QazAqparat-Anons: 2011 jylǵy 2 aqpan men 6 aqpan aralyǵyndaǵy oqıǵalardyń kúntizbesi
ÚKІMET
2 aqpanda QR Úkimet basshysy Kárim Másimovtiń qatysýymen QR Qarjy mınıstrliginiń alqa otyrysy ótedi.
2 aqpan kúni saǵat 15.00-de QR qarjy mınıstrligi 2010 jyldy qorytyndylap, 2011 jylǵa arnalǵan mindetter jóninde baspasóz máslıhatyn ótkizedi.
PARLAMENT
2 aqpan kúni QR Parlament Májilisinde QR Parlament Palatalarynyń birlesken otyrysy ótedi.
QAZAQSTAN JÁNE ÁLEM
2011 jyldyń 1 qańtarynan bastap Keden odaǵynda tranzıt deklaratsııasy men taýarlar deklaratsııasynyń jańa formasy engizildi.
SPORT
30 qańtar men 6 aqpan aralyǵynda Qazaqstan Respýblıkasynda 7-shi qysqy Azıada oıyndary ótýdei.
28 qańtar men 6 aqpan aralyǵynda 7-shi qysqy Azıada oıyndarynyń aıasynda elordadaǵy «Qazaqstan» sport saraıy men «Barys» sport kesheninde erler arasynda shaıbaly hokkeıden jarystar ótýde.
1-7 aqpan kúnderi 7-shi qysqy Azııa oıyndary aıasynda Almatydaǵy Ortalyq kórme zalynda «Taǵylymdylyq birge ómir súrý óneri» atty kórme-konkýrs ótýde.
2 aqpan kúni Astana qalasyndaǵy Respýblıkalyq velotrekte short-trekten jarys ótedi.
2 aqpanda Halyqaralyq shańǵy tramplınder kesheninde K-95 tramplıninen shańǵymen sekirý jarysy bolady.
2 aqpan kúni Shańǵy-bıatlon stadıonynda 12,5 shaqyrym boınysha erler arasynda bıatlonnan jarys ótedi.
2 aqpanda Shańǵy-bıatlon stadıonynda ortasha qashyqtyqta erler men qyzdar arasynda shańǵymen baǵdarlaý jarysy bolady.
2 aqpan kúni Medeýde Qyrǵyzstan men Mońǵolııa komandalarynyń arasynda dopty hokkeıden №1 match bolady.
2 aqpanda Shańǵy-bıatlon stadıonynda 10 shaqyrym boıynsha qyzdar arasynda shańǵymen jarysý, 15 shaqyrymda erler arasynda jeke jarys ótedi.
3 aqpan kúni 14.30-da Japonııa men Koreıa, 19.00-de Qazaqstan men Qytaılyq Taıpeı komandalary saıysqa túsedi.
4 aqpan kúni 14.30-da Qytaı men Qytaılyq Taıpeı, 19.00-de Koreıa men Qazaqstan komandalary saıysqa túsedi.
6 aqpan kúni 11.30-da Koreıa men Qytaı, 16.00-de Qazaqstan men Japonııa komandalary saıysqa túsedi.
6 aqpan kúni saǵat 18.45-te komandalardy marapattaý rásimi bolady.
ÁLEM
27 qańtar men 6 aqpan aralyǵynda Túrkııanyń Erzýrým qalasynda HHV Búkilálemdik qysqy ýnıversıada oıyndary ótýde.
ASTANA
2 aqpanda «QazMunaıGaz» kompanııasynda munaıgaz salasynda taýar satyp alý, qyzmet kórsetýdegi qazaqstandyq úlesti arttyrý jónindegi keńes bolady.
2 aqpan kúni Astanada Uly Otan soǵysy ardagerlerin qurmetteýge arnalǵan jıyn bolady.
2 aqpanda Prezıdenttik mádenıet ortalyǵynda Qazaqstannyń qoǵam jáne memleket qaıratkeri Qarataı Turysovtyń ómiri men qyzmetine arnalǵan «Azamat» kitabynyń tusaýkeseri bolady.
2 aqpan kúni «Nazarbaev zııatkerlik mektebi» AQ-da jyl qorytyndysyna arnalǵan baspasóz máslıhat ótedi.
16 qańtar men 7 aqpan aralyǵynda «Saryarqa» saýda úıinde álemdik fýtbol juldyzdarynyń qoltańbalary qoıylǵan fýtbolkalardyń biregeı kórmesi ótýde.
30 qańtar men 6 aqpan aralyǵynda Almaty men Astana qalalarynda 7-Qysqy Azııa oıyndary ótýde.
ALMATY
2 aqpan M.Áýezov atyndaǵy teatrda Hadısha Bókeevany sońǵy saparǵa shyǵaryp salý bolady.
2 aqpan kúni Q.Sátpaev atyndaǵy Qazaq Ulttyq Tehnıkalyq Ýnıversıtetinde QR Prezıdenti N.Nazarbaevtyń halyqqa arnaǵan Joldaýyn talqylaý úshin oqytýshylar men stýdentterdyń qatysýymen Ǵylymı keńestiń keńeıtilgen otyrysy ótedi.
2 aqpanda «Azııa elderiniń mádenıeti» atty halyqaralyq kınofestıvalge arnalǵan baspasóz máslıhaty bolady.
2 aqpan kúni 7-shi qysqy Azıada oıyndary aıasynda «Kerýen-saraı» qoldanbaly ónerdiń kórme-jármeńkesi ashylady.
30 qańtar men 6 aqpan aralyǵynda Almaty men Astana qalalarynda 7-Qysqy Azııa oıyndary ótýde.
ELEÝLІ OQIǴALAR. ATAÝLY KÚNDER. ESІMDER.
AQPANNYŃ 2-І, SÁRSENBІ
Búkilálemdik sýly-sazdy jerler kúni. Aqpannyń 2-inde Búkilálemdik sýly-sazdy jerler kúni atap ótiledi. 1971 jylǵy aqpannyń 2-inde Ramsar qalasynda (Iran) Sýly-sazdy jerler konventsııasyna qol qoıyldy. 1997 jyly dál osy kúni Búkilálemdik sýly-sazdy jerler kúni jarııalandy. Bul oqıǵa ár túrli elderdegi qoǵam men úkimetteriniń nazaryn jer sharynyń turaqty damýyn qoldaýǵa paıdaly sýly-sazdy jerlerdiń qundylyǵyna aýdarýǵa shaqyrady
Sýyr kúni (AQSh) Hrıstıandyq Eýropadan kelgen AQSh-ta keńinen tanymal dástúrlerdiń biri. Eýropada aqpannyń 2-sin Candlemas «Balaýyzdar kúni» dep ataǵan. Yrymǵa sensek, eger sol kúni kún ashyq bolsa, qystyń ekinshi jartysy sýyq bolady dep boljaǵan.
Reseıdiń áskerı dańq kúni - Stalıngrad shaıqasy. Keńes áskerleriniń Stalıngrad shaıqasynda (1943) nemis-fashıst áskerlerin talqandaýy qurmetine belgilengen.
Ázirbaıjan jastarynyń kúni. 1996 jylǵy aqpannyń 2-inde Jastar jáne sport mınıstrliginiń bastamasymen, sonymen qatar Ázirbaıjan Respýblıkasy Prezıdentiniń Jarlyǵymen birinshi Ázirbaıjan Jastarynyń Forýmy ótti.
