QazAqparat-Anons: qańtardyń 20-cy men 24-i aralyǵyndaǵy oqıǵalardyń kúntizbesi
ÚKІMET
Qańtardyń 20-da Astanada EQYU-nyń qazirgi tóraǵasy, QR Memlekettik hatshysy-Syrtqy ister mınıstri Qanat Saýdabaev Qazaqstanda tirkelgen dıplomatııalyq korpýstyń ókilderimen kezdesý ótkizedi.
Qańtardyń 20-synda Qorshaǵan ortany qorǵaý mınıstrliginde Premer-Mınıstr K.Másimovtiń qatysýymen keńeıtilgen alqa májilisi ótedi.
Qańtardyń 20-synda Jer resýrstaryn basqarý komıtetinde Premer-Mınıstr K.Másimovtiń qatysýymen keńeıtilgen alqa májilisi ótedi.
Qańtardyń 20-synda Іshki ister mınıstrliginde aptalyq brıfıng bolady.
QAZAQSTAN JÁNE EQYU
Qańtardyń 26-da EQYU-nyń qazirgi tóraǵasy - QR Memlekettik hatshysy-Syrtqy ister mınıstri Qanat Saýdabaev Brıýsselde ótetin mınıstrler deńgeıindegi Eýropadaǵy qaýipsizdik jáne yntymaqtastyq uıymy-Eýropalyq odaq birlesken májilisiniń jumysyna qatysady
PARLAMENT
Qańtardyń 20-sy, sársenbi kúni, Belgııanyń Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy Tótenshe jáne Ókiletti Elshisi Danıel Bertran myrza Májilis úıine keledi. Belgııa Elshisi Májilistiń Halyqaralyq ister, qorǵanys jáne qaýipsizdik komıtetiniń tóraǵasy Ámzebek Jolshybekovpen kezdesedi. Kezdesýde Qazaqstan men Belgııa arasyndaǵy yntymaqtastyq baılanysty damytýǵa qatysty máseleler qozǵalmaq.
Qańtardyń 21-inde QR Parlamenti Senatynyń Agrarlyq máseleler jáne qorshaǵan ortany qorǵaý komıteti depýtattarynyń kóshpeli májilisi bolady. Elimizdiń basshylyǵy sońǵy jyldary agrarlyq sektordyń básekege qabilettigin arttyrý úshin onyń basymdy baǵyttaryna qoldaý kórsetý ekonomıkalyq saıasatyn ustanyp otyr. AÓK-ni damytýda jańa ıdeıalardy, ozyq ınnovatsııalyq tehnologııalardy jáne ádisterdi paıdalaný aýyl sharýashylyǵy óndirisin tıimdi júrgizýdiń negizgi quramdas bóligine aınalyp keledi.
SPORT
Qańtardyń 17-si men 22-si aralyǵynda elordada jas tennısshiler úshin irikteý jarysy ótedi. Onyń negizgi maqsaty - elimizdiń jastar quramasyn qurý.
Elimizdiń grek-rım stılindegi balýandary qańtardyń 15-17-si aralyǵynda Reseıdiń Túmen qalasynda ótetin Ivan Poddýbnyıdy eske alý týrnırine qatysady.
Qańtardyń 16-sy men 23-i aralyǵynda Astanada eresekter arasynda kıkboksıngtan Qazaqstan chempıonaty ótedi. Týrnırdiń basty maqsaty - ulttyq komandaǵa irikteý úshin myqtylardy anyqtaý.
Qańtardyń 22-24-i aralyǵynda Pavlodarda aǵaıyndy Sergeı jáne Ivan ıArmolenkony eske alýǵa arnalǵan halyqaralyq týrnır ótedi.
ASTANA
Qańtar aıynda Prezıdenttik mádenıet ortalyǵynyń «Qazaq álemi» zalynda sondaı-aq, I. Tasmaǵambetovtyń jeke kollektsııasynyń kórmesi ótedi.
