Qaıtarylǵan aktıvter: óńirlerdegi 500 ınfraqurylymdyq jobaǵa 610 mlrd-tan astam teńge bólindi

Úkimettiń baspasóz qyzmeti habarlaǵandaı, búginde Qazaqstanǵa negizinen aqshalaı nysanda 1,1 trln teńgeden astam aktıv qaıtaryldy. Bul qarajat ınjenerlik ınfraqurylym men áleýmettik nysandardy damytý qajet óńirlerdegi naqty jobalardy júzege asyrýǵa baǵyttalyp jatyr.

Qaıtarylǵan qarajat Arnaýly memlekettik qor arqyly áleýmettik máselelerdi sheshýge baǵyttalyp jatyr. Búginde elimizdiń barlyq óńirinde jalpy somasy 617,7 mlrd teńgeden asatyn 500-den astam jobany qarjylandyrý maquldandy.

Sýmen jabdyqtaý júıeleri: aýyldarda jáne qalalarda aýyz sýǵa qol jetkizý

Memleket basshysynyń halyqty 100% aýyz sýmen qamtý jónindegi tapsyrmasy aıasynda Arnaýly memlekettik qordan elimizdiń barlyq óńirinde 267 jobany júzege asyrýǵa 226,5 mlrd teńge bólindi.

Aqmola oblysynda tek 2025 jyly sýmen qamtamasyz etý júıesin damytýǵa 23 mlrd teńgeden astam qarjy jumsaldy. 32 jobany júzege asyrý ondaǵan aýyl turǵyndaryn ortalyqtandyrylǵan aýyz sýmen qamtamasyz etýge múmkindik berdi.

– Ótken jyly bizdiń aýylda sý qubyry tartylyp, úılerge sý kirgizildi. Barlyq jumys aıaqtalyp, turǵyndar turaqty sýmen qamtamasyz etildi. Aýylymyzǵa kórsetken qoldaýy úshin Prezıdentimizge raqmet, – dedi Aqmola oblysy Sadovoe aýylynyń turǵyny Sulýshash Baıgýlına.

Soltústik Qazaqstan oblysynda jalpy quny 14,9 mlrd teńge bolatyn 28 joba aıaqtaldy. Nátıjesinde Aıyrtaý, Esil, Mamlıýt, Taıynsha aýdandary men Shal aqyn aýdanynyń 30-dan astam aýylynyń turǵyndary turaqty aýyz sýmen qamtamasyz etildi.

Abaı oblysynda 20 myńǵa jýyq aýyl turǵyndaryn qamtyǵan 15 joba júzege asyryldy.

Almaty qalasynda qor qarajaty esebinen Qaırat, Aqjar, Aqbulaq, Boraldaı jáne Qaraǵaıly shaǵyn aýdandarynda sý qubyry men káriz taratý jelileri salyndy.

Densaýlyq saqtaýdy jańǵyrtý

Densaýlyq saqtaý salasynda qaıtarylǵan aktıvter qarajaty esebinen elimizdiń barlyq óńirinde, sonyń ishinde aýyldyq jerlerde de zamanaýı densaýlyq saqtaý nysandary boı kóterdi. Úkimet jalpy somasy 176,8 mlrd teńgeni quraıtyn 191 jobany maquldady. Qurylys jumystary aýyldyq jerlerdegi alǵashqy medıtsınalyq-sanıtarııalyq kómekti kórsetetin nysandardan bastap, iri joǵary tehnologııalyq medıtsınalyq keshenderge deıin qamtıdy.

Búginde Shyǵys Qazaqstan oblysynyń Rıdder qalasynda 200 oryndyq kópbeıindi aýrýhananyń, Aqtaý qalasynda jedel medıtsınalyq járdem stansasynyń, sondaı-aq «Aýylda densaýlyq saqtaýdy jańǵyrtý» ulttyq jobasy aıasynda 145 alǵashqy medıtsınalyq-sanıtarııalyq kómek nysanynyń qurylysy aıaqtaldy. Qaraǵandy oblysynda jalpy quny 6,9 mlrd teńge bolatyn 51 alǵashqy medıtsınalyq-sanıtarııalyq kómek nysanynyń qurylysy men rekonstrýktsııasy aıaqtaldy. Qostanaı oblysynda Pereleskı aýylynda dárigerlik ambýlatorııa jáne Jitiqara qalasynda emhana paıdalanýǵa berildi, Arqalyqtaǵy oblystyq aýrýhanany rekonstrýktsııalaý jumystary jalǵasyp jatyr. Shyǵys Qazaqstan oblysynda Gematologııa ortalyǵynyń qurylysy júrgizilip jatyr.

