Qaýipsiz Jańa jyl: mereke kúnderindegi saqtyq sharalary

PETROPAVL. KAZINFORM — Jańa jyl — kópshilik asyǵa kútetin, qýanysh pen shattyqqa toly mereke. Alaıda, dál osy kúnderi taǵamnan ýlaný, pırotehnıkalyq buıymdardy qoldaný kezinde jaraqat alý, sondaı-aq úsik shalý men sýyq tııý jaǵdaılarynyń sany artady.

Soltústik Qazaqstan oblystyq sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq baqylaý departamenti merekelik demalystyń tynysh ári qaýipsiz ótýi úshin aldyn alý sharalaryn saqtaý asa mańyzdy ekenin eskertti.

Ádette, Jańa jyl merekesine oraı mol dastarhan jaıylady. Sanıtar dárigerler taǵamnan ýlanýdyń aldyn alý úshin azyq-túlik ónimderin tek senimdi saýda oryndarynan satyp alýǵa keńes beredi. Árbir ónimniń jaramdylyq merzimin, qaptamasynyń bútindigin jáne saqtaý sharttaryn muqııat tekserý mańyzdy. Kúmán týdyratyn nemese tańbalanbaǵan ónimderdi tutynýdan bas tartqan jón.

Taǵam daıyndaý kezinde jeke gıgıena erejelerin saqtap, daıyn taǵamdardy bólme temperatýrasynda uzaq ýaqyt qaldyrmaý kerek. Ásirese balalarǵa arnalǵan tátti syılyqtardyń sapasyna erekshe kóńil bólinýi tıis.

Jańa jyldy feıerverksiz elestetý qıyn. Alaıda pırotehnıkalyq buıymdar qaýipti bolýy múmkin ekenin esten shyǵarmaý qajet. Olardy tek mamandandyrylǵan dúkenderden satyp alyp, nusqaýlyqtyń, sapa sertıfıkatynyń bar ekenine jáne jaramdylyq merzimine kóz jetkizý kerek.

Zaqymdalǵan, qorabyna sý tıgen buıymdardy qoldanýǵa bolmaıdy. Feıerverkterdi tek ashyq alańdarda, qaýipsiz araqashyqtyqty saqtaı otyryp iske qosý qajet. Otshashýdy tutatyp jatyp ústine eńkeıýge jáne iske qosylmaǵan pırotehnıkany qaıta jaǵýǵa bolmaıdy. Balalarǵa feıerverkterdi óz betinshe qoldanýǵa qatań tyıym salynady.

Bul kúnderi kóp ýaqyt taza aýada ótýi múmkin. Úsik shalmaýy úshin aýa raıyna saı jyly kıiný óte mańyzdy. Balalardyń bas kıim, qolǵap, sharf jáne jyly aıaq kıim kıgenine kóz jetkizý kerek. Sýyqta uzaq ýaqyt júrýdi shektep, jylyný úshin mezgil-mezgil úzilis jasaǵan durys.

Kıim men aıaq kıimniń qurǵaq bolýyn qadaǵalap, úsiktiń alǵashqy belgilerine — teriniń bozarýyna, jansyzdanýyna, shanshyp aýyrýyna nazar aýdarý qajet.
Mamandar osy bir qarapaıym qaýipsizdik erejelerin saqtaý arqyly Jańa jyl merekelerin tynysh, jaıly ári qaýip-qatersiz ótkizýge bolatyndyǵyn aıtady.

Buǵan deıin Jańa jyl qarsańynda alaıaqtyq qurbany bolmaý úshin neni este ustaý qajet ekenin jazǵan edik.