Qańtardyń 15-i men 24-i aralyǵynda Astanada bokstan Qazaqstan chempıonaty ótedi. Chempıonatqa oblystardan jáne Astana, Almaty qalalarynan barlyǵy 14 komanda qatysady.
Qańtardyń 20-sy kúni saǵat 15.00-de Qazaq ekonomıka, qarjy jáne halyqaralyq saýda ýnıversıtetiniń konferents-zalynda QR Parlamenti Májilisiniń depýtaty, UǴA akademıgi Kenjeǵalı Ábenuly Saǵadıevtiń merzimdi baspasózde jarııalanǵan «Daǵdarys óter de keter, al, bolashaqty búginnen oılaý paryz» («Krızıs krızısom, no pora podýmat ı o býdýşem». «Delovaıa nedelıa» ot 20.11.2009g. jáne «Egemen Qazaqstan» gazetinde) atty maqalasyn talqylaýǵa arnalǵan dóńgelek ústel jıyny ótedi.
Qańtardyń 20-synda Astanada QR Prezıdenti janyndaǵy Jappaı qyryp-joıatyn qarýdy taratpaý máseleleri jónindegi komıssııanyń birinshi otyrysy ótedi .
Qańtardyń 20-synda «Turǵyn úı qurylys jınaq banki» aktsıonerlik qoǵamynyń keńsesinde Qazaqstan Respýblıkasynyń 2008-2010 jyldarǵa arnalǵan memlekettik turǵyn úı baǵdarlamasynyń Astana qalasynda júzege asyryla bastaýyna arnalǵan brıfıng bolady.
Qańtardyń 20-27-si aralyǵynda Astana qalasyndaǵy Saryarqa, Esil jáne Almaty aýdandarynyń ákimderi 2009 jyldyń qorytyndysy boıynsha halyq aldynda esep beredi.
Qańtardyń 21-22-si kúnderi elordadaǵy S.Seıfýllın atyndaǵy Qazaq agrotehnıkalyq ýnıversıtetinde «Qazaqstan Respýblıkasy agrarlyq ýnıversıtetteriniń kúnderi» ótedi.
2010 jyldyń 20 qańtarynda Astana qalasynda saǵ 11:00-de «Qazaqstannyń turǵyn úı qurylys jınaq banki» AQ Astana qalasynda QR Turǵyn úı qurylysyn damytýdyń 2008-2010 jyldarǵa arnalǵan Memlekettik baǵdarlamasynyń júzege asyryla bastaýyna oraı baspasóz ókilderiniń saýaldaryna jaýap beredi. BAQ ókilderimen kezdesý barysynda Astana qalasy boıynsha Memlekettik baǵdarlamaǵa qatysýshylardyń tólem qabilettiligin tekserý tártibi jáne QR Turǵyn úı qurylysyn damytýdyń 2008-2010 jyldarǵa arnalǵan Memlekettik baǵdarlamasynyń Respýblıka boıynsha júzege asyrylý barysy týraly keńinen aqparat beriledi.
ALMATY
Qańtardyń 20-synda «Interfaks» baspasóz ortalyǵynda Germanııadaǵy Qazaqstan jylynyń ashylýyna oraılastyrylǵan baspasóz máslıhaty ótedi.
Qańtardyń 20-synda Almaly, Bostandyq jáne Áýezov aýdandary ákimderiniń esep berý kezdesýleri ótedi.
Qańtardyń 23-i kúni Almatydaǵy Abaı atyndaǵy memlekettik opera jáne balet teatrynda Qazaqstannyń halyq jazýshysy, «Qurmet belgisi», «Parasat», «Dostyq» ordenderiniń ıegeri, Memlekettik syılyqtyń laýreaty, kórnekti aqyn Farıza Ońǵarsynovanyń 70 jasqa tolýyna arnalǵan saltanatty kesh ótedi.
ATAÝLY KÚNDER. ELEÝLІ OQIǴALAR. MEREITOILAR.