OQIǴALAR
3 jyl buryn (2008) Pragada áıgili jazýshy Muhtar Maǵaýınniń qazaq tilindegi «Jarmaq» dep atalatyn jańa romany basylyp shyqty.
Chehııa astanasyna 2007 jyly qonys aýdarǵan qazaq jazýshysy qazirgi tańda shyǵarmashylyq jumyspen aınalysyp jatyr. Praganyń «Art-Fokýs» baspasynan jaryq kórgen jańa shyǵarma sonyń aıǵaǵy. «Jarmaq» degen atpen jaryq kórgen roman qazaq eliniń ǵasyrlar toǵysyndaǵy kókeıkesti máselelerine arnalǵan. Onda ultsyzdyq, memleket bolashaǵy, halyq taǵdyry týraly tolǵanystar kórinis tapqan. Al 2002 jyly tańdamaly 13 tomdyǵy jaryq kórdi.
Maǵaýın Muhtar Muqanuly (1940) - ǵalym-ádebıettanýshy, Qazaqstannyń halyq jazýshysy, fılologııa ǵylymdarynyń kandıdaty. Shyǵys Qazaqstan oblysy Aıagóz aýdanynda týǵan. Qazirgi ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıtetin bitirgen. «Qazaq ádebıeti» gazetiniń bólim meńgerýshisi, «Jazýshy» baspasy, «Jalyn» jýrnaly bas redaktorlarynyń orynbasary, Ádebıet ınstıtýty jáne Qazaqstan Respýblıkasy Bilim jáne ǵylym mınıstrliginiń aǵa ǵylymı qyzmetkeri, Abaı atyndaǵy Qazaq ulttyq pedagogıkalyq ýnıversıtetiniń aǵa oqytýshysy, dotsenti, «Jazýshy» baspasynyń, «Juldyz» jýrnalynyń bas redaktory qyzmetterin atqarǵan. «Keshqurym» atty alǵashqy áńgimesi 1964 jyly «Juldyz» jýrnalynda jarııalanǵan.
«Aqsha qar», «Bir atanyń balalary», «Qııandaǵy qystaý», «Kók kepter» povester men áńgimeler jınaqtarynyń, «Kók munar», «Shaqan sheri» romandardyń, «Alasapyran» roman-dılogııanyń, «Qobyz saryny» atty monografııanyń avtory. Qazaqstan Respýblıkasy Memlekettik syılyǵynyń ıegeri.
1 jyl buryn (2010) Qazaqstan Respýblıkasynyń Ulttyq kitaphanasynda prozaık Alla Altynovanyń «Roza vetrov» atty oryssha kitabynyń tusaýkeser rásimi bolyp ótti. Atalmysh kitap avtordyń tuńǵysh týyndysy.
Kitap derekti povest emes, óz ómirindegi bolǵan oqıǵalar men taǵdyr týraly óz pikir, uǵynymyn jetkizgen, kórkem ádebı shyǵarma. Bul kitapti ómirbaıandyq shyǵarma deýge de bolady. Týyndynyń tálimdik tárbıelik máni bar. Avtordy áleýmettik máseleler, ásirese jetim balalar máseleleri, sonymen qatar, otbasy beriktigi men ana mindetiniń mańyzdyly tolǵandyratyny kitapta anyq baıqalady. Qýanysh pen ómir synaǵy, mahabbat pen adal sezim, jaýapkershilik, ar-ojdan, otbasy beriktigi - osy máńgilik taqyryptardyń barlyǵy shyǵarmada kórinis tapqan», deıdi prozaık Úmit Tájikenova.
1 jyl buryn (2010) Almatydaǵy Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq qaýipsizdik komıteti shekara qyzmetiniń «Shyǵys» aımaqtyq basqarmasynda «Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy áskerılerdiń quqyǵy men zańdyq qyzyǵýshylyqtaryn qorǵaý» dep atalatyn kitaptyń tanystyrylymy ótti. Kitap «Generaldar keńesi» qoǵamdyq birlestigi zapastaǵy general-maıor, keńes prezıdıýmy tóraǵasynyń orynbasary, Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq qaýipsizdik komıtetiniń qurmetti múshesi Tursyn Aıjolov pen zapastaǵy polkovnık, zańger Aıbolat Qurmanbaıdyń qurastyrýymen shyǵarylǵan. «Buǵan deıin áskerı bólimderde, áskerı oqý oryndarynda, áskerı garnızondarda, aımaqtyq basqarmalarda tájirıbelik konferentsııalar ótkizildi. Sondaı-aq áskerılerdiń usynystaryn eskere otyryp, elimizdegi zańdarǵa saraptama júrgizý nátıjesinde atalǵan eńbek jaryqqa shyqty», deıdi Tursyn Aıjolov. Shyǵarmada bunymen qatar qazaqstandyq áskerılerdiń quqyǵy baǵytyndaǵy zańdardy jetildirý týraly usynystar men Reseı Federatsııasy, Belarýs Respýblıkasynyń zańdaryna salystyrmaly zertteý, áskerılerdiń basylymdarda jarııalanǵan maqalalary berilgen. «Kitap árbir qazaqstandyq ásker úshin taptyrmas qural bolyp tabylady», deıdi kitapty qurastyrýshylar.
Olardyń aıtýynsha, ekinshi bólimi de shyǵarylady. Óıtkeni áskerılerdi áleýmettik qorǵaý kún tártibindegi máseleniń biri. «Áskerılerdi áleýmettik qorǵaý jónindegi zań 1993 jyly qabyldanǵan bolatyn. Qazir bul zań birqatar máseleler boıynsha eskirdi. Ýaqyt ózgerip otyrady. Sondyqtan ony jańartý kerek», degen pikirde T.Aıjolov.
1 jyl buryn (2010) Mańǵystaý aýdany Shetpe kentindegi Shoqyr Bóltekuly atyndaǵy sport kesheniniń janynan júzý basseıini ashyldy. Basseıininiń qurylysyna jergilikti bıýdjetten 52 mln. teńge bólingen. Júzý basseıniniń uzyndyǵy 25 metrdi quraıdy.
Shoqyr Bóltekuly (1916-1994) Mańǵystaý oblysy Jarmysh kentinde týǵan. Kıevtegi Kórkemsýret akademııasyn jáne Dene tárbıesi ınstıtýtyn bitirgen. Qazaq boksiniń atasy atanǵan Shoqyr Bóltekuly - Qazaqstan Respýblıkasynyń eńbek sińirgen jattyqtyrýshysy, KSRO sport sheberi atanǵan tuńǵysh qazaq.
Onyń mektebinen Maqsut Omarov, Ábdisalan Nurmahanov, Serik Ábdenálıev, Vıktor jáne Vladımır Karımovter, Iosıf Gıldın, Asqar Qulybaev sekildi talantty shákirtter tárbıelenip shyqty.
Mańǵystaý oblysynda Sh.Bóltekulynyń atyndaǵy halyqaralyq týrnır dástúrli túrde uıymdastyrylyp keledi. Bul týrnır Qazaqstan Respýblıkasy boks federatsııasynyń sheshimimen «A» sanatty týrnır mártebesine ıe boldy.
