Halyq Keńesi eldegi ózekti máselelerdi ashyq talqylaýǵa arnalǵan alańǵa aınalýy tıis – Erlan Qoshanov
ASTANA. KAZINFORM - Batys Qazaqstan oblysyna jumys sapary aıasynda Qazaqstan Halyq Keńesiniń Tóraǵasy Erlan Qoshanov etnomádenı birlestikterdiń, úkimettik emes uıymdardyń, qoǵamdyq keńester men jastar uıymdarynyń ókilderimen kezdesti. Jıynda memleket pen qoǵam arasyndaǵy dıalogty damytý, jastardy qoldaý jáne azamattyq birlikti nyǵaıtý máseleleri basty nazarǵa alyndy.
Otyrysty ashqan Erlan Qoshanov Keńes jumysyn alǵashqy kúnnen bastap ashyq dıalog, ózara senim jáne birlesip sheshim izdeý qaǵıdattarynyń negizinde qurýdyń mańyzdylyǵyn atap ótti. Ol «Qazaqstan Halyq Keńesiniń» qurylýy Memleket basshysy bastamashylyq etken konstıtýtsııalyq reformalardyń mańyzdy bóligine aınalǵanyna, sondaı-aq onyń azamattardyń el ómirine qatysý múmkindikterin keńeıtýge jáne qoǵam men memleket arasyndaǵy ózara is-qımyldy nyǵaıtýǵa baǵyttalǵanyna nazar aýdardy.
-Memleket basshysy aldymyzǵa árbir azamattyń úni estiletin, al qoǵamdyq bastamalar sheshim qabyldaý úderisine yqpal ete alatyn memleket pen qoǵamnyń ózara is-qımylynyń tıimdi tetigin qurý mindetin qoıdy. Halyq Keńesi eldegi ózekti máselelerdi ashyq talqylaýǵa, azamattardyń usynystaryn qaraýǵa jáne naqty sheshimder ázirleýge arnalǵan alańǵa aınalýy tıis. Bizdiń mindetimiz – osy tásildi is júzindegi jumysqa aınaldyrý, óńirlermen turaqty keri baılanys ornatý, qoǵamdyq ınstıtýttardyń kúsh-jigerin biriktirý jáne halyqty tolǵandyratyn máselelerdi nátıjeli sheshýdi qamtamasyz etý, - dedi Erlan Qoshanov.
Halyq Keńesiniń tóraǵasy jańa ınstıtýttyń erekshe konstıtýtsııalyq mártebesi men zań shyǵarý bastamasy quqyǵy bar ekenin, bul oǵan úlken jaýapkershilik júkteıtinin aıtty. Keńes jumysy úsh negizgi baǵyt boıynsha uıymdastyrylǵan: etnosaralyq qatynastar, azamattyq qoǵam jáne óńirler. Sonymen qatar Halyq Keńesiniń qyzmeti onyń komıtetteri men 126 múshesiniń jumysymen ǵana shektelmeıdi.
-Árqaısyńyzdyń artyńyzda azamattar, eńbek ujymdary, kásibı qaýymdastyqtar men qoǵamdyq birlestikter tur. Sondyqtan biz jumysymyzǵa qatysýǵa, sheshimder usynýǵa jáne qoǵamǵa paıdaly bastamalardy júzege asyrýǵa daıyn barsha adammen yntymaqtastyq ornatýǵa ashyqpyz, – dedi ol.
Keńestiń basym baǵyttarynyń biri etnosaralyq kelisimdi nyǵaıtý jáne qoǵamdyq bastamalardy damytý bolmaq. Erlan Qoshanov etnomádenı birlestikterdiń jınaqtaǵan tájirıbesin saqtaýdyń, sondaı-aq Dostyq úıleriniń, Aqsaqaldar men Analar keńesteriniń, jastar birlestikteri men medıatorlardyń jumysyn jalǵastyrýdyń mańyzdylyǵyn atap ótti.
Halyq Keńesi osy ınstıtýttardyń kúsh-jigerin biriktirip, olardyń qoǵamdyq ómirdegi ózekti máselelerdi sheshýge qatysý múmkindikterin keńeıtýdi kózdeıdi.
Óńirlermen júıeli jumys júrgizýge de erekshe nazar aýdaryldy. Qoǵamdyq keńester men qoǵamdyq uıymdardyń ókilderi jergilikti mańyzy bar ózekti máselelerdi jalpyulttyq deńgeıde kóterýge múmkindik aldy. Bul rette usynystar jınaýmen ǵana shektelmeı, olardy qaraý men iske asyrýdyń tıimdi tetikterin qalyptastyrý asa mańyzdy.
Búginde Qazaqstanda 200-den astam qoǵamdyq keńes jumys isteıdi. Olardyń quramynda shamamen 3,5 myń adam bar. Erlan Qoshanovtyń aıtýynsha, bul – áleýetin tolyq paıdalaný qajet eleýli qoǵamdyq resýrs.