QAŃTARDYŃ 20-SY, SÁRSENBІ
Avtonomdy Qyrym Respýblıkasynyń kúni. 1991 jyly aqpannyń 12-de Ýkraına KSR-niń Joǵarǵy Keńesi «Qyrym Avtonomdy Keńestik Sotsıalıstik Respýblıkasyn qalpyna keltirý týraly» Zań qabyldady.
Aýǵanstanda totalıtarly tártiptiń qurbandaryn eske alý kúni.
OQIǴALAR
15 jyl buryn (1995) №11 Oral lıtseıi oqý korpýsynyń aldyndaǵy alańǵa belgili jazýshy, qazaq halqynyń ardaqty uldarynyń biri Sáken Seıfýllın eskertkishi qoıyldy.
1 jyl buryn (2009) «Qazposhta» AQ-ǵy Ekinshi Ulttyq halyq sanaǵyna arnalǵan poshta konvertin aınalymǵa shyǵardy. «Kazpost» tańbaly konvertte Ekinshi ulttyq halyq sanaǵynyń belgisi men «Eltańba» standartty poshta markasy basylǵan. Kólemi 220 h 110 mm-lik konvert - 1 mıllıon dana.
1 jyl buryn (2009) Oralda Qazaqstannyń musylmandary dinı basqarmasynyń Batys Qazaqstan oblysy boıynsha ókili, ımam Smaıyl Seıitbekovtiń «Iman negizderi» atty kitaby jaryq kórdi.
On bólimnen turatyn, úsh myń danamen shyqqan kitap ıman negizderine qatysty birqatar aýqymdy taqyryptardy qamtyǵan. Atap aıtqanda: táýhıd senimi, aqıdanyń mańyzy, kúpirliktiń túrleri, Allahqa, perishtelerge, qasıetti kitaptarǵa, paıǵambarlarǵa, o dúnıeniń bar ekendigine, taǵdyrdaǵy jaqsy-jamandy istiń bir Allahtan ekendigine senim dáleldi ári dáıekti túrde berilgen.
ESІMDER
70 jyl buryn (1940) ǵalym, zań ǵylymdarynyń doktory, professor ÓSERULY Nuraly dúnıege keldi.
Ońtústik Qazaqstan oblysy Túrkistan qalasynda týǵan.
Tashkenttegi Orta Azııa ýnıversıtetin bitirgen.
Eńbek jolyn Qazaq KSR-i Ǵylym Akademııasy Fılosofııa jáne quqyq ınstıtýtynyń ǵylymı qyzmetkeri bolyp bastaǵan. D.Qonaev atyndaǵy Gýmanıtarlyq ýnıversıtetinde, Qazaq memlekettik zań akademııasynda (Qazaq gýmanıtarlyq zań ýnıversıteti) dáris berip, Islam quqyqtaryn zertteý ortalyǵynyń dırektory qyzmetin atqarǵan. 2004 jyldan - Qoja Ahmet ıAsaýı atyndaǵy Halyqaralyq qazaq-túrik ýnıversıteti Taraz ınstıtýty quqyqtaný kafedrasynyń meńgerýshisi.
Ǵylymı jumystary qazaq halqynyń dástúrli ádet-ǵuryptary men salt-dástúrlerine, musylmandyq zańdarǵa, qazaq halqynyń handyq bılik dáýirindegi zańdaryna, sharıattyń ulttyq ádet-ǵuryp zańdaryna áserin zertteýge arnalǵan.
Qazaq mektepteriniń 2-3- jáne 8-9-synyptaryna arnalǵan arab tili oqýlyqtarynyń, ádistemelik quraldary men baǵdarlamalarynyń avtory.
Quran Kárimdi tárjimalap, aıattardyń oqylýyn alǵash ret qazaq áripteriniń júıesine túsirdi.
60 jyl buryn (1950) kásibı jýrnalıst, paleontolog, Orys tildi basylymdardyń búkilálemdik qaýymdastyǵynyń múshesi, Qazaqstan Jýrnalıster odaǵy syılyǵynyń ıegeri KOChENOV Vladımır Grıgorevıch dúnıege keldi.
Aqmola oblysynda týǵan.