ESІMDER
55 jyl buryn (1956) Shyǵys Qazaqstan oblysynyń jer qatynastary basqarmasynyń bastyǵy TÓLEÝBEKOV Qonysbaı Qoıshybaıuly dúnıege keldi. Semeı oblysy (qazirgi Shyǵys Qazaqstan oblysy) Úrjar aýdanynda týǵan. Semeı mal dárigerlik ınstıtýtyn, Qazaq memlekettik basqarý akademııasyn bitirgen.
1973-1974 jyldary - Úrjar aýdanynyń Úrjar kolhozaralyq-qurylys uıymynyń tas qalaýshysy. 1974-1980 jyldary - Semeı zooveterınarlyq ınstıtýtynyń stýdenti. 1980-1984 jyldary - Úrjar aýdany Lenın atyndaǵy kolhozdyń mal dárigeri, KPSS-tiń HH sezi atyndaǵy kolhozynyń bas mal dárigeri. 1984-1995 jyldary - Semeı oblysy Úrjar aýdandyq memlekettik saqtandyrý ınspektsııasynyń bastyǵy, Úrjar aýdany KPSS-tiń HH sezi atyndaǵy kolhoz basqarmasynyń tóraǵasy. 1995-1998 jyldary - Semeı oblysy Úrjar aýdanynyń «Kishkene-taý» JShS-niń dırektory, Semeı oblysy Maqanshy aýdanynyń ákimi, Shyǵys Qazaqstan oblysy Úrjar aýdany ákiminiń orynbasary. 1998-2001 jyldary - Shyǵys Qazaqstan oblysy Abaı aýdanynyń ákimi. 2001-2002 jyldary - Shyǵys Qazaqstan oblysy boıynsha Memlekettik satyp alý jónindegi basqarmasynyń bastyǵy. 2002-2007 jyldary - Shyǵys Qazaqstan oblysy Kúrshim aýdanynyń ákimi.
2005-2007 jyldary - «Nur Otan» HDP Kúrshim fılıalynyń tóraǵasy, Shyǵys Qazaqstan oblysy Kúrshim aýdanynyń ákimi. 2007-2008 Shyǵys Qazaqstan oblystyq Jer qatynastary basqarmasynyń bastyǵy. 2008-2009 jyldary - Shyǵys Qazaqstan oblysynyń aýyl sharýashylyq departament bastyǵynyń orynbasary qyzmetterin atqarǵan. 2009 jyldyń sáýir aıynan - qazirgi qyzmetinde.
«Qazaqstan Respýblıkasy biliminiń qurmetti qyzmetkeri». Abaı aýdanynyń Qurmetti azamaty. «Qazaqstan Respýblıkasynyń táýelsizdigine 10 jyl»merekelik medalimen, «Tyńǵa 50 jyl», «Astana» medaldarymen marapattalǵan.
55 jyl buryn (1956) Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy Adam quqyqtary jónindegi ýákil, zań ǵylymdarynyń kandıdaty, 1-shi sanatty Tótenshe jáne Ókiletti Elshi ShÁKІROV Asqar Orazalyuly dúnıege keldi.
Qaraǵandy qalasynda týǵan. M.V.Lomonosov atyndaǵy Máskeý memlekettik ýnıversıteti janyndaǵy Azııa jáne Afrıka elderi ınstıtýtyn, KSRO Іshki ister mınıstrligi Akademııasynyń Adıýnktýrasyn bitirgen. 1978-1987 jyldary - KSRO Іshki ister mınıstrligi akademııasynyń adıýnkty, ınspektory, aǵa ınspektory,ǵylymı qyzmetkeri. 1987-1989 jyldary - KSRO Іshki ister mınıstrligi syrtqy baılanys bóliminiń 1989-1992 jyldary - KSRO Іshki ister mınıstrligi Búkilodaqtyq ǵylymı-zertteý ınstıtýty bóliminiń bastyǵy.
1992-1995 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Syrtqy ister mınıstrliginiń Kelisimshart-quqyq basqarmasy bastyǵynyń orynbasary, basqarma bastyǵy. 1995-1996 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasynyń Koreı Respýblıkasyndaǵy Ýaqytsha Senimdi Ókili, 1996 jyly Qazaqstan Respýblıkasy Syrtqy ister mınıstrliginiń Erekshe tapsyrmalar jónindegi Elshisi. 1996-1998 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Syrtqy ister mınıstriniń orynbasary. 1998-2004 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasynyń Úndistan Respýblıkasyndaǵy Tótenshe jáne Ókiletti Elshisi. 2004-2006 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Syrtqy ister vıtse-mınıstri. 2006-2007 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Qarjy mınıstrligi Keden komıtetiniń tóraǵasy qyzmetterin atqarǵan.
2007 jyldyń qyrkúıek aıynan - qazirgi qyzmetinde.
KSRO-nyń ІІІ dárejeli «Za bezýprechnýıý slýjbý» medalimen, Qazaqstan Respýblıkasynyń «Astana», «Eren eńbegi úshin», «Qazaqstan Respýblıkasynyń táýelsizdigine 10 jyl», «Qazaqstan Respýblıkasynyń Parlamentine 10 jyl», «Qazaqstan Konstıtýtsııasyna 10 jyl», «Halyqaralyq áskerı dostastyqty damytqany úshin» medaldarymen, Reseı Federatsııasynyń «Za ýkreplenıe tamojennogo sodrýjestva» medalimen, Qyrǵyzstan Respýblıkasynyń «Za ýkreplenıe tamojennogo sotrýdnıchestva» medalimen marapattalǵan.
50 jyl buryn (1961) Soltústik Qazaqstan, Qostanaı, Aqmola oblystary boıynsha Kólik baqylaý basqarmasynyń bastyǵy QULJANOV Qanat Muratuly dúnıege keldi.
Aqmola oblysy Tselınograd aýdanynda týǵan. Tselınograd aýylsharýashylyq ınstıtýtyn (Sáken Seıfýllın atyndaǵy Qazaq agrotehnıkalyq ýnıversıteti), Abaı Myrzahmetov atyndaǵy Kókshetaý ýnıversıtetin bitirgen.
1981-1983 jyldary - Tselınograd aýdany Vozdvıjenka orta mektebiniń, Novoıshımka orta mektebiniń aýylsharýashylyq mashınalaryn oqytý jónindegi sheberi. 1983-1988 jyldary - Aqmola oblysy Teńiz aýdany Taldysaı orta mektebiniń eńbek pániniń oqytýshysy. 1988-1996 jyldary - Tselınograd qalasyndaǵy (Astana) «Rembyttehnıka» kásipornynyń ınjeneri, ekonomısi, dırektordyń kommertsııalyq jumystar jónindegi orynbasary. 1996-1998 jyldary - Aqmola oblysy Aqmola qalasyndaǵy (Astana) «Alǵabas-2» JShS-niń dırektorynyń kommertsııalyq jumystar jónindegi orynbasary. 1998-1999 jyldary - «Almas» JShS-niń dırektorynyń óndiris jónindegi orynbasary, Astana qalasyndaǵy Aqmola oblysy boıynsha Kólik baqylaý basqarmasynyń jetekshi mamany, bas mamany. 1999-2007 jyldary - Kókshetaý qalasyndaǵy Aqmola oblysy boıynsha Kólik baqylaý basqarmasynyń bas mamany, bólim bastyǵy, basqarma bastyǵynyń orynbasary qyzmetterin atqarǵan. 2007 jyldyń sáýirinen - qazirgi qyzmetinde.