Aýyldyq medıtsınany damytýdyń bir mysaly – Qaraǵandy oblysynyń Osakarov aýdanynda Arnaýly memlekettik qor qarajaty esebinen tórt medıtsınalyq pýnkt pen bir dárigerlik ambýlatorııa paıdalanýǵa berildi.

– Jańa nysandardyń arqasynda aýyl turǵyndarynyń 3,5 myńnan astamy alǵashqy medıtsınalyq kómekpen qamtyldy. Dárigerlik ambýlatorııada tekserýden bólek, zerthanalyq qyzmetter men fızıoterapııalyq protsedýralar kórsetiledi. Kúndizgi statsıonarlar ashý josparlanýda. Bul aýrýlardy der kezinde anyqtap, shuǵyl medıtsınalyq kómek kórsetýge múmkindik beredi, – dep túsindirdi Qaraǵandy oblysy Osakarov aýdanynyń aýdandyq aýrýhanasynyń dırektory Olga Travneva.

Balqash qalasynda medıtsınalyq ınfraqurylymdy damytýǵa 1 mlrd teńgeden astam qarajat baǵyttaldy. Kópbeıindi aýdandyq aýrýhana janynan hırýrgııalyq-angıografııalyq korpýs salynyp, balalardy ońaltý ortalyǵy ashyldy. Jańa múmkindikter jedel qan tamyrlary aýrýlary bar naýqastarǵa kómek kórsetý kezinde «altyn ýaqyt» qaǵıdatyn engizýge múmkindik berdi.

– Qaıtarylǵan aktıvter qarajaty esebinen aýdandyq kópbeıindi aýrýhananyń korpýsy salyndy. Sonyń arqasynda biz «altyn ýaqyt» qaǵıdatyn saqtaýǵa qol jetkizdik. Buǵan deıin jedel ınfarkt alǵan naýqastardy aýa raıynyń jaǵdaıyna qaramastan, Qaraǵandyǵa 400 shaqyrym jerge jetkizýge týra keletin. Mundaı uzaq jolǵa bári birdeı shydaı bermeıtin. Qazir naýqas jedel járdem kóligimen birden beıindi bólimshege jetkiziledi. Al qazir jarty saǵat-bir saǵatqa deıingi ýaqyt ishinde qajetti medıtsınalyq aralasýdy júrgize alamyz. Ashylǵan sátten beri 138 medıtsınalyq manıpýlıatsııa, onyń ishinde koronarografııa jáne tserebraldy angıografııa jasaldy. 12 naýqasqa stentteý júrgizildi, – dedi Balqash qalasynyń kópbeıindi aýrýhanasynyń dırektory Serikbol Túsipbekov.

Óńirlerdegi zamanaýı medıtsınalyq ınfraqurylym patsıentter úshin ǵana emes, jas mamandar úshin de jańa múmkindikter jasaıdy. Aýrýhanalardy zamanaýı jabdyqtarmen qamtý jáne júrgiziletin operatsııalardyń spektrin keńeıtý dárigerlerge qajetti tájirıbe alýǵa jáne jergilikti jerlerde kásibı damýǵa múmkindik beredi. Ótken jyly ǵana medıtsınalyq joǵary oqý oryndarynyń 10,5 myń túleginiń 3,5 myńy aýyldyq jerlerde jumysqa ornalasty. Bul bir jyl burynǵydan eki ese kóp.

– Jas mamandar úshin búginde aýdandarda jumys isteý úshin jaqsy jaǵdaılar jasalýda: kótermeaqy, turǵyn úı jáne kepildi jumysqa ornalasý qamtamasyz etilýde. Shetelde oqyǵannan keıin men qaıtyp oralyp, alǵan bilimimdi osynda qoldanýdy sheshtim. Aımaqtyq aýrýhanada jas hırýrgtyń zamanaýı jabdyqtarmen jumys isteýge, kúrdeli operatsııalar jasaýǵa, tájirıbe jınaýǵa jáne sonymen birge shuǵyl emdeýge muqtaj adamdarǵa kómektesýge múmkindigi bar, - dep atap ótti rentgen-endovaskýlıarlyq hırýrg Oljas Serik.