«Prızyv» aýdandyq gazetiniń redaktory, respýblıkalyq ultaralyq kelisim gazeti «Azamat-Taımstyń» saıası sholýshysy, Tselınograd qalalyq «Gorodskıe novostı» gazetiniń redaktory, «Vechernıaıa Astana» gazetiniń bas redaktory qyzmetterin atqarǵan.
Nıý-Iork, Vashıngton, Berlın, Sofııa, Máskeý, Kıev, Baký qalalarynda ótken orys tildi basylymdardyń búkilálemdik kongresine, Florentsııa, Týlýza, Máskeý, Tallın, Sankt-Peterborda ótken ǵylymı sımpozıýmderge qatysty. Halyqaralyq paleontologııalyq ekspedıtsııanyń quramynda Mońǵolııaǵa sapar shekti.
«Ocharovannyı strannık» ǵylymı-kópshilik jýrnalynyń negizin salýshy jáne ǵylymı redaktory. Paleontologııa jáne bıostratıgrafııa salasy boıynsha 70-ten astam ǵylymı eńbektiń avtory.
«Qurmet» ordenimen marapattalǵan.
QAŃTARDYŃ 21-І, BEISENBІ
Dostyq qushaqtyń halyqaralyq kúni. Qańtardyń 21-inde búkilálemde erekshe merekelerdiń biri - Dostyq qushaqtyń halyqaralyq kúni atalyp ótedi. Bul jańa merekeniń dástúri boıynsha tanymaıtyn adamdy da dostyq qushaǵyna alýǵa bolady.
Polshada áje kúni. Bul kúni Polshada eresek jáne kishkentaı nemereleri óz ájelerin «Áje kúnimen» quttyqtaıdy.
OQIǴALAR
13 jyl buryn (2007) Almatydaǵy Magnıtogor kóshesi akter, KSRO-nyń halyq ártisi Ydyrys Noǵaıbaevtiń atyna ózgertildi.
10 jyl buryn (2000) Aqtóbe qalasynda «Altyn Orda» respýblıkalyq táýelsiz aptalyq gazeti shyǵa bastady. Memlekettik tilde shyǵatyn basylymnyń taralymy bir jyldyń ishinde 26800 danaǵa jetti. Almaty, Astana, Aqtaý, Qyzylorda, Shymkent, Atyraý, Oral, Qostanaı qalalarynda menshikti tilshileri bar.
1 jyl buryn (2009) Respýblıkanyń elordasynda qalanyń 10-jyldyq mereıtoıyna arnalǵan «Astana» entsıklopedııasynyń tusaý keser rásimi ótti.
Baspa qalanyń tarıhymen, ekonomıkasymen, turǵyndary quramymen, mádenıetimen, bilimimen, ǵylymymen, geografııalyq nazar aýdaratyn jerlerimen, tarıhı jáne mádenı murasymen, qala qurylysy, sonymen birge sırek kezdesetin ǵımarattar, sáýlettik ansamblderimen tanystyrady. Entsıklopedııada ǵylym men bilimniń, ónerdiń belgili qaıratkerleriniń ómirbaıanynyń málimetteri engizilgen. Bas redaktor, ǵylymı-redaktsııa keńesiniń tóraǵasy - Astana qalasynyń ákimi Imanǵalı Tasmaǵanbetov, keńestiń múshesi - Qazaqstan Respýblıkasy Parlament Senaty depýtaty Ábish Kekilbaev, Qazaqstan Respýblıkasy Mádenıet jáne aqparat mınıstri Muhtar Qul-Muhammed, Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq Ǵylym Akademııasynyń akademıgi Rymǵalı Nurǵalı, Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentik mádenıet ortalyǵynyń dırektory Myrzataı Joldasbekov, jáne t.b. Entsıklopedııa 20000 danamen qazaq jáne orys tilinde shyǵarylǵan.
1 jyl buryn (2009) Almatyda qala ákimi Ahmetjan Esimovtyń qatysýymen Holyday Inn jelisiniń birinshi qonaq úıi ashyldy.
