Qazaq óneriniń sańlaqtary: Asanáli Áshimov

1937 jyly 8 mamyrda Jambyl oblysy, Sarysý aýdany, Saýdakent (burynǵy Baıqadam) aýylynda dúnıege kelgen.

1961 jyly Qazaqtyń Memlekettik Qurmanǵazy atyndaǵy Ulttyq konservatorııasynyń teatr fakýltetin akter mamandyǵy boıynsha bitirip shyǵyp, «Qazaqfılm» kınostýdııasyna akterlik shtatqa qabyldandy.

1963 jyldan beri M.Áýezov atyndaǵy akademııalyq drama teatrynyń akterlik quramynda ári rejısserlik qyzmette.

Teatr sahnasynda M.Áýezovtiń «Abaıynda» Kerim, «Eńlik-Kebeginde» Kebek, «Qara qypshaq Qobylandysynda» Aıshýaq, «Tańǵy jańǵyryǵynda» Jaras baı, Ǵ.Músirepovtiń «Qozy Kórpesh-Baıan sulýynda» Qodar, Q.Muhamedjanov, Sh.Aıtmatovtyń «Kóktóbedegi kezdesýinde» Iosıf Tataevıch, Shekspırdiń «ıÝlıı Tsezarinde» ıÝlıı Tsezar, M.Frıshtiń «Don Jýannyń dýmanynda» Don Jýan, Á.Nurpeıisovtiń «Qan men terinde» Elaman, I.Vovnıankonyń «Apatynda» bas keıipker boldy. G.Gaýptmannyń «Ymyrttaǵy mahabbat» dramasyndaǵy doktor Klaýzen beınesi bir týma akterdiń kúrdeli ári sońǵy jumystarynyń biri. Bul qoıylymnyń 100-den asa kórsetilimi anshlangpen ótken bolatyn.

Qara shańyraq sahnasynda Asanáli Áshimov «Amangeldi» (Ǵ.Músirepov), «Men ishpegen ý bar ma?» (I.Orazbaev), «Aqbilek» (J.Aımaýytov), «Revızor» (Gogol), «Farhad-Shyryn» (N.Hıkmet) spektaklderin qoıyp, rejısserlik qyzmet atqardy.

1958 jyly S. Muqanovtyń «Botagóz» romanynyń jelisimen túsirilgen fılmde boı kórsetti. Bul akterdiń kınodaǵy alǵashqy róli bolatyn. Sodan keıin qazaq kınosynyń damýyna óz úlesin qosty. «Án qanatynda», «Qyz Jibek», «Atamannyń aqyry», «Transsibir júrdek poezy», «Jaýshy», «Nan dámi», «Qazaqy oqıǵa», «Siz kimsiz, Ka myrza?», kóp serııaly «Bulǵarlar týraly baıan» fılmderinde oınaǵan. Sondaı-aq, kıno salasynda rejısserlik qyzmet atqardy. «Ajdaha jyly» (1981), «Shoqan Ýálıhanov» (1985), «Jýsan» (1986), «Qozy Kórpesh-Baıan sulý» (1992) jáne «Tuzdy kól jaǵasyndaǵy úı» fılmderin túsirdi.

1981 jyly túsirilgen Z. Sámadıdiń ΧІΧ ǵasyrda Shyńjańda bolǵan uıǵyr halqynyń kóterilisi týraly romanynyń jelisimen túsirilgen «Ajdaha jyly» fılmi onyń alǵashqy rejısserlik eńbegi bolyp tabylady.

1986 jyly Asanáli Áshimovke «Shoqan Ýálıhanov» fılmi úshin Qazaq KSR Memlekettik syılyǵy berildi.

Asanáli Áshimovtyń 1995 jyly qazaq tilinde «Maıranyń áni», 2007 jyly «Arnaý» bes tomdyq shyǵarmalar jınaǵy, 2008 jyly «S lıýbovıý Vash Asanalı Ashımov» kitaptary jaryqqa shyqty.

Marapattary:

1973 jyl - «Atamannyń aqyry» fılmindegi roli úshin K. Baıseıitova atyndaǵy Qazaq KSR Memlekettik syılyǵy

1974 jyly - Teatrdaǵy jumystary úshin Qazaq KSR Memlekettik syılyǵy

1978 jyly - Qazaq KSR halyq ártisi

1980 jyly - KSRO halyq ártisi

2000 jyly - Kıno ónerindegi eńbegi úshin «Tarlan» táýelsiz syılyǵy

2001 jyly - Otan» ordeni

2002 jyly - Jambyl oblysynyń qurmetti azamaty

2003 jyly - «Qazaqy oqıǵa» fılmindegi roli úshin 1 «Sháken juldyzdary» kınofestıvali laýreaty

2007 jyly - «Qurmet» ordeni

2007 jyly - Álemdik kınodaǵy zor úlesi úshin ıÝNESKO Halyqaralyq Akademııasynyń «Altyn qyran» ordeni.