Ilıa Ilın álde Gadjı Gadjıev: Erteń Aýyr atletıka federatsııasynyń jańa prezıdenti saılanady

- Janat Rashıduly, 17 naýryzda QR AAF Prezıdentiniń saılaýy ótedi, nege óz kandıdatýrańyzdy usynbadyńyz?

- Halyqaralyq aýyr atletıka federatsııasynyń (IWF) konstıtýtsııasyna sáıkes, prezıdent qatarynan eki merzimnen aspaıtyn merzimge saılana alady jáne biz úshin osy uıymnyń múshesi retinde onyń negizgi normalary men erejelerin saqtaý mańyzdy.

Maǵan federatsııanyń prezıdenti laýazymyna eki ret saılaný baqyty buıyrdy. Oǵan eki olımpıadalyq tsıkl kiredi jáne bul 2013 jyldan beri jetkilikti úlken kezeń. Biz QR Federatsııasynyń barlyq komandasymen birge osy olımpıadalyq sporttyń damýyna laıyqty úles qostyq dep sanaımyn jáne búgingi tańda bizdiń aýyr atletıka Qazaqstandaǵy jetekshi sport túrleriniń biri bolyp tabylady. Sonymen qatar biz halyqaralyq arenada da kóshbasshylyqty saqtap kelemiz, bul týraly sportshylarymyzdyń nátıjeleri aıtyp tur.

Basqa mamandarǵa jol beretin ýaqyt keldi.

- Federatsııany bas qarý tájirıbe ń i z týraly aıtyp ber seńiz.

Ashyq aıtaıyn – bizge aýyr mura qaldy. 2013 jyly aıyppuldar men jekelegen sportshylarymyzdyń dıskvalıfıkatsııa máselelerin sheshý, sondaı-aq Qazaqstan quramasynyń halyqaralyq starttarǵa odan ári qatysýyn qamtamasyz etý mindeti turdy. Sonymen qatar 2008 jáne 2012 jyldardaǵy Olımpıada oıyndaryna qatysqan sportshylarymyzdyń úlgilerin synaý qorytyndysy boıynsha Olımpıadalyq qozǵalystaǵy ornymyz týraly túbegeıli suraq týyndady. Sol kezdegi zańsyz preparattardy qoldaný – dopıng bizdiń komandaǵa ǵana emes, jalpy sportqa keri áserin tıgizgenin moıyndaǵan jón. Aýyr atletıka Olımpıada baǵdarlamasynan múldem alynyp tastalady degen naqty qaýip boldy.

Sodan keıin biz ózimiz úshin birqatar mindetterdi anyqtadyq. Birinshi kezekte ulttyq quramanyń jańartylǵan quramy quryldy. Oqý protsesi, tamaqtaný júıesi jáne dıetalyq qospalarmen qamtamasyz etý tolyǵymen qaıta qaraldy. Sondaı-aq biz dopıngtiń zııany jáne onyń aǵzaǵa enýine jol bermeý týraly aqparattandyrý qyzmetine erekshe nazar aýdardyq. Sebebi sportshy ishetin taǵamyna tolyǵymen ózi jaýapty.

Halyqaralyq aýyr atletıka federatsııasy (IWF) men Halyqaralyq Olımpıada komıtetiniń (HOK) bizge degen kózqarasyn ózgertýi de mańyzdy boldy. Ol úshin negizgi shartty oryndaý kerek boldy –qazaqstandyq aýyr atletıkany dopıngten aryltý, biraq sonymen birge bizdiń komandanyń halyqaralyq jarystardaǵy kórsetkishin saqtaý. Búgingi tańda joǵaryda atalǵan syn-qaterlerdi sátti eńsergenimiz anyq.

- Jumys atqarǵan jyldaryńyzda bolǵan qandaı negizgi jetistikterdi atap óte alasyz?

- Biz úsh negizgi baǵyt boıynsha jaqsy nátıjelerge qol jetkizdik dep aıta alamyn: halyqaralyq deńgeıdegi dopıngsiz sport reıtınginde biz jańa tarıhymyzda eń joǵary orynǵa ıe boldyq jáne nátıjesinde muny IWF pen HOK moıyndady. Eki olımpıadalyq tsıklde bizdiń sportshylar tamasha nátıje kórsetti – Rıodaǵy Olımpıadada alty medal jáne Tokıoda eki medal. Jastarymyz ben jasóspirimderimiz de artta qalǵan joq – ótken jyldyń ózinde olar Meksıkada ótken jastar arasyndaǵy álem chempıonatynda 21 medal, Ózbekstanda ótken jasóspirimder men jastar arasyndaǵy Azııa chempıonatynda 47 medal (jeke jattyǵýlardy qosqanda), Islam yntymaqtastyǵy oıyndarynda bizdiń júldeler sany boıynsha komanda kósh bastady. Eń bastysy, meniń oıymsha, biz osy jyldar ishinde álemdegi eń myqty jas komandalardyń birin tárbıelep, qazaqstandyq aýyr atletıka mektebinde úzdikterdi saqtap qaldyq.