Bul - Almatydaǵy birinshi ortasha klasty halyqaralyq qonaq úıi jáne Qazaqstandaǵy birinshi Holiday Inn. 230 nómirli qonaq úıde saltanat zaly jáne alty qosymsha konferets-zaly bar.
ESІMDER
260 jyl buryn (1750-1813) batyr, áýlıe, aǵartýshy, sáýletshi BEKET ATA Myrzaǵululy dúnıege keldi.
Mańǵystaý (Aqtaý) qalasynda týǵan.
Horezmde Paqyrjan qajydan oqyǵan. Mańǵystaý, Atyraý, Ústirt aımaǵynda medrese-meshitter salyp, halyqty saýattandyrýǵa kóp kúsh jumsaǵan.
Jer asty ǵımarattaryn qashap jasaýdyń ejelgi dástúrin damytqan sáýletshi ári sheber bolǵan.
Eliniń táýelsizdigi úshin shaıqasqan batyr, qolbasshy bolǵan.
Bilimdarlyǵy, abyzdyǵy men kóripkeldik qasıetteri úshin eli ony kózi tirisinde qasterlep, qadir tutqan.
Mańǵystaýda, Oǵylandydaǵy óz meshitine jerlengen. Beket Atany áýlıe tutyp, qabirine túneıdi.
70 jyl buryn (1940) alpınızmnen sport sheberi, shyńǵa órlemeýden sport sheberine kandıdat POSTNIKOVA Tamara Nıkolaevna dúnıege keldi.
Almaty qalasynda týǵan.
Qazaq memlekettik ýnıversıtetin (ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıtet).
Qazaqstannyń alpınızm men shyńǵa órlemeýden birneshe dúrkin chempıony.
Pamırdegi E.Korjenevskaıa shyńyna, Han Táńiri shyńyna kóterilgen alǵashqy áıel.
1966-1970 gg. ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıtetinde jattyqtyrýshy bolyp, alpınızm men shyńǵa órlemeýden kóptegen belgili sport sheberlerin daıarlaǵan.
Alpınızm ardagerleri keńesiniń múshesi.
QAŃTARDYŃ 22-І, JUMA
Polshada ata kúni. Polshada qańtardyń 21-inde «Áje kúnin» atap ótken soń, kishkentaı jáne eresek nemereler qańtardyń 22-inde «Ata kúnimen» óz atalaryn quttyqtaıdy.
OQIǴALAR
18 jyl buryn (1992) Almatyda Qazaqstan men Monǵolııa arasyndaǵy dıplomatııalyq qarym-qatynas ornatý hattamasyna qol qoıyldy.
17 jyl buryn (1993) respýblıka joǵary ǵylymı mekeme mártebesi berilgen Qazaqstan Ǵylym Akademııasy Ulttyq Ǵylym Akademııasy bolyp ózgertildi (UǴA).
ESІMDER
55 jyl buryn (1955-1998) monýmentshi-keskindemeshi ári sportshy, Taekvando federatsııasynyń qazaqstandaǵy tuńǵysh prezıdenti TÚLKIEV Bekseıit Ábdezuly dúnıege keldi.
Ońtústik Qazaqstan oblysy Tóle bı aýdany Qasqasý aýylynda týǵan.
Máskeýdegi joǵary kórkem-óner ýchılışesin bitirgen.
«Uly kósh», «Zamandastar», «Áke», «Ata-baba jeri», «Sýretshiniń túsi», «Áje», «Túsirý alańy», «Ákeni maıdanǵa shyǵaryp salý», t.b. keskindemelik týyndylardyń avtory.
Shyǵarmalary Búkilodaqtyq jáne halyqaralyq kórmelerge qoıylǵan.
Ol beıneleý óneri salasyndaǵy shyǵarmashylyq eńbegin sportpen de etene ushtastyra otyryp, jastardy sportqa baýlydy. Ózi taekvandodan «qara belbeý» ıesi atanǵan.
Qasqasý aýylyndaǵy orta mektepke esimi berilgen.