45 jyl buryn(1966) Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Ákimshiliginiń Bas ınspektory, zań ǵylymdarynyń kandıdaty ÝÁLIEV Qýatjan Serikqazyuly dúnıege keldi.
Shyǵys Qazaqstan oblysynda týǵan.M.Kırov atyndaǵyQazaq memlekettik ýnıversıtetin (Ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıteti) Máskeý memlekettik áleýmettik ýnıversıtetin bitirgen.
1989-1992 jyldary ǵylymı jumystarmen aınalysqan. 1992-1996 jyldary keden organdarynda qyzmetter atqarǵan. 1996-1997 jyldary - Almaty qalasy Almaly aýdany ákiminiń memlekettik quqyq bóliminiń meńgerýshisi. 1997-2004 jyldary - Almaty qalasy ákiminiń birinshi orynbasarynyń kómekshi-keńesshisi. 2004-2006 jyldary - Petropavl qalasy ákiminiń birinshi orynbasary qyzmetterin atqarǵan. 2006 jyldan Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Ákimshiliginiń Bas ınspektory, Batys Qazaqstan oblysy boıynsha kýratory qyzmetin atqarady.
Soltústik Qazaqstan oblysy ákiminiń Qurmet gramotasymen marapattalǵan.
AQPANNYŃ 3-І, BEISENBІ
Qytaıdyń Jańa jyly nemese Kóktem merekesi. Qytaı Jańa jyly nemese aı kúntizbesi boıynsha Jańa jyl - Kóktem merekesi ol qysqy maýsymnyń sońynda búkil elde úsh kún boıy atalyp ótiledi. Kóktem merekesi kúnderinde jappaı oıyn-saýyq bastalady.
Mandoro - Japonııada shamdar merekesi. Bul kún Kasýga hramynda (Nara qalasy, Japonııanyń ejelgi astanasy) kóptegen shamdar jaǵylady. Bul mereke kóktemniń kelýine arnalǵan.
Setsýbýn - Japonııada Jańa jyl qarsańy. Aqpannyń 3-i nemese 4-i kúni Japonııada Setsýbýn merekesi toılanady (eski kúntizbe boıynsha Jańa jyl qarsańy). Setsýbýn - jańa jyldyq aýysymnyń bastamasy. Merekeniń maqsaty - jyn-perilerdi qýý jáne zulymdyqqa jol bermeý. Setsýbýn túninde úılerde Mame-makı («burshaq shashý») saltanaty ótedi. Balalar keselerge burshaq salyp, olardy ár bólmeniń ishine shasha júrip, jyn-perilerdi qýatyn duǵalar oqıdy. Merekeniń sońynda árbir adam óziniń jasy neshede bolsa, sonshalyqty burshaq jeıdi. Bul yrym jyn-shaıtandardy qýady jáne búkil jyl boıyna densaýlyqty saqtaıdy degendi bildiredi.
OQIǴALAR
5 jyl buryn (2006) Qaraǵandy qalasyndaǵy «EkoMurajaı» qoǵamdyq birlestigi zertteý jumystarynyń nátıjesinde Semeı polıgonynyń alǵashqy kartasy baspadan shyǵaryldy.
Kartada ákimshilik shekaralardyń, eldi mekenderdiń, ózender men joldardyń kórsetilýimen qosa, paıdalanýǵa qaýipti radıoaktıvti lastanǵan jer telimderi de belgilengen.
Bul joba EQYU-nyń Qazaqstandaǵy mıssııasy, Gollandııanyń HIVOS qory sııaqty halyqaralyq uıymdardyń kómegimen iske asyryldy. Jobaǵa Radıatsııalyq qorǵaý jáne ekologııa jónindegi ulttyq forým qoǵamdyq uıymy bastamashylyq jasady.
5 jyl buryn (2006) Almatydaǵy «Úsh qııan» baspasynan ádebıetti zertteýshi ǵalym, aqyn Músilim Qapannyń tańdamaly shyǵarmalarynyń «Ósıetter bulaǵy» atty ekinshi kitaby jaryq kórdi.
Oǵan qalamgerdiń Halyq qaharmany Qaırat Rysqulbekov týraly jazǵan «Zaýal» atty pesasy alǵash ret endi. Músilim Qapannyń bul kitabynda jazýshynyń «Maǵjan aqyn», «Tarıh-ot-fılosofııa», «Tuńǵysh rejısser» zertteýleri, «Ósıetter bulaǵy», «Tarıhqa taǵzym», «Ǵylym tapqan... halyqtan» synı maqalalary, «Aıtys» poemasy, «Taýdaǵy jalǵyz úı» áńgimesi, «Zaýal», «Qamar sulý» pesalary, óleńderi, sondaı-aq týysqandary men zamandastarynyń estelikteri toptastyrylǵan. Jıyrma jeti jasynda baqı dúnıege ozǵan Músilim Qapannyń esimi men eńbegi Semeı, Pavlodar, Almaty oqyrmandaryna jaqsy tanys.
3 jyl buryn (2008) Semeı ákiminiń resmı saıty ashyldy. Onyń ınternettegi adresi - www.akimsemey.gov.kz.
Saıt paraqshasynda qala tarıhy, qalanyń kórnekti jerleri, bılik qurylymy, qala ekonomıkasy, ónerkásibi, medıtsınalyq mekemeleri men oqý oryndary týraly tolyqqandy aqparattar bar. Sondaı-aq saıt betinen jańalyqtardy, memlekettik satyp alýlar týrly aqparattardy oqýǵa bolady.
1 jyl buryn (2010) Memleket basshysy Nursultan Nazarbaev «ıAdrolyq qaýipsizdik týraly konventsııany ratıfıkatsııalaý týraly», «ıAdrolyq apat týraly jedel habarlaý jónindegi konventsııany ratıfıkatsııalaý týraly», «ıAdrolyq apat jaǵdaıyndaǵy nemese radıatsııalyq apat jaǵdaıyndaǵy kómek týraly konventsııany ratıfıkatsııalaý týraly», «Paıdalanylǵan otynmen jumys isteý qaýipsizdigi týraly jáne radıoaktıvti qaldyqtarmen jumys isteý qaýipsizdigi týraly biriktirilgen konventsııany ratıfıkatsııalaý týraly» Qazaqstan Respýblıkasynyń Zańdaryna qol qoıdy.
ESІMDER
65 jyl buryn (1946) Nur Otan» Halyqtyq Demokratııalyq partııasy Parlamentarızm ınstıtýtynyń dırektory, fılosofııa ǵylymynyń kandıdaty, dotsent BAIQADAMOV Bolat Kenjekeshuly dúnıege keldi.
Almaty oblysynda týǵan. M.Kırov atyndaǵy Qazaq memlekettik ýnıversıtetin (Ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıteti) bitirgen.
