Qazaq óneriniń sańlaqtary: Roza Baǵlanova
ASTANA. QazAqparat - Roza Tájibaıqyzy Baǵlanova (1922-2011) -- ánshi, Qazaqstannyń (1955) jáne burynǵy KSRO halyq artısi (1967), Halyq qaharmany (1996).
Qyzylorda oblysynyń Qazaly qalasynda 1922 jyly birinshi qańtarda týǵan. 1941 jyly Qyzylorda pedagogıkalyq ınstıtýtyn bitirgen. Onyń shyǵarmashylyq joly Uly Otan soǵysy jyldary bastaldy. Óner jolyn Tashkent fılarmonııasynyń án-bı ansamblinde ánshi bolyp bastaǵan. Sol ansamblmen 2-dúnıejúzilik soǵys jyldary maıdan dalasynda óner kórsetip, 1945 jyly toǵyzynshy mamyrda Berlındegi jeńis kontsertine qatysady. 1947 - 1949 jyldary Qazaq opera jáne balet teatrynyń, 1949 - 1960 jyldary Qazaq fılarmonııasynyń, 1960 jyldan Qazaqkontserttiń ánshisi bolyp, ulttyq án ónerin damytýǵa úlken úles qosty, erekshe sazdy ánshilik mekteptiń qalyptasýyna yqpal jasady. Roza Baǵlanova qazaqtyń halyq ánderin, zamandas kompozıtorlar ánderin, shet el halyqtarynyń (vengr, ózbek, qyrǵyz, tájik, ýkraın, grýzın, ázirbaıjan, koreı, qytaı, mońǵol, orys, úndi, cheh, shved, t.b.) ánderin naqyshyna keltire oryndady. 1946 jyly Máskeýde ótken búkilodaqtyq estrada ánshileri 2-konkýrsynyń dıplomaty, 1949 jyly Býhareste ótken búkil dúnıejúzilik Jastar men stýdentterdiń 2-festıvaliniń laýreaty. Lenın, Eńbek Qyzyl Tý, «Halyqtar dostyǵy» ordenderimen, «Shapaǵat» medalimen marapattalǵan. Roza Baǵlanova sırek talantty ánshi, álem halyqtary ánderin sheber oryndaýshy. Ol búkil Qazaqstanda, KSRO-nyń burynǵy respýblıkalarynda, shetelderde bolyp, Otan, mahabbat pen dostyq, adam men tabıǵat týraly ánderdi shyrqady. Gastroldik saparǵa shyǵarda R. Baǵlanova mindetti túrde sol baratyn eliniń tilindegi ándi úırenedi. Biraq, qazaqtyń halyq ánderin onyń oryndaýynda tyńdaý lázzatyna eshteńe teń kelmeıdi.
Roza Baǵlanova 2011 jyly qańtardyń 8-inde Almaty qalasynda dúnıeden ótti. Ánshiniń oryndaýyndaǵy Abaıdyń «Jelsiz túnde jaryq aı», kompozıtor M. Tólebaevtyń aqyn óleńine jazǵan «Qaqtaǵan aq kúmisteı keń mańdaıly», S. Muhamedjanovtyń «Jarq etpes qara kóńlim ne qylsa da», «Qıystyryp maqtaısyz» ánderi Qazaq radıosy fonotekasynda saqtaýly,onyń oryndaýyndaǵy ánder birneshe ret kúıtabaqqa jazylyp, qazaq mýzyka mádenıetiniń altyn qoryna qosyldy.