Qaýipti dáriler endi sot sheshimin kútpeı satylymnan alynady
ASTANA. KAZINFORM — Májilis depýtaty Ashat Aımaǵambetov farmatsevtıkalyq baqylaýdy kúsheıtýge baǵyttalǵan zańdaǵy negizgi ózgeristerdi túsindirdi.
Onyń sózinshe, adam dárihanadan dári satyp alǵanda, «bul túpnusqa ma, sapasy qandaı, densaýlyqqa qaýipti emes pe?» dep kúmándanbaýy kerek. Memleket onyń qaýipsizdigin aldyn ala teksergenine senimdi bolýy tıis.
— Jaqynda Memleket basshysy farmatsevtıkalyq baqylaýdy kúsheıtý jónindegi bizdiń avtorlyq túzetýlerimiz engen zańǵa qol qoıdy. Buǵan deıin tekserý barysynda qaýipti dári-dármek anyqtalǵan kúnniń ózinde, zań buzýshynyń qyzmetin tek sot arqyly ǵana toqtatýǵa bolatyn. Sot otyrystary ótip, sheshim zańdy kúshine engenshe, qaýipti bolýy múmkin ónim aptalap, tipti aılap dárihana sórelerinde qala beretin. Osy ýaqyt ishinde adamdar ony satyp alyp, qoldanýdy jalǵastyratyn, — dep jazdy ol Telegram-daǵy paraqshasynda.
Máseleniń aýqymy jyl saıyn ósip keledi. Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń málimetinshe, 2022 jyly zańsyz satylǵan ónimniń 151 ataýy anyqtalsa, 2025 jyly bul kórsetkish 21 myńnan astam birlikke jetken.
Aımaǵambetov atap ótkendeı, tańbalaý júıesi taǵy bir zańsyz shemany anyqtady: memleket patsıentter úshin satyp alǵan tegin dárilerdiń bir qaptamasy eki ret esepten shyǵarylǵan jaǵdaılar bolǵan. Bul dáriniń óndirýshiden naqty patsıentke deıingi búkil jolyn baqylaýdyń qanshalyqty mańyzdy ekenin kórsetti.
Bizdiń túzetýlerimizdiń arqasynda ne ózgeredi?
1. Qaýipti dáriler sóreden dereý alynady
Eger jalǵan nemese sapasyz dári-dármek anyqtalsa, uzaqqa sozylatyn sot protsesiniń aıaqtalýyn kútpeı-aq, zań buzýshynyń qyzmetin toqtatyp, birden tergep-tekserýdi bastaýǵa bolady.
Buǵan deıin qaýipti ónim birneshe aı boıy satylymda tura beretin. Endi tıisti shara zań buzýshylyq anyqtalǵan kúni-aq qabyldanýy tıis.
2. Tekserýge qajetti dári úlgilerin memleket ózi irikteıdi
Buǵan deıin farmatsevtıkalyq baqylaý organy satylymdaǵy dárini óz betinshe alyp, zerthanaǵa jibere almaıtyn. Ol óndirýshige júginýge májbúr edi. Al óndirýshi tekserýshilerge qaı partııany beretinin is júzinde ózi sheshetin. Bul stýdentke emtıhanda jaýabyn jaqsy biletin bıletti ózine tańdatýmen birdeı.
Baqylaý júıesindegi osy olqylyqty Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymy men Joǵary aýdıtorlyq palata da atap kórsetken bolatyn. Endi zertteýge arnalǵan dári úlgilerin memlekettik organdar ózderi iriktep alady.
— Túzetýlerdiń máni qarapaıym: eger dári adam densaýlyǵyna zııan keltirýi múmkin bolsa, memleket sot sheshimin birneshe aı kútpeı, ony sóreden dereý alyp tastaýy kerek. Óıtkeni densaýlyq máselesinde árbir keshikken kúnniń ózi — qaýip. Adamdardyń densaýlyǵy men qaýipsizdigi árqashan birinshi orynda turýy tıis, — dedi Aımaǵambetov.
Buǵan deıin dári-dármek satyp alý kezinde memleketke 3,7 mlrd teńge zalal keltirilgeni anyqtaldy.