1978-1987 jyldary - Qaraǵandy polıtehnıka ınstıtýtynyń oqytýshysy, aǵa oqytýshysy. 1987-1988 jyldary - Qazaq memlekettik ýnıversıtetiniń dotsenti. 1988-1990 jyldary - Qaraǵandy memlekettik ýnıversıtetiniń dotsenti, prorektory, partııa komıtetiniń hatshysy. 1990-1991 jyldary - Qazaqstan Kompartııasy Ortalyq Komıtetiniń, Qazaqstan Respýblıkasy Joǵarǵy Keńesiniń konsýltanty. 1992-1994 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Týrızm, dene tárbıesi jáne sport mınıstrliginiń bólim bastyǵy, Qazaqstan Kásipkerleri kongresiniń menedjeri. 1994-2002 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti janyndaǵy Adam quqyqtary jónindegi komıssııa hatshylyǵynyń konsýltanty, meńgerýshisiniń orynbasary, meńgerýshisi, komıssııa hatshysy. 1999-2002 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Ákimshiligi sektorynyń meńgerýshisi, qoǵamdyq saıası bólimi, ishki saıasat bólimi meńgerýshisiniń orynbasary. 2002-2007 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Adam quqyqtary jónindegi ýákili. 2007-2009 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti janyndaǵy Otbasy isi jáne genderlik saıasat jónindegi ulttyq komıssııasy hatshylyǵynyń meńgerýshisi, «Nur Otan» HDP Tóraǵasy birinshi orynbasarynyń keńesshisi qyzmetterin atqarǵan.
2009 jyldyń maýsym aıynan - qazirgi qyzmetinde.
«Qurmet» ordenimen, «Eren eńbegi úshin», «Astana» medaldarymen, «Qazaqstan Konstıtýtsııasyna 10 jyl», «Qazaqstan Respýblıkasynyń Parlamentine 10 jyl», «Astananyń 10 jyldyǵy» merekelik medaldarymen marapattalǵan.
AQPANNYŃ 4-І, JUMA
Dúnıejúzilik qaterli isikke qarsy kúres kúni. «Halyqaralyq onkologııalyq aýrýlarǵa qarsy kúres jónindegi odaq» (Qaterli isikke qarsy odaq - UICC) jarııalaǵan. Bul halyqaralyq kúnniń maqsaty - qaterli isiktiń qazirgi órkenıettiń eń qaýipti aýrýynyń biri ekendigi týraly habardarlyqty arttyrý, osy keseldiń aldyn alýǵa, anyqtaýǵa jáne emdeýge nazar aýdarý. Qaterli isik - búkil álemde ólimge ákelip soǵatyn kesel sanalady.
Halyqaralyq zorlyqqa qarsy kúres kúni. Bul kún 1985 jyldan beri atalyp keledi. Adamdy azaptaýdyń túrleri san alýan.
Shrı-Lanka Demokratııalyq Sotsıalıstik Respýblıkasynyń (burynǵy Tseılon) Ulttyq merekesi - Táýelsizdik kúni. El 1948 jyly domınıon quqynda Ulybrıtanııadan táýelsizdik aldy.
Qazaqstan Respýblıkasy men Shrı-Lanka Respýblıkasy arasyndaǵy dıplomatııalyq qarym-qatynas 1992 jylǵy maýsymnyń 15-inde ornatyldy.
OQIǴALAR
5 jyl buryn (2006) Ǵarıfolla Qurmanǵalıev atyndaǵy oblystyq fılarmonııanyń kontsert zalynda belgili orys jazýshysy Nıkıta Savıchevtiń (1820-1885) «Baıyrǵy Oral. Kórgen-bilgenderimnen áńgimeler» atty kitabynyń tanystyrylymy boldy. Oraldyń «Optıma» kitap baspasy shyǵarǵan jınaqty qurastyryp, alǵy sózin jazǵan jergilikti ádebıetshi, fılologııa ǵylymdarynyń kandıdaty Nıkolaı Şerbanov. Oral qalasynda týyp-ósken Nıkıta Savıchev sýret salýmen qatar ádebı-kórkem týyndylar da jazdy. Ol, ásirese, Isataı Taımanuly men Mahambet Ótemisuly, Qurmanǵazy syndy qazaqtyń biregeı tulǵalary jóninde ocherkter jazyp, alǵashqylardyń qatarynda ádil baǵasyn berdi. Jazýshy óz týyndylarynda qazaqtar ómirin de shynaıy sýretteı bilip, halyqtar dostyǵyn tý etip kóterdi. Kitaptyń tusaýkeserinde osyndaı áńgimelerden tartymdy kórinister qoıylyp, óleńderi oqylyp, ánder shyrqaldy.
3 jyl buryn (2008) Semeı pedagogıkalyq ınstıtýtynda «Shákárimtaný máseleleri» atty serııalyq ǵylymı jınaqtyń tanystyrylymy ótti.
«Shákárimtaný» ǵylymı-zertteý ortalyǵy daıyndaǵan atalmysh bes tomdyqtyń ishine uly oıshyl ári aqynnyń shyǵarmashylyǵyn zertteýmen aınalysatyn tanymal qazaqstandyq ǵalymdardyń eńbekteri kirdi.
Bul - elimizdegi jańa ǵylymı baǵyty bar alǵashqy ǵylymı jınaq. Onda Shákárim shyǵarmashylyǵyn zertteýdiń ár túrli baǵyttary boıynsha kórnekti ǵalymdardyń jumystary jınaqtalǵan. Bul - teologııa, fılosofııa, mýzykataný, poezııa jáne óner. «Shákárimtaný» ǵylymı-zertteý ortalyǵynyń dırektory Turdykúl Shanbaıdyń aıtýynsha, iri ǵylymı eńbekterdi osyndaı basyp shyǵarý tásili Reseı men Eýropa elderinde keńinen qoldanylady. Ol aqynnyń shyǵarmashylyǵyn zertteýdiń jańa múmkindikteri jaıynda aıtyp beredi. Serııalyq ǵylymı jınaqty Almatydaǵy «Rarıtet» baspasy «Mádenı mura» respýblıkalyq baǵdarlamasy aıasynda basyp shyǵardy. Ár tom 3 myń dana tırajymen jaryq kórdi.
3 jyl buryn (2008) Belgili jazýshy, halyqaralyq Mıhaıl Sholohov syılyǵynyń ıegeri Sábıt Dosanov Reseı ádebıet akademııasynyń múshesi bolyp saılandy.
Sábıt Dosanovtyń qalamynan «Taý joly», «Ekinshi ómir» «Jıyrmasynshy ǵasyr» romandary, «Aq arýana» hıkaıasy, «Qazaǵym-aı, qaıda ketip barasyń?» jyr jınaǵy týdy. Sonymen qatar ol ádebıettaný monografııalarynyń avtory.
Sábıt Dosanovtaı «Segiz qyrly, bir syrly daryn» jazýshy ǵana emes dramatýrg retinde de elge etene tanys. Qalamgerdiń «Daýyl», «Erteń bıýro», «Tozaq sheńberi» jáne t.b. pesalary respýblıkanyń kóptegen teatrlarynda qoıylyp keledi. Al, jazýshy óziniń "Uıyq" romanynda qazaq jurtynyń bostandyq jolyndaǵy kúresi, jer-sýyna ıelik etý jolyndaǵy janqııarlyq áreketteri týraly baıandaıdy
Quramynda Sergeı Mıhalkov, ıÝrıı Bondarev, Vladımır Mırnev, ıÝrıı Polıakov syndy kórnekti tulǵalary bar Reseıdiń ádebıet akademııasy músheleriniń pikirinshe, Sábıt Dosanovtyń akademık atanýy onyń talantynyń moıyndalýy, qazaq ádebıetine reseılikter tarapynan kórsetilgen qurmet bolyp tabylady . Sábıt Dosanov buǵan deıin Reseıdiń pedagogıkalyq jáne áleýmettik ǵylymdar akademııasynyń akademıgi atanǵan bolatyn.