QAŃTARDYŃ 23-І, SENBІ
OQIǴALAR
18 jyl buryn (1992) BUU Qaýipsizdik keńesi otyrysynda Qazaqstan Respýblıkasyn BUU-ǵa múshe etip qabyldaý týraly qarar qabyldady. 1992 jylǵy naýryzdyń 2-sinde Qazaqstan BUU-nyń tolyq múshesi boldy.
15 jyl buryn (1995) Brıýsselde Elbasy N.Nazarbaev pen Eýropa yntymaqtastyǵy keńesiniń tóraǵasy Alen Jıýppe Qazaqstan Respýblıkasy men Eýropa yntymaqtastyǵy arasyndaǵy seriktestik pen yntymaqtastyq týraly kelisimge qol qoıdy.
3 jyl buryn (2007) Óskemende Shyǵys Qazaqstan memlekettik ýnıversıteti ǵımaratynyń aldynda qazaq tili biliminiń negizin salýshy Sársen Amanjolovqa ornatylǵan eskertkishtiń ashylý saltanatty ótti.
Qola músin eskertkishi belgili qazaqstandyq sáýletshiler Qazaqstan ónerine eńbek sińirgen qaıratker, Qazaqstan Respýblıkasynyń Memlekettik syılyǵynyń ıegeri, professor E.Sergebaev jáne Jambyl atyndaǵy syılyqtyń ıegeri B.Ábishevterdiń jobalary boıynsha oryndalǵan.
S.Amanjolov (1903-1958) joǵarǵy oqý oryndarynda qazaq tilin zertteýde óziniń túbegeıli úlesin qosyp, baǵdarlamalar men kýrstaryn engizgen, sonymen qatar mektepter men ýnıversıtetterge qazaq tilindegi birinshi oqýlyqtaryn jasaǵan túrktanýshy.
ESІMDER
1140 jyl buryn (870-950) qypshaq dalasynan shyqqan uly entsıklopedıst ǵalym, oıshyl, fılosof, matematık, astrolog, mýzyka teoretıgi ÁBÝ NASR ÁL-FARABI, Ábý Nasr Muhammad ıbn Tarhan ıbn Ýzlaǵ ál-Farabı dúnıege keldi.
Ásker basynyń otbasynda týǵan.
Otyrar medresesinde, Shash, Samarqan, Buhara, keıin Harran, Mysyr, Haleb (Aleppo), Baǵdad shaharlarynda bilim alǵan.
Ábý Nasr ál-Farabı - túrki oıshyldarynyń eń ataqtysy, eń máshhúri, «Álemniń 2-shi ustazy» atanǵan ǵulama. Onyń zamany «Jibek joly» boıyndaǵy qalalardyń, onyń ishinde Otyrardyń ekonomıkasy men mádenıetiniń gúldengen kezine dál keldi. Ábý Nasr ál-Farabı Orta Azııa, Parsy, Irak, arab elderi qalalaryna jıhankezdik saparlar jasap, tez eseıdi. Ol jerlerde kóptegen ǵulamalarmen, oıshyl-aqyndarmen, qaıratkerlermen tanysyp, suhbattasty. Tarıhı derekter boıynsha 70-ke jýyq til bilgen. Ózdiginen kóp oqyp, kóp izdengen oıshyl fılosofııa, logıka, etıka, metafızıka, til bilimi, jaratylystaný, geografııa, matematıka, medıtsına, mýzyka salalarynan 164 traktat jazyp qaldyrdy. Shyǵarmalarynda kóne grek oqymystylarynyń, ásirese, Arıstoteldiń eńbekterine taldaý jasady (Arıstoteldiń «Metafızıka», «Kategorııa», «Birinshi jáne ekinshi analıtıka» sııaqty basty eńbekterine túsindirmeler jazǵan). Arabtyń ataqty ǵalym-geografy ıbn-Haýkaldyń «Kıtab masalık ýá mamalık» atty eńbeginde jáne 13 ǵasyrda ómir súrgen ıbn-Hallıkan óziniń «Ýfıat ál-aıan fı ál-zaman» atty eńbeginde Ábý Nasr ál-Farabıdiń arǵy atalarynyń attaryn (Tarhan, Uzlaǵ) taza túrki tilinde keltirgen.
