Qaraǵandy oblysyndaǵy aqyly joldardan jınalǵan mıllıardtar qaıda jumsalady

Qaraǵandy oblysynda respýblıkalyq mańyzy bar «Astana – Temirtaý» jáne «Qaraǵandy – Balqash – Býrylbaıtal» atty eki aqyly avtojol ýchaskesi bar. Jyl basynan beri atalǵan joldardan 6,8 mlrd teńge jınaldy. Onyń 3,7 mlrd teńgesi «Astana – Temirtaý» ýchaskesine, al 3,1 mlrd teńgesi «Qaraǵandy – Balqash – Býrylbaıtal» tasjolyna tıesili.

«QazAvtoJol» UK» AQ «Aqyly avtomobıl joldary dırektsııasy» fılıalynyń málimetinshe, bul qarajat 2026 jylǵy 1 qańtar men 31 tamyz aralyǵynda túsken.

«Aqyly avtomobıl joldary dırektsııasy» fılıaly Qaraǵandy oblystyq bólimshesi dırektorynyń mindetin atqarýshy Aıbek Amantaevtyń aıtýynsha, aqyly jolmen júrý quny tek onyń jalpy uzyndyǵyna qaraı eseptelmeıdi.

– Árbir aqyly jol ýchaskesi belgili bir aımaqtarǵa bólingen. Tólenetin soma kólik quraly kesip ótken aımaqtarǵa qaraı esepteledi. Bul rette aımaqtardyń uzyndyǵy ákimshilik aýdandardyń aýmaǵyna baılanysty emes. Kólik baqylaý arkasynan ótken kezde júıe onyń bir aımaqtan shyqqanyn jáne kelesi aımaqqa kirgenin tirkeıdi, – dedi Aıbek Amantaev.

Onyń sózinshe, I tehnıkalyq sanattaǵy joldarmen júrgeni úshin barlyq kólik quralynan aqy alynady. Al II jáne III sanattaǵy joldarda tólemdi tek júk kólikteri tóleıdi.

Máselen, uzyndyǵy 134,087 shaqyrym bolatyn «Astana – Temirtaý» aqyly ýchaskesimen júrý quny tólemdi jol júrip ótkennen keıin jasaǵan jaǵdaıda 410,01 teńge bolsa, aldyn ala tólegende 351,64 teńgeni quraıdy.

Al uzyndyǵy 645,64 shaqyrymǵa sozylatyn «Qaraǵandy – Balqash – Býrylbaıtal» ýchaskesimen júrý áldeqaıda qymbat. Bul baǵytta tólemdi keıin jasaǵan júrgizýshiler 2 341,58 teńge, aldyn ala tólegender 2 029,74 teńge tóleıdi.

– Demek, jol júrý qunynyń aıyrmashylyǵy aqyly aımaqtardyń uzyndyǵyna jáne kólik quraly kesip ótetin aımaqtardyń sanyna da baılanysty, – dep túsindirdi Aıbek Amantaev.

Jol aqysynan túsken qarajat qaıda jumsalady?

«QazAvtoJol» ókilderi aqyly joldardan túsetin qarajattyń naqty maqsattarǵa jumsalatynyn atap ótti. Zańnamaǵa sáıkes, bul qarjy aqyly avtomobıl joldaryn jóndeýge jáne kútip ustaýǵa, aqy alý júıesiniń baǵdarlamalyq-apparattyq keshenderine qyzmet kórsetýge, sondaı-aq osyndaı keshenderdi qurý men qoldanysqa engizýge tartylǵan ınvestıtsııalardy qaıtarýǵa baǵyttalady.

2026 jylǵy 1 qyrkúıektegi jaǵdaı boıynsha bıyl jınalǵan qarajattyń 1,4 mlrd teńgesi Qaraǵandy oblysyndaǵy joldardy kútip ustaý men aǵymdaǵy jóndeýge tikeleı jumsalǵan.

Osylaısha, óńirdegi eki aqyly jol ýchaskesinen segiz aıda túsken 6,8 mlrd teńgeniń shamamen 20,6 paıyzy ǵana joldardy kútip ustaý men aǵymdaǵy jóndeýge baǵyttalǵan.

Sonymen birge aqyly joldardan jınalǵan qarajat mindetti túrde ózi túsken ýchaskege ǵana jumsalmaıdy. Zańnamada bul qarjyny aqyly avtomobıl joldarynyń jumys isteýine baılanysty shyǵyndardyń birneshe baǵyty boıynsha paıdalaný qarastyrylǵan.

Salystyrmaly túrde alsaq, 2025 jyly Qazaqstannyń barlyq aqyly avtomobıl joldarynan 85,4 mlrd teńge jınalǵan. Al 2026 jyldyń alǵashqy alty aıyndaǵy túsim 43,7 mlrd teńgeni qurady.

Qaraǵandy oblysynda ortasha jyldamdyq qaı joldarda baqylanady?

Aqyly joldardaǵy jyldamdyqty baqylaý tártibi de júrgizýshilerdi qyzyqtyrady. Mundaı joldarda kóliktiń memlekettik tirkeý nómirin tanıtyn kameralarmen jáne ortasha jyldamdyqty esepteıtin baǵdarlamalyq-apparattyq keshendermen jabdyqtalǵan turaqty baqylaý beketteri ornatylǵan.

