Qarjy sarapshysy Qazaqstannyń qazirgi damý kórsetkishterin kórshi eldermen salystyrdy
ASTANA. KAZINFORM — Saıasattanýshy Andreı Chebotarev Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń 23 qazanda Aqordada jarııalaǵan Qazaqstannyń damý kórsetkishterine taldaý jasady.
Ol óz saraptamasyn FINANCE.kz Telegram-arnasynda jarııalap, ekonomıkalyq nátıjelerdi asyra baǵalamaı, naqty derekter negizinde túsindirýge tyrysqan.
2019 jyldan beri Qazaqstan ekonomıkasy shamamen 30%-ǵa ósti. Sarapshy bul kórsetkishti jyldarǵa bólip eseptep, basqa memleketterdiń ekonomıkalyq damý qarqynymen salystyrǵan.
Jyldyq ósim qandaı?
Sońǵy jyldardaǵy esep boıynsha, Qazaqstan ekonomıkasy jylyna orta eseppen 4,5%-ǵa ósken. Saıasattanýshynyń pikirinshe, damýshy memleket úshin bul — aıtarlyqtaı jaqsy nátıje. Degenmen kórshi eldermen salystyrǵan kezde ár memlekettiń bastapqy ekonomıkalyq jaǵdaıy ártúrli bolǵanyn eskerý qajet.
Qazaqstanda jan basyna shaqqandaǵy jalpy ishki ónim alǵash ret 15 myń dollardan asty. Chebotarev bul kórsetkishtiń nomınaldy mánde eseptelgenin atap ótedi.
Halyqtyń naqty satyp alý qabiletin baǵalaý úshin satyp alý qabiletiniń parıteti kórsetkishi qoldanylady. Sarapshynyń jazýynsha, «satyp alý qabiletiniń naqty deńgeıin kórsetetin parıtet boıynsha bul kórsetkish shamamen 35-40 myń dollardy quraıdy».
Qazaqstanda halyqtyń ortasha ómir súrý uzaqtyǵy 76 jasqa jýyqtady. Saıasattanýshy Dúnıejúzilik banktiń derekterine súıene otyryp, bul kórsetkish óńirdegi eń joǵary deńgeı ekenin atap ótken.
Qurastyrýdan tolyq óndiris tsıkline deıin
Qazaqstanda relster, shpaldar, vagondar men elektrovozdar shyǵarylady. Avtomobıl zaýyttary jyl saıyn 150 myńnan astam jeńil jáne júk kóligin óndiredi.
Chebotarev otandyq ónerkásiptiń osy deńgeıge jetý jolyna nazar aýdarǵan.
— Biz óndiristi oqshaýlaýdyń bastapqy deńgeıinen tolyq óndiris tsıkli men bólshektep qurastyrýǵa deıingi uzaq joldan óttik, — dep atap ótti ol.
Onyń baǵalaýynsha, Qazaqstan ekonomıkasy óńdeý ónerkásibi men óndiris esebinen kóbirek tabys tabýǵa birtindep bet buryp keledi.
Ár turǵynǵa shaqqandaǵy qurylys kólemi
Qazaqstanda bir jylda 20 mln sharshy metrden astam turǵyn úı paıdalanýǵa berildi. Bul — rekordtyq kórsetkish. Sarapshy qurylys kólemin halyq sanyna shaqqandaǵy ólshemmen eseptep, ózge memlekettermen salystyrǵan.
Onyń esebinshe, Qazaqstanda jyl saıyn ár turǵynǵa shaqqanda shamamen bir sharshy metr turǵyn úı salynady. Reseıde bul kórsetkish 0,6 sharshy metr shamasynda bolsa, Ózbekstanda odan da tómen.
Saıasattanýshynyń esepteýi boıynsha, Eýropalyq odaq elderi men AQSh-ta bir turǵynǵa shaqqandaǵy jyldyq qurylys kólemi jarty sharshy metrge de jetpeıdi. Bul salystyrýda Qazaqstannyń kórsetkishi birqatar iri ekonomıkadan joǵary.
Sonymen birge elde 2,8 myńnan astam balabaqsha men mektep ashylǵan. Bilim berý granttaryna 1,5 trln teńgeden astam qarjy bólingen. «Ulttyq qor — balalarǵa» baǵdarlamasy aıasynda balalardyń esepshottaryna 2,5 mlrd dollar aýdarylǵan.
Ekonomıkalyq ósimniń nátıjesi nege birden sezilmeıdi?
Chebotarev halyqtyń turmys sapasy búgin-aq jaqsarǵanyn qalaıtynyn túsinetinin aıtady. Alaıda ekonomıkalyq ózgeristerdiń nátıjesi birden baıqala bermeıdi.
— Biraq ekonomıkanyń jumys isteý tártibi osyndaı, sondyqtan buǵan birden qol jetkizý múmkin emes, — dep jazdy ol.
Qarjy sarapshysynyń pikirinshe, erteń iri altyn ken orny tabylǵan kúnniń ózinde onyń ekonomıkalyq tıimdiligi birden sezilmeıdi. Ony ıgerý men naqty nátıjege qol jetkizý úshin ýaqyt qajet.
Sarapshy eldegi ózgeristerdi uzaq merzimdi kezeńmen salystyra otyryp baǵalaýdy usynady. Onyń paıymynsha, qazirgi ómir súrý deńgeıin eki, bes jáne on jyl burynǵy jaǵdaımen salystyrǵanda, ózgeristerdiń aýqymy aıqyn kórinedi.
Buǵan deıin Andreı Chebotarev Ulttyq qoǵamdyq senim keńesin Ulttyq quryltaıǵa aınaldyrý qoǵamǵa ne bergenin aıtty.