1 jyl buryn (2010) Memleket basshysy Nursultan Nazarbaev «Qazaqstan Respýblıkasynyń Ykimeti men Frantsýz Respýblıkasynyń Ykimeti arasyndaǵy Qarjylandyrý týraly hattamanyń (Almaty qalasynyń sýmen qamtamasyz etý jáne káriz ınfraqurylymyn ońaltý men jańǵyrtý jobasy) kúshin joıý týraly» Qazaqstan Respýblıkasynyń Zańyna qol qoıdy.
1 jyl buryn (2010) Memleket basshysy Nursultan Nazarbaev memlekettik rezervterdegi materıaldyq qundylyqtardy paıdalaný jáne saqtaý, qalyptastyrý júıesin odan ári jetildirýge baǵyttalǵan «Qazaqstan Respýblıkasynyń keıbir zańnamalyq aktilerine memlekettik materıaldyq rezerv máseleleri boıynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» Zańǵa qol qoıdy.
1 jyl buryn (2010) Qazaqstan Respýblıkasynyń Tuńǵysh Prezıdentiniń ıntellektýaldyq mektepter júıesin basqaratyn «Órken» AQ resmı saıtynyń jańa nusqasyn usyndy. Kompanııanyń www. orken.org atty jańa veb-portalynyń dızaıny, qurylymy jáne mazmuny ózgergen.
«Negizgi 6 bólimnen kompanııanyń qyzmeti, qurylymy týraly bilýge jáne mektepke qabyldaý erejeleriniń tolyq nusqasyn kóshirip alýǵa bolady.Sondaı-aq ınteraktıvti aıdarda kez kelgen adam suraǵyna jaýap alyp, basqa da paıdaly maǵlumattarmen tanysa alady.
ESІMDER
60 jyl buryn (1951) Qazaqstan Respýblıkasy Syrtqy ister mınıstrliginiń arnaıy tapsyrmalar jónindegi elshisi, Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq qaýipsizdik organdarynyń qurmetti qyzmetkeri, general-maıor BІTІMOV Ómirtaı Maqashuly dúnıege keldi.
Semeı qalasynda týǵan. Semeı pedagogıka ınstıtýtyn, Mınsk qalasyndaǵy KSRO Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq qaýipsizdik komıteti joǵary kýrsyn, KSRO Memlekettik qaýipsizdik komıtetiniń Qyzyl týly ınstıtýtyn bitirgen.
1992-1995 jyldary -Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq qaýipsizdik komıteti organdarynda jáne Qazaqstan Respýblıkasy Syrtqy ister mınıstrligi júıesinde jumys istegen. 1995-1997 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq qaýipsizdik komıteti basqarma bastyǵynyń orynbasary, bas barlaý basqarmasynyń bastyǵy. 1997-2002 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq qaýipsizdik komıteti departamentiniń bastyǵy, «Barlaý» qyzmeti aqparattyq taldaý ortalyǵynyń bastyǵy. 2002-2009 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy «Barlaý» qyzmetiniń bastyǵy. 2009-2010 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq qaýipsizdik komıteti tóraǵasynyń keńesshisi qyzmetterin atqarǵan.
2010 jyldan - qazirgi qyzmetinde.
Qyzyl Juldyz ordenimen, birneshe medaldarmen marapattalǵan.
45 jyl buryn (1966) «Ekspress K»gazetiniń redaktsııasy» JShS-niń bas dırektorynyń orynbasary, Almaty qalasyndaǵy tilshiler qosynyń jetekshisi, Qazaqstan Jýrnalıster odaǵy syılyǵynyń ıegeri NÚSÚPOV Ádilhan Bıdahmetuly dúnıege keldi.
Almaty qalasynda týǵan. M.Kırov atyndaǵy Qazaq memlekettik ýnıversıtetin (Ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıteti), Turar Rysqulov atyndaǵy Qazaq memlekettik ekonomıkalyq ýnıversıtetin bitirgen.
1987-1991 jyldary - «Lenınskaıa smena» gazetiniń tilshisi. 1991-1999 jyldary - kishi kásipornnyń dırektory. 1999-2000 jyldary - «Delovaıa nedelıa» gazetiniń bas redaktorynyń mindetin atqarýshy, bas redaktordyń orynbasary, bólim meńgerýshisi. 2000-2004 jyldary - «Ekspress K» gazetiniń ekonomıkalyq sholýshysy. 2004-2005 jyldary - «Ekspress K» gazetiniń bas redaktorynyń mindetin atqarýshy, bas redaktordyń birinshi orynbasary. 2005-2009 jyldary - «Ekspress K» gazetiniń bas redaktory -bas dırektory qyzmetterin atqarǵan. 2009 jyldan - qazirgi qyzmetinde.
AQPANNYŃ 5-І, SENBІ
Meksıkanyń memlekettik merekesi - Konstıtýtsııa kúni. Konstıtýtsııa dıktatorlyq rejım qulaǵannan keıin, 1917 jyly qabyldanǵan bolatyn.
Qazaqstan Respýblıkasy men Meksıka Qurama Shtattary arasynda dıplomatııalyq qatynas 1992 jyly sáýirdiń 13-inde ornatylǵan.
OQIǴALAR
3 jyl buryn (2008) Nur Otan» partııasynyń Astana qalalyq fılıaly sybaılas jemqorlyqpen kúreske baǵyttalǵan qoǵamdyq keńes qurdy.
«Sybaılas jemqorlyqpen kúres máselesin Elbasy «Nur Otan» halyqtyq - demokratııalyq partııasy Saıası keńesiniń keńeıtilgen májilisinde kótergen bolatyn. Budan soń osy baǵyttaǵy jumystarǵa qoǵam ókilderin tartý maqsatynda arnaıy qoǵamdyq keńester qurý qajet degen sheshim qabyldandy. Qoǵamdyq keńeske qoǵam ókilderi men «Nur Otannan» ózge de partııa ókilderi engizildi. Bizdiń mindetimiz osy iske qoǵamdy jumyldyryp, jemqorlyq áreketteriniń týyndaýyna negiz bolyp otyrǵan sebepterdi anyqtaý.
3 jyl buryn (2008) Ádilet mınıstrligi zań jobalarynyń sapasy men tıimdiligin arttyrý maqsatynda ádistemelik usynymdar ázirledi.
Jınaqtalǵan ádistemelik usynymdar - ázirlenetin tujyrymdama jobalary men zań jobalarynyń sapasyn arttyrýǵa, tikeleı qoldanylatyn zańdarǵa batyl kóshýge jáne siltemeli, blankettik normalardy azaıtýǵa yqpal etedi. Bul qujat zańǵa sáıkes aktiler boıynsha jete jumys isteýdi jáne árbir zań jobasyna júıeli túrde jaqyndaýdy qalyptastyrady.
1 jyl buryn (2010) Qazaqstan men Norvegııa syrtqy ister mınıstrlikteri arasynda ózara túsinistik týraly memorandýmǵa qol qoıyldy. Atalǵan qujatqa qol qoıý rásimi Qazaqstan Respýblıkasy Úkimet basshysy Kárim Másimov pen Norvegııa Koroldiginiń Murager hanzadasy Hokon Magnýspen kezdesýi barysynda ótti.
Qazaqstan Respýblıkasy men Norvegııa Koroldigi arasyndaǵy dıplomatııalyq qarym-qatynas 1992 jylǵy maýsymnyń 5-inde ornatyldy.