Ábý Nasr ál-Farabı zamanynyń áleýmettik-saıası kózqarastaryn, til mádenıetin, fılosofııalyq-gýmanıtarlyq (fılosofııa, logıka, etıka, estetıka, saıasat, sotsıologııa, lıngvıstıka, poezııa, sheshendik, mýzyka) jáne jaratylystaný (astronomııa, astrologııa, fızıka, hımııa, geografııa, matematıka, medıtsına) ǵylymdary salalaryn tereń meńgerip, osy baǵyttarda ózi de qundy ǵylymı jańalyqtar ashty.
Uly oıshyl fılosofııaǵa úlken mán berdi, oǵan kóp úmit artty. Ol fılosofııany qoǵamdy oıatatyn zerde, parasat shamshyraǵy, halyqty ádiletti qoǵamǵa jetkizetin negizgi baǵyt, urpaqtar arasyndaǵy rýhanı-mádenı sabaqtastyqty ǵasyrlarǵa jalǵastyratyn qural, áleýmettik-etıkalyq kúrdeli máselelerdiń sheshimin, ýaqyt talaptarynyń jaýabyn tabatyn ádis dep túsindi. «Ǵylymdar tizbegi» atty eńbeginde sol kezdegi ǵylymdy úlken-úlken bes salaǵa bóledi: 1) til bilimi jáne onyń taraýlary; 2) logıka jáne onyń taraýlary; 3) matematıka jáne onyń taraýlary; 4) fızıka jáne onyń taraýlary, metafızıka jáne onyń taraýlary; 5) azamattyq ǵylym jáne onyń taraýlary, zań ǵylymy jáne din ǵylymy.
Qazaqstanda Ábý Nasr ál-Farabıdiń murasyn HH ǵasyrdyń 60-jyldary tanymal ǵalymdar Aqjan ál-Mashanı men Q.Sátbaevtar zerttegen. 20-dan astam traktattary qazaq jáne orys tilderinde basylyp shyqqan. Ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıtette onyń eńbekterin zertteý, qazaqshaǵa aýdarý, nasıhattaý ortalyǵy quryldy.
1975 jyly Almaty, Máskeý jáne Baǵdadta Ábý Nasrdiń 1105-jyldyq mereıtoıy halyqaralyq deńgeıde atalyp ótti.
Onyń esimi Shymkent pedagogıkalyq ınstıtýtyna, Almatydaǵy Qazaq memlekettik ýnıversıtetine jáne bir dańǵylǵa berilgen.
35 jyl buryn (1975) Qazaqstan Respýblıkasy Premer-mınıstri Keńsesiniń jetekshisi ÁBDІRAHIMOV Ǵabıdolla Rahmatollauly dúnıege keldi.
Ońtústik Qazaqstan oblysynda týǵan.
Qazaq memlekettik agrarlyq ýnıversıtetin, Nemis joǵary memlekettik basqarý mektebin («Bolashaq» baǵdarlamasy boıynsha) bitirgen.
Qazaq memlekettik agrarlyq ýnıversıtetinde assıstent, Qazaqstan Respýblıkasy Memlekettik qyzmet isteri jónindegi agenttiginiń bas mamany, bólim bastyǵy, tóraǵa keńesshisi, tóraǵa orynbasary, birinshi orynbasary, tóraǵasy qyzmetterin atqarǵan. Qazirgi qyzmetinde - 2008 jyldyń 13 qazanynan.
Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń «Bolashaq» halyqaralyq stıpendııasy túlekteri qaýymdastyǵynyń qurmetti keńes múshesi.
«Qurmet» ordenimen, «10 jyl Astana» medalimen marapattalǵan.