– Al el ishinde qandaı jetistikterdi atap ótýge bolady?

- Men federatsııanyń prezıdenti bolyp saılanǵannan keıingi kelesi jyly, 2014 jyldyń qarasha aıynda qazaqstandyq sport tarıhyndaǵy eń iri halyqaralyq týrnır - Almatyda aýyr atletıkadan Álem chempıonatyn ótkizdik. Іs-sharanyń umytylmas bolǵany sonshalyq, Halyqaralyq federatsııa basshylyǵy ony uıym men qonaqjaılylyq turǵysynan IWF tarıhyndaǵy sol ýaqyttaǵy eń úzdik is-shara dep tanydy. Bul týrnır týraly búgingi kúnge deıin ártúrli elderdiń áriptesterimiz jyly sózben eske alady. Sodan beri biz búkil álem boıynsha kóptegen sport ókilderimen erekshe senimdi qarym-qatynasta boldyq. Al meniń kandıdatýram Taılandta ótken kongresste IWF vıtse-prezıdenti laýazymyna usynylyp, saılandy.

Keıin Chempıonattyń barlyq qoryn respýblıkamyzdaǵy aýyr atletıka sektsııalaryna berdik, sonyń arqasynda óńirlerdi qamtamasyz etip, «shtangany» buqaralyq sport túri retinde damytýǵa serpin berdik. Demeýshilermen ári qaraı jumys jasap, qarajatty tartyp, onyń ishinde jaqsy júlde túrinde de, sportshylar men jattyqtyrýshylar yntasyn arttyrdy, kóptegen jas jigitterdi aýyr atletıkaǵa tartty, bul tamasha rezervti qalyptastyrýǵa múmkindik berdi.

Infraqurylymǵa kelsek, biz «Jas-qýat» baǵdarlamasyn qolǵa alyp, júzege asyrdyq. Onyń aıasynda birqatar aýyr atletıka zaldaryn jóndeýden ótkizip, kásibı qural-jabdyqtarmen jabdyqtap qana qoımaı, daryndy sportshylarǵa qarjylaı qoldaý kórsettik.

Bul bastamalardyń jumysynyń eń jaqsy dáleli sportymyzdyń óńirlerdegi balalar arasyndaǵy tanymaldylyǵynyń artýy jáne, árıne, sońǵy bes jylda bizdiń jastar quramasynyń kórsetken nátıjeleri boldy.

- Halyqaralyq federatsııada osy uıymnyń vıtse-prezıdenti jáne marketıng komıssııasynyń tóraǵasy laýazymyndaǵy jumysyńyz nemen este qaldy?

- IWF-tegi jobalardyń biri uıymdy basqarý júıesinde reformalardy júzege asyrý jáne dopıngke qarsy baǵdarlamany HOK qamqorlyǵymen táýelsiz uıymdarǵa berý boldy. Marketıng komıssııasy jobasynda jumys isteý bizge qosymsha demeýshilik qarjylandyrýdy tartýǵa jáne sportymyzdyń ımıdjin álemde tanylýyn arttyrýǵa múmkindik berdi. Árıne, sonyń arqasynda bizdiń Federatsııa barlyq kontınentterde kóptegen dostar taýyp, Qazaqstannyń Olımpıadalyq qozǵalystaǵy bedelin nyǵaıtty.

– Aldaǵy kásibı josparlaryńyz qandaı jáne jańa prezıdentke ne tiler edińiz?

- Men úshin QR AAF men IWF jumys isteý – qoǵamdyq qyzmeti men kásibı qyzmetiniń mańyzyn birdeı kóretin adamdar álemin ashqanyn moıyndaımyn. Osyndaı adamdardyń arqasynda Olımpıadalyq qozǵalys bizdiń álemde salaýatty ómir saltyn júrgizýshi retindegi mańyzdy rólin saqtaıdy dep sanaımyn.

Men Qazaqstan sportynyń damýyna óz úlesimdi qosý úshin odan ári jaqyn bolýdy josparlap otyrmyn.

Jańadan saılanǵan prezıdentke jattyqtyrýshylar men sportshylardy daıyndaıtyn mektebimizdiń eń úzdik dástúrlerin saqtap qalýyn tileımin! Ýákiletti organdarmen birlese otyryp, sport ardagerlerimizdi qoldaý tetikterin ázirleý, óńirlerdi qural-jabdyqtarmen jabdyqtaý baǵdarlamalaryn jalǵastyrý, sportymyzdy dopıngten aryltý jumystaryn júrgizý mańyzdy dep esepteımin. Sondaı-aq IWF-pen seriktestikti saqtaýǵa erekshe mán berý kerek.

Maǵan deıin de, on jyl boıy menimen birge jumys istep, Qazaqstandaǵy aýyr atletıkany qoldap, damytqan barlyq áriptesterime, tıisti memlekettik organdardyń qyzmetkerlerine, ákimdikterge, demeýshilerimizge shyn júrekten alǵys bildirýge ruqsat etińizder! Sportshylarymyzǵa jańa jetistikter, aldaǵy barlyq jarystarda jarqyn jeńister tileımin!