Gollandııadan 66 ese úlken Qazaqstan aýylsharýashylyq ónimin 50 ese az eksporttaıdy - Aqylbek Kúrishbaev
ASTANA. QazAqparat - S.Seıfýllın atyndaǵy Qazaq agrotehnıkalyq ýnıversıtetiniń ujymy Elbasynyń «Tórtinshi ónerkásiptik revolıýtsııa jaǵdaıyndaǵy damýdyń jańa múmkindikteri» Joldaýyn talqylady, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
Ýnıversıtet rektory Aqylbek Kúrishbaev Elbasy bıylǵy Joldaýynda Agrarlyq ǵylymǵa jáne agrarlyq ýnıversıtetterdiń bedelin kóterýge basa nazar aýdarylǵanyn jáne naqty tapsyrmalar berilgenin atap ótti.
"Kanada memleketiniń aýa raıy jaǵdaıy bizdegi Soltústik Qazaqstan aımaǵymen birdeı. Biraq, Kanadada aýyl sharýashylyǵy salasyndaǵy eńbek ónimdiligi bizdikinen 14 esege kóp. Gollandııa - kishkentaı ǵana memleket, aýmaǵy Qazaqstannan 66 esege kishi. Biraq, sol Gollandııa jylyna 100 mlrd AQSh dollaryna aýylsharýashylyq ónimderin eksporttaıdy. Al Qazaqstan eń kóp degende 2,1 mlrd teńgege ónim shyǵarady. ıAǵnı, Gollandııa kórsetkishinen 50 ese az. Sondyqtan, úlken áleýetimizdi paıdalanyp, tabıǵı-klımattyq jaǵdaıy uqsas elderdiń úzdik tájirıbelerin ákelip, ózimizge beıimdeý asa mańyzdy", - dedi rektor Elbasy Joldaýyn talqylaýǵa arnalǵan jıyn barysynda.
Sonymen birge, rektor Elbasynyń ǵylymı-zertteý ýnıversıtetin qurý týraly tapsyrmasy aıasynda birqatar jumystardyń atqarylǵanyn atap ótti.
"Agrarlyq bilim berýde úzdik dep sanalatyn Deıvıstegi Kalıfornııa ýnıversıtetiniń ǵalymdarymen birge oqý baǵdarlamalaryn ózgertip jatyrmyz, tájirıbege basymdyq berdik. Bizdiń ǵalymdar men oqytýshylar Amerıkaǵa bardy, olar bizge keldi. Osylaısha, sheteldik seriktestermen Ýnıversıtetimizdiń damý baǵdarlamasyn jasadyq. Búginge deıin 6 baǵdarlama jasaldy, biraq, taǵy 62 baǵdarlama jasaý qajet. Oǵan memlekettiń qoldaýy kerek", - dedi A. Kúrishbaev.
Rektordyń aıtýynsha, QazATÝ-da bir balany oqytýǵa memleket jylyna 346 myń teńge bóledi. Bul stýdentterdiń ǵylymı zertteý júrgizýine, oqytýshylardyń biliktiligin arttyrýǵa, oqý protsesin túbegeıli ózgertý úshin sheteldik professorlardy shaqyrýǵa jetpeıdi.
"Sondyqtan, Úkimetten grant qunyn ulttyq JOO deńgeıine - 635 myń teńgege deıin kóterýin suraımyz. Bizdiń esebimizshe, jańa qunmen bes jylǵa 2,4 mlrd teńge qajet. Bizdiń memlekettiń buǵan múmkindigi jetedi. Úlken qaıtarymy da bolady. Osy Joldaýdan keıin Úkimet bizdiń damý baǵdarlamamyzǵa qoldaý bildiredi dep úmittenemin", - dedi ol.
Odan bólek, rektor ýnıversıtettiń sheteldik ınvestıtsııalar tartýdy úırengenin atap ótti. Sońǵy tórt jylda ýnıversıtetke 1,2 mlrd teńge ınvestıtsııa quıylǵan. Sonyń esebinen ýnıversıtet janynan Ońtústik Koreıa, Belarýs, Qytaı jáne Germanııamen birlesken halyqaralyq ortalyqtar ashylǵan.
"Ońtústik Koreıamen birge qurǵan aqparattyq tehnologııa ortalyǵy astyq jınaý kezinde Qazaqstannyń barlyq óńirin ǵaryshtan baqylaý múmkindigin usyndy. Endi Qazaqstandaǵy barlyq tabıǵı resýrstardy ǵaryshtan baqylaý boıynsha tapsyrys alyp, ýnıversıtetke 500 mln teńge kóleminde tabys ákelip otyr. Qytaılyq ǵalymdarmen birlesip, tuzǵa tózimdi, shólge tózimdi 40 aǵash túrin jersindirý jumystary júrgizilip jatyr. Bul aǵashtar keıinirek Astananyń jasyl beldeýine otyrǵyzylady. Ónimdiligi 5 ese joǵary jańa kartop túri de qytaılyq mamandarmen birlesip jasalǵan.
Aýstralııalyq ǵalymdarmen túrli tabıǵı jaǵdaıǵa qaramastan, sapaly ónim beretin jańa bıdaı surypyn shyǵarý josparlanǵan", - dep sózin túıindedi Aqylbek Kúrishbaev.
Sondaı-aq, ýnıversıtette stýdentter tájirıbesi úshin jylyjaılar, egistikter, et, sút, maıly daqyldardy óńdeıtin tseh jáne naýbaıhanalar jumysy uıymdastyrylǵan.