Kólik baılanysy jáne aımaqtyq avıatsııa

Qaıtarylǵan qarajatty paıdalanýdyń taǵy bir baǵyty – kólik ınfraqurylymyn damytý. Segiz jobany júzege asyrýǵa Arnaýly memlekettik qordan 43 mlrd teńge bólindi.

Júzege asyrylǵan jobalardyń biri – Balqash áýejaıyn qaıta jańartý, oǵan 946 mln teńge bólindi. Ǵımaratty ózgertý kezinde onyń 1967 jylǵy tarıhı arhıtektýralyq kelbeti saqtaldy, al aerovokzal kesheni tolyǵymen jańartyldy. Termınal keńeıtildi, zamanaýı tekserý keshenderi men júk taspasy ornatyldy, ana men bala bólmeleri jabdyqtaldy, mobıldiligi tómen jolaýshylar úshin kedergisiz orta qalyptastyryldy. Áýejaıdyń ótkizý qabileti saǵatyna 60-tan 80 jolaýshyǵa deıin ósti.

2026 jylǵy 1 maýsymnan beri Balqashtan Astana men Almatyǵa aptasyna bes ret turaqty reıster oryndalady.

Qaıtarylǵan aktıvterge Arqalyq qalasynyń áýejaıynda qurylys-montaj jumystary aıaqtalýda. Eki qabatty aerovokzal kesheni salyndy, uzyndyǵy 2,5 shaqyrym ushý-qoný jolaǵy jóndeldi, qajetti tehnıka satyp alyndy. Áýejaı sertıfıkattyq tekserýden ótip, avıatsııalyq qaýipsizdik boıynsha sertıfıkat alyndy. Barlyq rásimder aıaqtalǵannan keıin Arqalyqtan Qostanaıǵa, Astanaǵa jáne Almatyǵa turaqty reıster ashý josparlanyp otyr.

– Qazirgi ýaqytta azamattyq avıatsııa komıteti osy baǵyttar boıynsha reısterdi oryndaıtyn avıakompanııalardy anyqtaý jóninde konkýrstyq rásimder júrgizip jatyr. Bıletterdiń quny bekitildi: Astana men Qostanaıǵa ushý 10 myń teńge, Almatyǵa – 25 myń teńge. Kadrlyq quram qurylýda: 136 shtattyq birliktiń 119-y jumysqa qabyldandy. Bul rette qyzmetkerlerdiń 95%-y jergilikti turǵyndar ekenin ataı ketken abzal. Áýe qatynasyn ashý aımaq úshin óte mańyzdy. Mysaly, eger qazir Qostanaıǵa avtokólikpen jol shamamen bes saǵatty alsa, onda turǵyndar ushaqpen nebári 40 mınýtta jete alady. Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevqa osyndaı mańyzdy jobany júzege asyrǵany úshin shyn júrekten alǵysymyzdy bildiremiz, - dep atap ótti Arqalyq qalasy áýejaıynyń basshysy Jaslan Ysqaqov.

Sporttyq jobalarǵa qaıtarylǵan aktıvter qarajatynan 67,5 mlrd teńge bólindi

Arnaýly memlekettik qordan sporttyq ınfraqurylymdy damytý boıynsha alty jobany qarjylandyrý maquldandy.

Aıaqtalǵan nysandardyń biri – Kókshetaý qalasyndaǵy kópfýnktsıonaldy sport kesheni. Nysan qaıtarylǵan aktıvterdiń qarajaty esebinen salynǵan jáne oqý-jattyǵý protsesi men óńirlik ári respýblıkalyq deńgeıdegi jarystardy ótkizýge arnalǵan. Keshende jekpe-jek jáne oıyn sport túrlerine arnalǵan ámbebap zaldar bar, zamanaýı trenajerler ornatylǵan, sportshylar men qala turǵyndary úshin qajetti ınfraqurylym qarastyrylǵan.

Budan basqa, Aqmola oblysynyń Zerendi aýylynda dene shynyqtyrý-saýyqtyrý kesheni paıdalanýǵa berildi, Astanada qaıta jańartýdan keıin Q.Munaıtpasov atyndaǵy stadıon ashyldy, elordadaǵy «Qazaqstan» sport saraıyn jańǵyrtý jalǵasyp jatyr.

