Qashyqtan jumys isteý bala týý kórsetkishin arttyrýy múmkin – zertteý
ASTANA. KAZINFORM – Halyqaralyq zertteý nátıjesine sáıkes, eger erli-zaıyptylardyń ekeýi de aptasyna keminde bir kún qashyqtan jumys istese, olardyń bala sany orta eseppen 14%-ǵa kóp bolady, dep habarlaıdy halyqaralyq zertteý derekteri.
Zertteýge 38 elden 19 277 adam qatysqan. Onyń ishinde 20–45 jas aralyǵyndaǵy 11 314 respondent qamtylǵan. Germanııada myńnan astam adam, al AQSh-ta shamamen 90 myńǵa jýyq adam saýalnamaǵa qatysqan. Qatysýshylardan sońǵy jyldary týǵan balalar, qazirgi júktilik jáne bolashaqta bala súıý jospary týraly suralǵan.
Zertteý qorytyndysy boıynsha, eki seriktes te úıden jumys isteıtin otbasylarda ár úshinshi áıel bir balaǵa artyq bosanǵan. Bul tek keńsede jumys isteıtin juptarmen salystyrǵanda joǵary kórsetkish.
Ǵalymdardyń pikirinshe, qashyqtan jumys isteý jumys pen otbasy arasyndaǵy tepe-teńdikti saqtaýdy jeńildetedi.
Zertteý avtorlarynyń biri, ekonomıst Mattıas Dollstyń aıtýynsha, nátıjeler qashyqtan jumys isteýge keńirek múmkindik berilgen saıyn bala sany artatynyn kórsetedi.
– Bul jumys pen otbasyn qatar alyp júrýge ketetin ýaqyt pen uıymdastyrý shyǵyndarynyń azaıýymen baılanysty bolýy múmkin, – dedi ol.
Zertteýge Mıýnhendegi ekonomıkalyq zertteýler ınstıtýty, sondaı-aq Stenford, Prınston, Londondaǵy King’s College jáne Meksıka tehnologııalyq ınstıtýtynyń ǵalymdary qatysqan.
Sonymen birge zertteýshiler qashyqtan jumys isteý bala sanyn tikeleı arttyrdy dep naqty aıtý qıyn ekenin de atap ótken. Sebebi otbasy josparlaǵan adamdardyń ózi ıkemdi jumys túrin ádeıi tańdaýy múmkin.
Mattıas Dollstyń pikirinshe, qashyqtan jumys isteý demografııalyq ósimdi tolyq sheshpese de, mańyzdy faktorlardyń biri bolýy yqtımal.
– Qashyqtan jumys isteýdiń arqasynda paıda bolǵan ıkemdilik adamdarǵa qalaǵan otbasy modelin júzege asyrýǵa múmkindik beredi. Bul týý kórsetkishiniń tómendeýin tolyq toqtatpaıdy, biraq ony baıaýlatýy múmkin, – dedi ol.
Aıta keteıik, Grekııada demografııalyq daǵdarysqa baılanysty 721 mektep jabylady.
