Inflıatsııany tómendetý is-sharalary kommýnaldyq tarıfke qalaı áser etedi
ASTANA. KAZINFORM – 2027–2028 jyldary tarıfterdi «ınflıatsııa + 3–5%» qaǵıdaty boıynsha neǵurlym boljaýǵa keletin tásilmen ındeksteýge kóshý josparlanyp otyr. Bul týraly Ulttyq bankten málim etti.
– Bıylǵy aqpanda Memleket basshysy ınflıatsııany tómendetýdiń naqty tetigin ázirleýdi tapsyrdy. Qazir Úkimet Ulttyq bankpen birlesip, osy baǵytta kezeń-kezeńimen júzege asatyn jospardy daıyndap jatyr. Negizgi maqsat – 2026 jyldyń qorytyndysy boıynsha ınflıatsııany bir tańbaly deńgeıge túsirip, keıin orta merzimde kózdelgen kórsetkishke deıin birtindep tómendetý. Bul algorıtm qoldanystaǵy qujattarǵa, eń aldymen 2026–2028 jyldary makroekonomıkany turaqtandyrýdyń birlesken baǵdarlamasyna engiziledi. Algorıtm myna ıdeıaǵa qurylǵan: qazirgi baǵa qysymynyń qurylymyn eskerip, ınflıatsııany tejeýdiń barlyq múmkindigin paıdalaný, - dedi Ulttyq bankten agenttiktiń resmı saýalyna oraı.
Vedomstvonyń atap ótýinshe, qysqa merzimde ınflıatsııany tek tikeleı emes, janama áser arqyly da údetetin negizgi faktorlar bar. Olar – retteletin kommýnaldyq tarıfter men janar-jaǵarmaı baǵasy. Sondyqtan 2026 jylǵy jedel sharalar osy baǵyttardy baqylaýǵa negizdeledi. Al Ulttyq bank ınflıatsııany baıaýlatatyn aqsha-kredıt saıasatyn júrgizedi.
– Úkimet qabyldap jatqan sharalarǵa toqtalsaq, tarıf saıasaty boıynsha birinshi toqsannyń aıaǵyna deıin kommýnaldyq qyzmet tarıfterin kóterýge moratorıı jarııalandy. Odan keıin tarıfter birtindep ósedi, biraq baqylaýda bolady jáne olardyń ınflıatsııaǵa áseri shekteledi. 2027–2028 jyldary tarıfterdi «ınflıatsııa + 3–5%» qaǵıdaty boıynsha neǵurlym boljaýǵa keletin tásilmen ındeksteýge kóshý josparlanyp otyr. Úkimet janarjaǵarmaı boıynsha da osyndaı birtindep iske asyrylatyn jáne baqylaýdaǵy tásildi qoldanyp otyr. Moratorıı aıaqtalǵannan keıin dızel men benzın baǵasy birtindep kóteriledi. Bul sheshimderdiń ınflıatsııaǵa áseri barynsha shekteledi. Buǵan qosa otyn qoryna baqylaý kúsheıtilip, shekaradaǵy qadaǵalaý men munaı ónimderin syrtqa shyǵarýdy shekteý sharalary engizilip jatyr. Bul ishki naryqta qosymsha qysym týdyrmaý úshin qajet, - delingen jaýapta.
Qarjy retteýshisiniń málimetinshe, Úkimet jumysynyń taǵy bir mańyzdy baǵyty – azyq-túlik ınflıatsııasy. Halyqqa eń qatty seziletini de osy. Bul jerde áleýmettik mańyzy bar azyq-túlik taýarlarynyń búkil tizbegi qamtylǵan. Mundaı taýarlar tizimi 19-dan 31-ge deıin keńeıtildi. Óndirýshiler men tasymaldaýshylarǵa tarıf jeńildikteri qarastyrylǵan. Sonymen qatar baǵany turaqtandyrý úshin turaqtandyrý qorlary men forvardtyq satyp alý qoldanylady, ıaǵnı negizgi maqsat – tek dúken sóresindegi baǵany ustap turý emes, shyǵyndy azaıtyp, usynysty arttyrý jáne maýsymdyq aýytqýlardy jumsartý.
– Bıýdjet tártibin kúsheıtý – Úkimettiń taǵy bir mańyzdy tetigi. Algorıtmde fıskaldyq yntalandyrýdy bekitilgen shekten asyrmaý kerek ekeni naqty belgilengen. 2026 jyly respýblıkalyq bıýdjet tapshylyǵy JІÓ-niń 2,5%-yna deıin, al munaıǵa táýelsiz tapshylyq 4,9%-ǵa deıin qysqarýǵa tıis. Bul aqsha-kredıt saıasatynyń áserin álsiretip almaý úshin qajet, ıaǵnı, ınflıatsııanyń turaqty túrde tómendeýi barlyq ekonomıkalyq saıasattyń úılesimdi jumysynyń nátıjesi bolmaq, - dedi elimizdiń ortalyq banki.
Vedomstvonyń atap ótýinshe, Ulttyq banktiń qolǵa alǵan negizgi baǵyty – qalypty qatań aqsha-kredıt saıasatyn júrgizý. Bazalyq stavkadan bólek, sáýir men qyrkúıekte mindetti rezerv talaptaryn kóterý boıynsha ekinshi jáne úshinshi kezeńdi ótkizý josparlanǵan. Bul naryqtan shamamen 4 trln teńge ótimdilikti alyp tastaýǵa múmkindik beredi. Sonymen qatar valıýta naryǵynda altyn satyp alý boıynsha «aınalaý» operatsııalary jalǵasýda. Buǵan qosa, Qarjy naryǵyn retteý jáne damytý agenttigimen birlesip halyqtyń shamadan tys qaryz júktemesin shekteý men kredıtteýdiń jyldam ósip, «qyzyp ketip jatqan» segmentterin basý sharalary iske asyrylyp jatyr.
– Qabyldanyp jatqan sharalar nátıje bere bastady: 2025 jylǵy qyrkúıekte 12,9% bolǵan ınflıatsııa 2026 jylǵy naýryz qorytyndysy boıynsha 11,0%-ǵa deıin tómendedi. Jalpy, bul algorıtm qoldanystaǵy tetikterdi almastyrmaıdy, kerisinshe, olardy kúsheıtip, ınflıatsııany turaqty túrde tómendetýdiń naqty traektorııasyn aıqyndaıdy. Sonymen qatar mindetimiz 2026 jylǵy qarqyndy jumystarmen bitpeıdi. Inflıatsııany 2027–2028 jyldary odan ári tómendetý úshin orta merzimdegi jáne qurylymdyq faktorlar sheshýshi ról atqarady. Ásirese kvazımemlekettik qoldaý kólemi mańyzdy. Ekonomıkany qoldaý suranysty emes, óndiris pen usynysty arttyratyn jobalarǵa baǵyttalýǵa tıis. Sondyqtan jobalardy irikteýdiń ashyq krıterııleri, damý ınstıtýttarynyń qarjylyq turaqtylyǵy, qoldaý kóleminiń ekonomıkanyń múmkindigimen sáıkestigi jáne naryqtyq teń qarjylandyrýdy barynsha qoldaný mańyzdy, - dedi Ulttyq bankten.
Buǵan deıin Úkimettiń daǵdarysqa qarsy sharalary ınflıatsııanyń baıaýlaýyna yqpal etkenin jazǵan edik.