Halyq Keńesi tóraǵasynyń sózinshe, óz qalalary men aýyldarynyń máselelerin óńir turǵyndarynyń ózderi jaqsy biledi. Kóp jaǵdaıda eń tıimdi sheshimder dál jergilikti jerlerde týyndaıdy. Sondyqtan Keńestiń mindeti – osy tájirıbeni bir oblystyń sheńberinde qaldyrmaı, úzdik bastamalardy búkil elge ortaq ıgilikke aınaldyrý.
Ózara is-qımyldyń tıimdiligin arttyrý úshin óńirler arasynda tabysty tájirıbeler almasýdy damytý, ortaq máselelerdi sheshýdiń júıeli tásilin qalyptastyrý jáne keri baılanystyń biryńǵaı aqparattyq júıesin qurý josparlanyp otyr. Bul tásil óńirlik qoǵamdyq ınstıtýttar men Halyq Keńesi arasyndaǵy turaqty baılanysty jolǵa qoıýǵa, sondaı-aq nazar aýdarýdy jáne birlesken sheshimderdi qajet etetin máselelerdiń júıeli kartasyn qalyptastyrýǵa múmkindik beredi.
Kezdesýde jastardy qoldaý jáne olardyń sheshim qabyldaý úderisine qatysýyn keńeıtý máselesine de basa nazar aýdaryldy. Ózekti baǵyttar qatarynda sapaly bilimge qol jetkizý, jumysqa ornalasý, kásipkerlikti damytý jáne turǵyn úımen qamtamasyz etý mindetteri ataldy. Bul máseleler óńirlerdegi jastar úshin aıryqsha mańyzdy.
Jumyspen qamtýǵa járdemdesýdiń tıimdi quraly retinde Memleket basshysynyń tapsyrmasymen Astanada júzege asyrylyp jatqan JOLTAP jobasy atap ótildi. Joba jumys isteı bastaǵannan beri 22 myń adam kásibı daǵdylardy meńgergen. Qatysýshylardyń árbir on adamnyń altaýy turaqty jumysqa ornalassa, taǵy eki myńǵa jýyq adam óz isin ashqan.
Halyq Keńesiniń alǵashqy sessııasynda Memleket basshysy osy tájirıbeni elimizdiń barlyq óńirine taratýdy tapsyrǵan bolatyn. Qazirgi ýaqytta jobany odan ári keńeıtý, kásibı oqytý, jumysqa ornalastyrý jáne kásipkerlikti damytý múmkindikterin arttyrý máseleleri pysyqtalýda.
Taǵy bir basym baǵyt – úkimettik emes sektormen mazmundy ózara is-qımyldy damytý. Elimizde 23 myńnan astam úkimettik emes uıym tirkelgen. Olardyń kópshiligi áleýmettik máselelerdi sheshýge jáne azamattardy qoldaýǵa eleýli úles qosyp keledi. Sonymen birge Halyq Keńesiniń Tóraǵasy azamattyq sektordyń qazirgi jaǵdaıyna obektıvti baǵa berip, qoldanystaǵy kedergilerdi anyqtaý jáne praktıkalyq sheshimder ázirleý qajettigin atap ótti.
Úkimettik emes uıymdardyń ókilderin Halyq Keńesiniń beıindi komıtetteri men sarapshylyq toptarynyń jumysyna qatysýǵa shaqyrdy. Bul rette halyqpen tikeleı jumys isteıtin jáne jergilikti qaýymdastyqtardyń qajettilikterin jaqsy biletin óńirlik uıymdardyń tájirıbesine erekshe mán beriledi.
Kezdesý barysynda ádebıetti qoldaý, kitap oqý mádenıetin damytý jáne mádenı murany saqtaý máseleleri de talqylandy. Óńirdegi qoǵam ókilderi Danılbek Saratov, Alıma Dúısmaǵambetova, Sergeı Bykov jáne Ádilet Orynbasarov etnomádenı jáne patrıottyq bastamalardy jalǵastyrý, «Kitap oqıtyn ult» jobasy aıasynda balalardy kitap oqýǵa baýlý, etnosaralyq kelisimdi nyǵaıtý, sondaı-aq jas avtorlardy qoldaý men ádebı jobalardy damytý máselelerin kóterdi.
Kezdesý qorytyndysynda Halyq Keńesiniń tóraǵasy qoǵamdyq keńesterdiń, etnomádenı birlestikterdiń, úkimettik emes uıymdar men jastar qaýymdastyqtarynyń kúsh-jigerin biriktirý ortaq mindetterdi neǵurlym tıimdi sheshýge múmkindik beretinin atap ótti.
Basqosýdyń nátıjesinde qatysýshylar Halyq Keńesiniń turaqty komıtetteri aıasyndaǵy yntymaqtastyqty damytý, qoǵamdyq uıymdarmen ózara is-qımyldy jetildirý jáne óńirlik bastamalardy iske asyrý jóninde usynystaryn bildirdi. Mundaı kezdesýlerdi turaqty túrde ótkizý josparlanyp otyr. Olardyń basty maqsaty – halyqpen únemi keri baılanysty qamtamasyz etý, qoǵamdyq ınstıtýttardyń áleýetin biriktirý jáne óńir turǵyndaryn tolǵandyratyn máselelerdi is júzinde sheshýge yqpal etý.
Osyǵan deıin Halyq Keńesi qandaı máselelerdi sheshetinin jazdyq.