1 jyl buryn (2010) Memleket basshysy Nursultan Nazarbaev Qazaqstan Respýblıkasynyń ımmýnıtetin jáne onyń menshigin shet el memleketter sottarynyń quzyretinen qamtamasyz etýge baǵyttalǵan «Qazaqstan Respýblıkasynyń keıbir zańnamalyq aktilerine memlekettiń jáne onyń menshiginiń ımmýnıteti, aralyq sottar jáne halyqaralyq kommertsııalyq tórelik qyzmetin jetildirý máseleleri boıynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» Zańǵa qol qoıdy.
1 jyl buryn (2010) Norvegııa Koroldiginiń taq murageri, hanzada Hokon Magnýs elordadaǵy BUU Damý baǵdarlamasy men norvegııalyq SYSLAB jobasynyń qoldaýymen ashylǵan Innovatsııalardy damytý jáne jumysqa ornalasýǵa járdemdesý ortalyǵyn ashty.
SYSLAB jobasy 1992 jyly Norvegııanyń «Hıb-Sıslab» kásiporynynda kishi jáne orta bıznestiń maqsattaryn biriktirý úshin qurylǵan. Jobanyń avtory jáne negizin qalaýshy - Bergen qalasynyń Joǵary tehnologııalar ortalyǵynyń dırektory ıAn Iohonssen. Elimizde atalǵan jobanyń Almaty, Astana jáne Shymkent qalalarynda ortalyqtary bar. Jobanyń negizgi maqsaty - uzaq ýaqyt boıy jumyssyz júrgen joǵary bilimdi mamannyń jumysqa ornalasýyna qol ushyn berý.
ESІMDER
75 jyl buryn (1936-2004) dombyrashy, dırıjer, Qazaqstannyń halyq ártisi, Qazaqstannyń eńbek sińirgen mádenıet qyzmetkeri ǴABDIEV Rysbaı Qısmetollauly dúnıege keldi.
Reseıdiń Astrahan oblysynda týǵan. Almaty mýzyka ýchılışesin, Shymkent óner ınstıtýtyn bitirgen.
1954-1961 jyldary - Qazaq halyq aspaptar orkestriniń dombyrashysy, kontsertmeısteri. 1961-1962 jyldary - Atyraý mýzyka ýchılışesiniń muǵalimi. 1962-1980 jyldary - Dossor mýzyka mektebiniń dırektory. 1980-1990 jyldary Atyraý pedagogıka ınstıtýty mýzykalyq-pedagogıka fakýltetiniń dekany bolǵan. 1990 jyldan ómiriniń sońyna deıin Atyraý oblystyq halyqa aspaptar orkestriniń kórkemdik jetekshisi jáne bas dırıjeri boldy. Ol 1994 jyly Antalııa (Túrkııa) qalasynda ótken dúnıejúzilik óner festıvaliniń, 1998 jyly Almatyda ótken «Qurmanǵazy jáne uly dala mýzykasy» halyqtar festvaliniń bas júldelerin jeńip alǵan. Onyń repertýarynda Qurmanǵazynyń «Terisqaqpaı», «Baıjuma», «Adaı», «Aman bol, sheshem, aman bol», «Qaıran sheshem», Dınanyń «Bulbul», «Baıjuma», Dáýletkereıdiń «Qos ishek», «Kórkem hanym», «Kóroǵly», Seıtektiń «Aqsaq qulan» sondaı-aq, Esbaıdyń, Erǵalıdiń, Abyldyń, Qazanǵaptyń kúıleri, halyq kúıi «Qarasaı», t.b. bar. Ǵabdıev oryndaýyndaǵy kúıler birneshe kúıtabaqqa jáne «Baıjuma» degen atpen úntaspaǵa jazylǵan. «Balalar orkestrimen jumys», «Dombyradan sabaq berý tásili», taǵy basqa kitaptary bar.
«Parasat» ordenimen marapattalǵan.
50 jyl buryn (1961) Muhtar Áýezov atyndaǵy ádebı-memorıaldy úı-murajaıynyń dırektory, fılologııa ǵylymynyń kandıdaty QONAEV Dıar Asqaruly dúnıege keldi.
Almaty qalasynda týǵan. M.Kırov atyndaǵy Qazaq memlekettik ýnıversıtetin (Ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıteti), Qazaqstan Respýblıkasy Ǵylym akademııasy Ádebıet jáne óner ınstıtýtynyń aspırantýrasyn bitirgen.
1987-1996 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Ǵylym akademııasy Ádebıet jáne óner ınstıtýty Muhtar Áýezovtiń shyǵarmashylyq murasyn zertteý bóliminiń - Muhtar Áýezov atyndaǵy ádebı-memorıaldy murajaıynyń kishi, aǵa ǵylymı qyzmetkeri, 1996-2000 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Ǵylym akademııasy Ádebıet jáne óner ınstıtýty Muhtar Áýezovtiń shyǵarmashylyq murasyn zertteý bóliminiń - Muhtar Áýezov atyndaǵy ádebı-memorıaldy murajaıynyń jetekshi ǵylymı qyzmetkeri qyzmetterin atqarǵan. 2000 jyldan «Áýezov úıi» ǵylymı-mádenı ortalyǵynyń dırektory qyzmetin atqarady. 1996 jyldan Halyqaralyq Muhtar Áýezov qorynyń prezıdenti. 2000 jyldan - mádenıet saıasaty saraptamalyq ortalyǵynyń dırektory. «Muhtar Áýezov jáne orys ádebıeti» atty kitaby jaryq kórgen.
50 jyl buryn (1961) «KMG-Kashagan» kásipornynyń atqarýshy dırektory - «North Caspian Operating Company» kompanııasy dırektorynyń qarjy jónindegi orynbasary, «Qazaqstan Respýblıkasy Qarjy mınıstrligi janyndaǵy býhgalterlik sanaq jónindegi saraptaý keńesiniń múshesi, ekonomıka ǵylymynyń kandıdaty SATYBALDINA Jannat Saǵyndyqqyzy dúnıege keldi.
Almaty qalasynda týǵan. Almaty halyq sharýashylyǵy ınstıtýtyn, Máskeý memlekettik ýnıversıtetiniń aspırantýrasyn bitirgen.
1987-1993 jyldary - Almaty halyq sharýashylyǵy ınstıtýtynyń oqytýshysy, aǵa oqytýshysy, dotsenti. 1993-1994 jyldary - «Qazmetallbank» bóliminiń bastyǵy. 1994-1999 jyldary - «Metallınvest» basqarýshysynyń birinshi orynbasary, basqarýshysy. 2000-2001 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Baǵaly qaǵazdar jónindegi ulttyq komıssııasynyń atqarýshy dırektory - múshesi. 2001-2002 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq banki Baǵaly qaǵazdar naryǵyn retteý departamenti dırektorynyń orynbasary. 2002-2003 jyldary - «Qazaqstan temir joly» UK» JAQ-ynyń bas esepshisi. 2003-2006 jyldary - «Qazaqstan temir joly»UK» aktsıonerlik qoǵamynyń vıtse-prezıdenti, atqarýshy dırektory. 2006-2007 jyldary - «QazTransOıl» aktsıonerlik qoǵamy bas dırektorynyń ekonomıka jáne qarjy jónindegi orynbasary. 2007-2009 jyldary - «QazMunaıGaz» UK» aktsıonerlik qoǵamynyń ekonomıka jáne qarjy jónindegi atqarýshy dırektory qyzmetterin atqarǵan. 2009 jyldan - qazirgi qyzmetinde.