QAŃTARDYŃ 24-І, JEKSENBІ
OQIǴALAR
15 jyl buryn (1995) Brıýsselde bolǵan kezdesýde Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti N.Nazarbaev pen NATO-nyń Bas hatshysy Vılı Klaes «Beıbitshilik jolyndaǵy seriktestik» baǵdarlamasy sheńberindegi yntymaqtastyq týraly kelisimge qol qoıdy. Dál osy kúni Brıýsselde Qazaqstannyń Benılıýks elderindegi elshiliginiń ashylý saltanaty bolyp ótti. Oǵan Qazaqstannyń memleket basshysy jáne Belgııa koroli otbasynyń músheleri jáne úkimet adamdary, osy elde tirkelgen basqa elderdiń elshileri qatysty.
14 jyl buryn (1996) Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti N.Nazarbaevtyń «Qazaqstan Respýblıkasynyń memlekettik sımvolıkasy týraly» zań kúshi bar Jarlyǵy shyqty.
3 jyl buryn (2007) halyqaralyq baspasóz ortalyǵynda «Jańa Astana» jańa qoǵamdyq uıymnyń tusaý keser rásimi ótti.
«Jańa Astana» ózine barlyq qyzmet salasynyń ókilderin biriktiredi. Oǵan tutynýshylar qoǵamynyń ókilderi, jastar uıymdary, maslıhat depýtattary, qoǵam qaıratkerleri men kásipkerler kiredi.
ESІMDER
110 jyl buryn (1900-1956) rejısser, Qazaq KSR-iniń eńbek sińirgen óner qaıratkeri ShTEIN ıAkov Solomonovıch dúnıege keldi.
Reseıdiń Orynbor qalasynda týǵan.
1943 jyldan Almaty qalasynda turyp, Orystyń memlekettik akademııa drama teatrynda rejısserlikpen aınalysty. Ol orys jazýshylarynyń shyǵarmalary boıynsha kóptegen spektaklderdi osy teatr sahnasyna shyǵardy. Olardyń qatarynda A.Tolstoıdyń «Ivan Groznyı» men «Azapty saparda», V.Vıshnevskııdiń «Umytylmas 1919 jyl», Lope de Veganyń «Qumyraly qyz», K.Trenevtiń «Lıýbov ıArovaıa», A.Gorkııdiń «Egor Býlychov jáne baskalar», A.Shteınniń «Jeke is», A.Stepanov pen I.Popovtyń «Port-Artýr», F.Dostoevskııdiń «Qorlanǵandar men qor bolǵandar», t.b. pesalar bar. Sondaı-aq Kazaqtyń memlekettik akademııa drama teatrynda akter Q.Badyrovpen birlesip, M.Áýezovtiń «Qara qypshaq Qobylandy» jáne Á.Tájibaevtyń «Dýbaı Shýbaevıch» pesalaryn, Sh.Aımanovpen birge Áýezovtiń «Abaı» romanyn sahnaǵa shyǵardy.
N.Anovpen birlesip, «Júrek ámirimen» atty pesasyn jazyp, ony Orys memlekettik akademııa drama teatrynda sahnalady.
100 jyl buryn (1910-1971) keńes akteri, rejısser, Reseıdiń eńbek sińirgen ártisi TÝTYShKIN Andreı Petrovıch dúnıege keldi.
Moldova Respýblıkasynyń Kıshınev qalasynda týǵan.
1930 jyly E.Vahtangov atyndaǵy Máskeý teatry janyndaǵy mektepti bitirip, osy teatrda 20 jyldan astam ýaqyt akter jáne rejısser bolyp jumys istegen. Sonymen qatar Lenıngrad mýzykalyq komedııa teatrynyń kórkemdik jetekshisi, Lenındik komsomol atyndaǵy Lenıngrad teatrynyń bas rejısseri bolǵan.
«Volga-Volga», «Devýshka s harakterom», «Serdtsa chetyreh», Karnavalnaıa noch», «Vzroslye detı» atty fılmderde komedııalyq rólderdi somdaǵan. «My s vamı gde-to vstrechalıs» komedııasyn qoıyp, «Volnyı veter», «Svadba v Malınovke» atty operettalardy ekranǵa shyǵarǵan.