Qazaq kúresiniń jańa ataýy kúzde talqylanady
ASTANA. QazAqparat - «Qazaqstan Barysyn» qazaqstandyq jáne sheteldik telearnalar translıatsııalaıdy. Bul týraly búgin ótken baspasóz máslıhatynda QR Qazaq kúresi fedaratsııasynyń prezıdenti Arman Shoraev málim etti.
«Qazaq kúresiniń ataýyn ózgertý boıynsha qyzý talqylaýlar júrip jatyr. Endi «kúres» degen ataýdy ǵana qaldyrsaq, ózbek baýyrlarymyz «kúrásh» ataýyn búkil álemge jarııalady. Meniń oıymsha, taǵy jarty jyl talqylaýlar men pikir almasýlardan keıin, shamamen kúzde úlken ǵylymı-tájirıbelik konferentsııa ótkizemiz. Osy oraıda ǵalymdar men sportshylardy, bapkerlerdi jınap, qarastyramyz. Elimizde «qazaq kúresi» bolyp qala berse de, barsha álemge taratý úshin ataýdy ózgertý kerek dep paıymdaımyn. Meniń oıymsha, 1-2 jylda biz bir sheshimge keletin bolamyz»,-dedi A. Shoraev.
Atap aıtqanda, Olımpıadalyq oıyndardyń baǵdarlamasyna engizý baǵytynda «qazaq kúresi» dep kirgizý óte qıyn. Sebebi, bul turǵyda ózbekterdiń jáne qyrǵyzdardyń kúresi shyǵady. Sonymen qatar ataýdy ózgertýdegi basty sebep - ulttyq kúrestiń burynǵy tarıhı ataýyna qaıtyp kelý.
Esterińizge sala keteıik, byltyr qyrkúıek aıynda ótken baspasóz máslıhatynda qazaq kúresiniń ataýy ózgerýi múmkin ekeni aıtylǵan edi.
«Zertteý boıynsha qarasaq, Petropavl qalasynda 1928 jylǵa deıingi qujattardyń ishinde «qazaq kúresi» degen ataý joq ekendigin aıtqym keledi. «Qazaq kúresi» degen ataý kezinde «qazaqsha kúres» bolatyn. Al 2000 jyldan bastap qujattar «qazaq kúresi» dep daıyndalyp kele jatyr. Atap aıtqanda, 1928 jylǵa deıingi qujattarda bizdiń elimizdiń ishinde «kúres», «palýandyq kúres», «jekpe-jekke shyǵý», «kúsh synasý» degen ataýlar kezigedi. Buny aıtyp otyrǵan sebebim, endi biz álemdik deńgeıge shyqtyq. Álemdik deńgeıde dzıýdo kúres túri bar jáne jekpe-jekterdiń arasynda taekvondo, sondaı-aq basqa da dodalar bar. Bulardyń barlyǵy bir eldiń sport óneri bolsa da, biraq sol eldiń atymen atalmaıdy. Mysaly, japonnyń dzıýdo kúresi demeıdi, qysqa ǵana «dzıýdo» dep atalady», - dedi qazaqtyń balýandyq ónerin zertteýshi Elemes Álimhanov.