetiniń ǵımaratynda ornalasyp keldi. Ózbek sheberleri 2004 jyldyń mamyr aıynda bastaǵan meshit qurylysynda Samarqandtan jetkizilgen materıaldar paıdalanyldy. Endi aýdan ortalyǵynda barlyq sharalardy ótkizýge bolatyn meshit salyndy.

3 jyl buryn (2007) Pavlodar oblysynyń Jertumsyq aýylynda kezinde Uly Otan soǵysynyń maıdan dalasynan oralmaı qalǵan jaýyngerlerge arnalǵan Dańq obelıski turǵyzyldy. Stelada - Otan úshin ómirin qıǵan 40 jerles-jaýyngerdiń esimderi qashap jazylǵan.

3 jyl buryn (2007) S.Amanjolov atyndaǵy Shyǵys Qazaqstan memlekettik ýnıversıtetinde «Osnovy ımıdjelogıı na prımere Pervogo Prezıdenta Respýblıkı Kazahstan» atty kitabynyń tanystyrylymy boldy. Bul belgili jınaqtyń ekinshi baspasy, onda ǵalymdardyń, belgili saıasatkerler men memleket qaıratkerleriniń maqalalary jınalǵan.

ESІMDER

60 jyl buryn (1950) Almaty oblysy Іle aýdanynyń ákimi LOGÝTOV Nıkolaı Nıkolaevıch dúnıege keldi.

Almaty qalasynda týǵan. Qazaq polıtehnıkalyq ınstıtýtyn (qazirgi Q.I. Sátbaev atyndaǵy Qazaq ulttyq tehnıkalyq ýnıversıtet) bitirgen.

1972-1975 jyldary - Qazaqstan Ǵylym Akademııasynyń Metallýrgııa jáne baıytý ınstıtýtynyń ınjeneri. 1975-1981 jyldary - Almaty qalasy Frýnze aýdandyq komıteti bóliminiń meńgerýshisi, Almaty oblystyq komıteti uıymdastyrý bóliminiń meńgerýshisi, Qazaqstan LKJO Áýezov aýdandyq komıtetiniń birinshi hatshysy. 1981-1983 jyldary - Áýezov aýdandyq partııa komıteti nasıhat jáne úgit bóliminiń meńgerýshisi. 1983-1985 jyldary - Almaty qalalyq partııa komıtetiniń uıymdastyrý bólimi meńgerýshisiniń orynbasary, Áýezov aýdandyq atqarý komıteti tóraǵasynyń orynbasary. 1985-1990 jyldary - Áýezov aýdandyq partııa komıtetiniń hatshysy. 1990-1992 jyldary - Kalının aýdandyq atqarý komıtetiniń tóraǵasy. 1992-1994 jyldary - Áýezov aýdany ákimshiliginiń basshysy. 1994-1998 jyldary - «Quraltaı» fırmasynyń prezıdenti qyzmetterin atqarǵan. Qazirgi qyzmetinde - 1998 jyldyń qańtarynan bastap.

Qazaq KSR Joǵarǵy Keńesiniń Qurmet Gramotasymen jáne medalmen marapattalǵan.

40 jyl buryn (1970) «Elektr jelilerin basqarý jónindegi Qazaqstan kompanııasy «KEGOC» AQ-nyń Prezıdenti, ekonomıka ǵylymdarynyń kandıdaty, TMD elderiniń eńbek sińirgen energetıgi SÁTQALIEV Almasadam Maıdanuly dúnıege keldi.

Almaty qalasynda týǵan. Ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıtetin bitirgen.

1992-1997 jyldary - «TaSSaT» JShS-nyń dırektory. 1997-1998 jyldary - «QazTransOıl» MTUK» AQ-tyń menedjeri, klırıng departamentiniń bastyǵy, jobalardy basqarý departamentiniń bastyǵy. 1998-2001 jyldary - «QazTransOıl» MTUK» AQ-tyń basqarýshy dırektory, ekonomıka jónindegi vıtse-prezıdent. 2001-2003 jyldary - «Elektr jelilerin basqarý jónindegi Qazaqstan kompanııasy» «KEGOC» AQ-nyń qarjy dırektory, ekonomıka jónindegi vıtse-prezıdent. 2003-2006 jyldary - «Elektr jelilerin basqarý jónindegi Qazaqstan kompanııasy» «KEGOC» AQ-tyń birinshi vıtse-prezıdenti. 2006-2007 jyldary - «Memlekettik aktıvterdi basqarý jónindegi Qazaqstandyq holdıng» «Samuryq» AQ-tyń «KEGOC» AQ boıynsha dırektory - top jetekshisi, «Memlekettik aktıvterdi basqarý jónindegi Qazaqstandyq holdıng» «Samuryq» AQ-tyń elektr energetıkalyq aktıvterdi basqarý jónindegi dırektory. 2007-2009 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasynyń energetıka jáne mıneraldyq resýrstar mınıstriniń orynbasary, «Elektr jelilerin basqarý jónindegi Qazaqstan kompanııasy «KEGOC» AQ-nyń prezıdenti, birinshi vıtse-prezıdenti qyzmetterin atqarǵan.

Qazirigi qyzmetinde - 2009 jyldyń jeltoqsanynan bastap.

«Qazaqstan Konstıtýtsııasyna 10 jyl» medalimen marapattalǵan.