– Kólik baqylaý arkasynan ótkende kamera onyń memlekettik tirkeý nómirin, ótken ýaqytyn, ornyn jáne sol ýchaskede belgilengen jyldamdyq rejımin tirkeıdi. Kólik kelesi baqylaý arkasynan ótken kezde júıe eki arkanyń arasyndaǵy jol bóliginde qozǵalystyń ortasha jyldamdyǵyn esepteıdi, – dedi Aıbek Amantaev.

Qaraǵandy oblysynda mundaı baqylaý KAZ01 «Astana – Qaraǵandy (aınalyp ótý arqyly) – Almaty» avtomobıl jolynyń «Astana – Temirtaý» ýchaskesinde júrgiziledi.

Ortasha jyldamdyq myna jol bólikterinde esepteledi:

* Temirtaý – Oshaǵandy: 163-shaqyrymnan 141-shaqyrymǵa deıin, eki baǵytta da;
* Oshaǵandy – Anar: 141-shaqyrymnan 93-shaqyrymǵa deıin, eki baǵytta da;
* Arshaly – Anar: 66-shaqyrymnan 93-shaqyrymǵa deıin, Astana – Temirtaý baǵyty boıynsha.

Ruqsat etilgen ortasha jyldamdyq ár ýchaskede belgilengen jyldamdyq rejımine baılanysty.

– Eger jolda jyldamdyq rejımi ózgerip otyrsa, esepteý birneshe kezeńmen júrgiziledi. Árbir jol bóligin júrip ótýge qajetti ýaqyt sol ýchaskede belgilengen jyldamdyq shekteýine qaraı esepteledi. Odan keıin barlyq bóliktiń uzyndyǵy men olardy júrip ótýge eseptelgen ýaqyttyń jıyntyǵy eskeriledi. Osy derekter negizinde ruqsat etilgen ortasha jyldamdyqtyń qorytyndy máni anyqtalady, – dep túsindirdi Aıbek Amantaev.

Bekitilgen ádistemege sáıkes, eseptelgen ortasha jyldamdyqtyń qorytyndy máni tómengi bútin sanǵa deıin dóńgelektenedi.

Al jyldamdyq rejımi ózgermeıtin ýchaskelerde ruqsat etilgen ortasha jyldamdyq búkil baqylanatyn jol bóliginde belgilengen shekke sáıkes keledi. Atap aıtqanda, Anar – Oshaǵandy jáne Oshaǵandy – Temirtaý ýchaskelerinde ol saǵatyna 140 shaqyrymdy quraıdy.

Kameranyń aldynda jyldamdyqty tómendetý aıyppuldan qutqara ma?

Júrgizýshiler arasynda jıi qoıylatyn suraqtardyń biri – joldyń basym bóliginde belgilengen jyldamdyqty asyryp, ekinshi baqylaý arkasyna jaqyndaǵanda jyldamdyqty tómendetý arqyly aıyppuldan qutylýǵa bola ma?

Aıbek Amantaevtyń aıtýynsha, kameranyń aldynda jyldamdyqty azaıtý esh kepildik bermeıdi.

– Eger eki baqylaý arkasynyń arasyndaǵy qozǵalystyń eseptelgen ortasha jyldamdyǵy ruqsat etilgen shekten asyp ketse, quqyq buzýshylyq týraly málimetter belgilengen tártippen ERAP protsessıng ortalyǵyna jiberiledi. Sondyqtan ekinshi baqylaý arkasynyń aldynda jyldamdyqty tómendetý quqyq buzýshylyqtyń tirkelýine ózdiginen kedergi keltirmeıdi, – dedi ol.

Júıe kóliktiń eki baqylaý arkasynyń arasyndaǵy qashyqtyqty qansha ýaqytta júrip ótkenin eskere otyryp, ortasha jyldamdyqty esepteıdi. ıAǵnı kamera kóliktiń belgili bir núktedegi jyldamdyǵyn ǵana tirkemeıdi, baqylaýdaǵy búkil jol bóligin júrip ótýge ketken ýaqytty esepke alady.

Qazirgi ýaqytta Qazaqstanda jalpy uzyndyǵy 6 290,59 shaqyrym bolatyn 28 aqyly jol ýchaskesi jumys isteıdi. Onyń 13-i I tehnıkalyq sanatqa jatady. Olardyń jalpy uzyndyǵy – 2 898,04 shaqyrym. Al II jáne III sanattaǵy 15 ýchaskeniń uzyndyǵy 3 392,55 shaqyrymdy quraıdy.

Respýblıkalyq jáne halyqaralyq mańyzy bar avtomobıl joldaryna aqyly júıe engizý týraly sheshimdi ýákiletti memlekettik organ – Qazaqstan Respýblıkasynyń Kólik mınıstrligi qabyldaıdy. Al «QazAvtoJol» UK» AQ halyqaralyq jáne respýblıkalyq mańyzy bar avtomobıl joldaryn basqarý jónindegi ulttyq operator bolyp belgilengen.

Eske salsaq, buǵan deıin QazAvtoJol eki jol jobasy boıynsha 9,8 mlrd teńgeniń qysqartylý sebepterin túsindirgen bolatyn.