Halyqaralyq uıymdar Qazaqstannyń neonataldyq kómek salasyndaǵy jetistigin atap ótti
ASTANA. KAZINFORM - 2026 jylǵy naýryzda jarııalanǵan Dúnıejúzilik bank tobynyń DDU, ıÝNISEF, BUU, IGME uıymdarymen birlesip daıyndaǵan esebine sáıkes Qazaqstanda neonataldyq ólim-jitim deńgeıi (ómiriniń alǵashqy 28 kúni) 1000 tiri týǵanǵa shaqqanda 3,9-dy qurady.
Bul 2025 jyldyń qorytyndysy boıynsha Ortalyq Azııadaǵy eń tómengi kórsetkish, dep habarlaıdy QR Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń baspasóz qyzmeti.
Damyǵan eldermen salystyrǵanda Qazaqstan bul kórsetkish boıynsha AQSh-pen is júzinde teńesti, onda bul deńgeı 3,7-ni quraıdy.
Qazaqstan neonataldyq kómekti damytýda jáne jańa týǵan nárestelerdi, sonyń ishinde dene salmaǵy óte tómen balalardy kútip-baptaýda eleýli nátıjelerge qol jetkizdi. Búginde elde salmaǵy 500 gramnan bastap náresteler respýblıkalyq ortalyqtarda da, óńirlik perınataldyq ortalyqtarda da jaqsy kútimge alynady.
Zamanaýı perınataldyq tehnologııalardy engizý men mamandardyń joǵary biliktiliginiń arqasynda mundaı balalardyń ómir súrý kórsetkishi tórt esege artty - bul Ortalyq Azııadaǵy úzdik nátıjelerdiń biri.
Jyl saıyn Qazaqstanda shamamen 20–22 myń shala týǵan náreste dúnıege keledi — bul jalpy bosanýlar sanynyń shamamen 5%-yn quraıdy. Sonymen qatar, akýsherlik jáne neonatologııalyq qyzmetterdiń júıeli damýy ólim-jitimniń turaqty tómendeýine múmkindik berdi:
• náresteler ólim-jitimi 10 jyldyń ishinde 1,5 esege azaıdy
• neonataldyq ólim-jitim — 2 esege tómendedi
• búgingi kúni kórsetkish tarıhı mınımýmǵa jetti — 1000 tiri týǵanǵa shaqqanda 3,1.
Shala týǵan nárestelerdi kútip-baptaý — táýlik boıy júrgiziletin kúrdeli jumys. Aǵzalardyń jetilmeýine baılanysty mundaı jańa týǵan náresteler turaqty baqylaýdy qajet etedi, al medıtsına qyzmetkerleri kún saıyn 20-dan astam ómirlik mańyzdy emsharalardy oryndaıdy. Bul nátıjeler — joǵary bilikti ári arnaıy daıyndyqtan ótken neonatologtar men meıirgerlerdiń úılesimdi eńbeginiń jemisi.
Balalardyń densaýlyǵyn ómiriniń alǵashqy kúnderinen bastap baqylaýǵa erekshe kóńil bólinedi. Elde skrınıngtiń tórt túri engizilgen:
• neonataldyq
• aýdıologııalyq
• oftalmologııalyq
• damý skrınıngi
Balalardy statsıonardan shyqqannan keıin de baqylaýǵa alyp, yqtımal buzylystardy der kezinde anyqtaýǵa múmkindik beretin katamnez baǵdarlamalary damytylyp jatyr.
-Qazaqstanda halyqaralyq uıymdar usynǵan qaýipsiz ana bolý qaǵıdattary men ozyq perınataldyq tehnologııalar júıeli túrde engizilip keledi. Jańa týǵan nárestelerdi reanımatsııalaý jáne qarqyndy terapııa qyzmetteri kúsheıtilip, mamandar elimizde de, shetelde de turaqty túrde oqytylyp jatyr. Aldaǵy damý sheńberinde neonataldyq kómekti uıymdastyrý standarty bekitilip, onyń basty basymdyǵy — árbir balanyń ómirin saqtaý bolyp aıqyndaldy,-delingen habarlamada.
Sonymen qatar, merziminen buryn bosanýlar sanyn azaıtý, reprodýktıvtik densaýlyqty nyǵaıtý jáne ınfektsııalardyń profılaktıkasy negizgi mindetter bolyp qala beredi.
Osyǵan deıin Qazaqstanda perınataldyq jáne neonataldyq skrınıngter aıasy keńeıtilgeni týraly jazdyq.