2008 jyldyń sáýirinen - «QazTransOıl» aktsıonerlik qoǵamy Dırektorlar keńesiniń múshesi, Qurmetti temirjolshy. 50-den astam ǵylymı jarııalanymdardyń avtory.
AQPANNYŃ 6-Y, JEKSENBІ
Halyqaralyq saamdar kúni. Soltústik Eýropanyń baıyrǵy halyqtarynyń meıramy - tórt eldiń saamdary (Reseı, Norvegııa, Shvetsııa jáne Fınlıandııa).
Halyqaralyq barmen kúni (Qasıetti Amanda kúni). Kóptegen memleketterde barmen men restoratorlardyń kásibı meıramy qasıetti Amanda kúni atap ótiledi.
Sharap ashytýshy men barmenderdiń qorǵaýshysy qasıetti Amanda, Maastrıhıt epıskopby (584-679) Frantsııanyń, Germanııa men Flandrııanyń sharap ashytatyn aımaqtarynda sharap ashytýshylardyń, sharap satýshylardyń, syrashynyń, bar men meıramhana ıelerin, jáne de bar jumysshylarynyń (barmennen ydys jýýshyǵa deıin) resmı qorǵaýshysy bolyp tabylady.
OQIǴALAR
3 jyl buryn (2008) Internette Qazaqstan týraly ıran tilinde habar taratatyn alǵashqy www.yousefpiltan.blogf.com saıty ashyldy.
Ony Almaty qalasynyń turǵyny Júsip Pıltan jasap otyr. «Qazir aqparat keńistiginde ár el óz saıasatyn nasıhattap jatyr. Elde tirkelgen sheteldik aqparat agenttikteri de oǵan óz úlesin qosýda.
Óz saıtynda ol Qazaqstan jańalyqtary, baspasózge sholý, memlekettik tender, valıýta baǵamy, aýa-raıy boljamy degen aıdarlar boıynsha aqparat taratyp otyr.
Meniń maqsatym - osy múmkindikti paıdalanyp, álemge Qazaqstan týraly habar taratý. Óıtkeni ınternettegi Qazaqstan týraly ıran tilindegi maǵlumattar negizinen ózge sheteldik aqparat agenttikteriniń aýdarma materıaldarynan quralǵan.
1 jyl buryn (2010) Máskeýde Qazaqstan Respýblıkasynyń Reseı Federatsııasyndaǵy Tótenshe jáne Ókiletti elshiliginiń rezıdentsııasynda Keńes Odaǵynyń Batyry, dańqty qolbasshy jáne jazýshy Baýyrjan Momyshuly týraly «Ańyzǵa aınalǵan batyr» kitabynyń tusaýkeseri boldy.
Іs-sharaǵa Qazaqstan Respýblıkasy Parlamentiniń depýtattary, qazaqstandyq dıplomatııalyq ókildiktiń qyzmetkerleri, eki el ardagerleri uıymdarynyń ókilderi, Reseı Federatsııasyndaǵy qazaqstandyq qoǵamdyq birlestikterdiń basshylary, sondaı-aq Máskeý joǵary oqý oryndarynyń oqytýshylary men stýdentteri qatysty.
Jınaqta Baýyrjan Momyshulynyń Máskeý muraǵattarynda saqtalǵan, buryn jarııalanbaǵan jazbalary, suhbattary, sýretteri, sondaı-aq maıdanger-dostary - Málik Ǵabdýllınniń, Dmıtrıı Snegınniń estelikteri oryn alǵan.
1 jyl buryn (2010) Atyraýda jergilikti bıliktiń qaramaǵyna «Adjıp KKO» kompanııasy salǵan jańa saparjaıdy tapsyrý saltanaty ótti.
200 jolaýshyǵa arnalǵan eki qabatty saparjaı Atyraý qalasynyń temirjol vokzalynyń janynda ornalasqan. Saparjaıdyń kólikter turatyn turaǵy bar. Keshendi saparjaı jolaýshylarǵa qyzmet etý úshin jáne kólik protsessin halyqaralyq jáne qala mańyndaǵy avtobýs joldaryn basqaryp qatynaý úshin arnalǵan.
Saparjaıdyń negizgi qyzmeti - 46 qalalyq sapar jelisin jáne 30 aýdan aralyq jáne 2 qala aralyq reısterine qyzmet etý.
ESІMDER
75 jyl buryn (1936-1995) ǵalym, geologııa-mıneralogııa ǵylymdarynyń doktory, Qazaqstan Respýblıkasy Ǵylym akademııasynyń korrespondent múshesi AZNABAEV Edýard Qasymuly dúnıege keldi.
Jambyl oblysy Merke aýdanynda týǵan. M.Kırov atyndaǵy Qazaq memlekettik ýnıversıtetin (ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıteti) bitirgen.
1964-1993 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Ǵylym akademııasy Geologııalyq ǵylymdar ınstıtýtynyń aǵa ınjeneri, kishi, aǵa ǵylymı qyzmetkeri, zerthana meńgerýshisi. 1993-1994 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq ǵylym akademııasynyń Batys Qazaqstandaǵy Ortalyq keshendi otyn-energetıka bólimshesiniń dırektory, zerthana meńgerýshisi. 1994-1995 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq ǵylym akademııasy Qazaq mıneraldyq shıkizattar ǵylymı-zertteý ınstıtýty dırektorynyń orynbasary qyzmetterin atqarǵan.
Negizgi ǵylymı-zertteý baǵyty Qazaqstandaǵy shógindi munaı-gaz alaptarynyń geologııalyq qurylymyn, munaı men gazdyń jer qoınaýynda ornalasý zańdaryn, kómirsýtekterdiń paıda bolýyn, olardyń kezeńdik, temperatýralyq ózgerýin, ornalasýyn zertteýge arnalǵan. Sondaı-aq ol Qazaqstannyń 1:1 500 000 masshtabtyq tarıhı-genetıkalyq munaı-gaz kartasyn jasaýǵa qatysty.
50 jyl buryn (1961) jazýshy, «Tarlan - Úmit» syılyǵynyń ıegeri, «Jas órken» JShS-niń dırektory QORǴASBEK Júsipbek dúnıege keldi.
Almaty oblysynda týǵan. M.Kırov atyndaǵy Qazaq memlekettik ýnıversıtetiniń jýrnalıstıka fakýltetin (ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıteti) bitirgen. Eńbek jolyn «Jas alash» gazetinen bastaǵan ol «Qazaq ádebıeti» gazetine aýysyp, tilshi, aǵa tilshi, bólim meńgerýshisi, bas redaktordyń orynbasary, bas redaktory,«Jas alash» gazetiniń bas redaktory qyzmetterin atqarǵan. Qazirgi ýaqytta «Jas órken» JShS-niń dırektory. «Memlekettik til» qoǵamdyq qozǵalysynyń teń tóraǵasy. 1995 jyly «Jalyn» baspasynan «Kógildir kerýen» atty áńgimeler jınaǵy, 1995 jyly «Jansebil» atty povester men áńgimeler toptamasy jaryq kórgen. Osy kitabynyń negizinde túsirilgen osy attas kórkemfılm kınostsenarııiniń avtory.
