Hımııa salasyndaǵy Nobel syılyǵy metaldy organıkalyq karkas oılap tapqandarǵa berildi
ASTANA.KAZINFORM — Hımııa salasyndaǵy Nobel syılyǵy japon ǵalymy Sýsýmý Kıtagava, aýstralııalyq ǵalym Rıchard Robson jáne Iordanııadan shyqqan amerıkalyq ǵalym Omar ıAgıge berildi. Olar «metaldy organıkalyq karkas ázirlegeni úshin» marapattaldy, dep habarlaıdy DW.
— Hımııa boıynsha 2025 jylǵy Nobel syılyǵynyń laýreattary gaz ben basqa da hımııalyq zat ótkizetin keńistikteri bar molekýlalyq qurylymdar jasady. Metaldy organıkalyq qurylymdar dep atalatyn bul qurylymdar shóldegi aýadan sý jınaý, kómirqyshqyl gazyn ustaý, ýly gazdardy saqtaý nemese hımııalyq reaktsııalardy katalızdeý úshin paıdalanylýy múmkin, — delingen baspasóz habarlamasynda.
1989 jyldan beri osy salada zertteý júrgizip kele jatqan Rıchard Robson úsh ólshemdi krıstaldarǵa uqsaıtyn alǵashqy molekýlalyq qurylymdardy jasaǵany atalyp ótti. Sýsýmý Kıtagava men Omar ıAgı mundaı qurylymdardyń turaqtylyǵy men ıkemdiligin jasap shyqty.
— Metaldy organıkalyq qańqalar jańa fýnktsııalary bar teńshelgen materıaldardy jasaý úshin buryn qoldanylmaǵan múmkindikterdi asha otyryp, orasan zor jańalyq ákeldi, — dep atap ótti Haıner Lınke, hımııa boıynsha Nobel komıtetiniń tóraǵasy.
Esterińizge sala keteıik, 2024 jylǵy hımııa salasyndaǵy Nobel syılyǵy brıtandyq ǵalymdar Demıs Hassabıs pen Djon M.Djampermen birlese aqýyz qurylymdaryn zerttegen amerıkalyq Devıd Beıkerge berilgen bolatyn.
Nobel aptalyǵy 6 qazanda bastaldy.
Bul kúni fızıologııa jáne medıtsına salasyndaǵy Nobel syılyǵy ımmýnıtet júıesin zerttegen ǵalymdarǵa berildi.
7 qazanda AQSh ǵalymdaryna fızıka boıynsha Nobel syılyǵy berildi.
9 qazanda ádebıet boıynsha Nobel syılyǵy laýreattarynyń esimderi belgili bolady.
10 qazanda Osloda Beıbitshilik salasyndaǵy Nobel syılyǵynyń ıegeri jarııalansa, 13 qazanda 1968 jyly qurylǵan ekonomıka ǵylymdary boıynsha Nobel memorıaldyq syılyǵynyń laýreaty jarııalanady.