Kaspıı mańy elderi ǵylymı yntymaqtastyqty keńeıtýge ýaǵdalasty
ASTANA. KAZINFORM – Aqtaýda «Caspian Sea Action Week 2026» aptalyǵy aıasynda «Bir Kaspıı – bir bolashaq» fasılıtatsııalyq sessııasy men «Birlesken ǵylymı zertteýler – Kaspıı teńiziniń ózekti máselelerin sheshýdiń kilti» taqyrybyndaǵy halyqaralyq dóńgelek ústel ótti.
Іs-sharaǵa Kaspıı mańy memleketteriniń tabıǵatty qorǵaý vedomstvolarynyń, ǵylymı uıymdarynyń jáne sarapshylar qaýymdastyǵynyń ókilderi aralas formatta qatysty. Sonymen qatar Tegeran konventsııasynyń Ýaqytsha hatshylyǵynyń úılestirýshisi Mahır Alıev pen BUU-nyń jobalarǵa qyzmet kórsetý basqarmasynyń ókili Tomas Praıs sóz sóıledi.
Qazaqstan Respýblıkasy Ekologııa jáne tabıǵı resýrstar vıtse-mınıstri Mansur Oshýrbaev Kaspıı mańy elderiniń ǵylymı yntymaqtastyǵyn kúsheıtýdiń mańyzyn atap ótti.
Onyń aıtýynsha, ǵylymı derektermen almasý, birlesken zertteýler júrgizý, ǵylymı ınfraqurylymdy damytý jáne zamanaýı monıtorıng tehnologııalaryn engizý óńirde biryńǵaı ǵylymı keńistik qalyptastyrýǵa múmkindik beredi.
— Búginde ǵylymnyń róli artyp keledi. Zamanaýı zertteýler Kaspıı teńizinde bolyp jatqan úderisterdi tereńirek túsinýge, ekologııalyq monıtorıng júıelerin jetildirýge, ózgeristerdi boljaýǵa jáne tıimdi basqarýshylyq sheshimder qabyldaý úshin ǵylymı negizdelgen usynymdar ázirleýge múmkindik beredi, – dedi Mansur Oshýrbaev.
Jıynda Reseı, Ázerbaıjan, Iran jáne Túrikmenstan ókilderi de quttyqtaý sóz sóılep, Kaspıı teńizin qorǵaý baǵytyndaǵy halyqaralyq yntymaqtastyqtyń mańyzyn atap ótti.
Dóńgelek ústelde Kaspıı teńiziniń gıdrometeorologııalyq jáne ekologııalyq jaǵdaıy, teńiz deńgeıiniń ózgerýi, ekologııalyq monıtorıng, teńiz jáne jaǵalaý ekojúıeleriniń jaı-kúıi, bıologııalyq ártúrlilikti saqtaý jáne klımattyń áseri talqylandy.
Qatysýshylar gıdrobıologııalyq zertteýlerdiń nátıjelerine de toqtalyp, teńiz deńgeıiniń ózgerýi men klımattyq faktorlardyń Kaspııdiń bıoalýantúrliligine yqpalyna erekshe nazar aýdardy.
Talqylaý barysynda Kaspıı mańy memleketteri arasynda birlesken ǵylymı zertteýlerdi keńeıtý, ǵylymı aqparatpen almasý jáne zertteý nátıjelerin óńirdiń ekologııalyq qaýipsizdigin qamtamasyz etýge paıdalaný máseleleri negizgi basymdyqtardyń biri retinde belgilendi.
Kezdesý qorytyndysynda taraptar ǵylymı yntymaqtastyqty odan ári nyǵaıtyp, zertteý nátıjelerin Kaspıı teńiziniń ekojúıesin saqtaýǵa baǵyttalǵan uzaq merzimdi sheshimder ázirleýde tıimdi paıdalanýdyń mańyzyn atap ótti.
Osyǵan deıin Kaspıı máselelerin zertteıtin ǵylymı fılıal ashý usynylǵany týraly jazdyq.