Bilim, energetıka jáne ónerkásiptik ınfraqurylym

Qaıtarylǵan aktıvter bilim berý ınfraqurylymyn damytýǵa da baǵyttalady. Bul salada jalpy somasy 64,4 mlrd teńgege 17 joba maquldandy.

Soltústik Qazaqstan oblysy Petropavl qalasynda jańa mektep jáne 280 oryndyq balabaqsha ashyldy. Shymkentte arnaıy mektep-ınternat úshin 300 oryndyq jataqhana paıdalanýǵa berildi. Jańa oqý oryndary Abaı jáne Ulytaý oblystarynda, sondaı-aq Jambyl jáne Qostanaı oblystarynda paıda boldy.

Y.Altynsarın atyndaǵy Arqalyq pedagogıkalyq ınstıtýty úshin jeke joba júzege asyryldy. Arnaýly memlekettik qor qarajaty esebinen jalpy aýdany 6600 sharshy metr bolatyn ǵımarat rekonstrýktsııadan ótti. Onda dúnıetaný jáne ınformatızatsııa fakýltetiniń stýdentteri, sondaı-aq pedagogıkalyq jáne jańa bilim berý baǵyttarynyń tyńdaýshylary ornalasady. Qosalqy ǵımarat JOO-nyń mamandar daıarlaý múmkindikterin keńeıtedi.

– Biz úshin bul jaı ǵana jańa ǵımarat emes, sapaly bilim berý men JOO-ny odan ári damytý úshin qosymsha múmkindikter. Osy jyldan bastap aqparattyq tehnologııalar, jýrnalıstıka jáne aýyl sharýashylyǵy boıynsha jańa magıstrlik baǵdarlamalar ashýdy josparlap otyrmyz. Ǵımaratta JI zerthanasy men salalyq ortalyqtar da jumys isteıtin bolady. Munda bilim basqarmalarymen birlesken jobalar, klınıkalyq mektep, ınklıýzıvti bilim berý jáne pedagogıkalyq zertteýler baǵyttary, sondaı-aq halyqaralyq baǵdarlamalar damytylady. Munyń bári ýnıversıtettiń bilim berý jáne ǵylymı múmkindikterin keńeıtýge jol ashady, - dep atap ótti Y.Altynsarın atyndaǵy Arqalyq pedagogıkalyq ınstıtýtynyń prorektory Jaınagúl Dúısebaeva.

Arnaıy ekonomıkalyq aımaqtardy damytý sheńberinde qaıtarylǵan qarajat jańa óndiristerdi iske qosý úshin alańdardy qajetti energetıkalyq jáne ınjenerlik ınfraqurylymmen qamtamasyz etýge baǵyttalady. Soltústik Qazaqstan oblysynda jańa zaýyttardy ınjenerlik ınfraqurylymmen qamtamasyz etý úshin kirme avtojoldar, jylýmen jabdyqtaý jáne telefondandyrý jelileri, sondaı-aq magıstraldyq sýaǵar kárizi salynyp jatyr.

Jambyl, Qaraǵandy oblystary men Abaı oblystarynda eldi mekender men ónerkásiptik nysandardy energııamen jabdyqtaý senimdiligin arttyrýǵa baǵyttalǵan qazandyqtardy, gaz qubyrlaryn jáne elektr berý jelilerin salý jáne jańǵyrtý jónindegi jobalar júzege asyrylyp jatyr.

Úkimet pen Bas prokýratýranyń aktıvterdi qaıtarý jónindegi birlesken jumysy naqty áleýmettik jáne ınfraqurylymdyq mindetterdi qarjylandyrýdy qamtamasyz etedi. Búgingi tańda elimizge medıtsınalyq jáne bilim berý obektilerin, sýmen jabdyqtaý júıelerin, áýejaılardy, ınjenerlik jeliler men sport keshenderin salý jáne jańǵyrtý úshin jumsalatyn 1,1 trln teńgeden astam teńge qaıtaryldy.

Bul tásil qaıtarylǵan aktıvterdi, eń aldymen, halyqtyń ómir súrý sapasy men óńirlerdiń damýy úshin tikeleı mańyzy bar jobalarǵa baǵyttaýǵa múmkindik beredi.

Qaıtarylǵan aktıvter esebinen túsken qarjynyń basym bóligi qaı óńirlerge jumsalǵanyn jazǵan edik.