Ǵalymdar soltústikamerıkandyq ejelgi órkenıet ornyn tapty
VAShINGTON. Maýsymnyń 11-i. QazAqparat – Florıda ýnıversıtetiniń arheologtary sensatsııalyq jańalyqty habarlady. Gýron soltústikamerıkandyq kóliniń tabanynda 30 metrlik tereńdikte ǵalymdar ejelgi órkenıet ornyna qatysty artefaktilerdi tapty. Mundaı jádiger 7-10 myń jyl buryn Uly kólderdiń aýmaǵynda qanatyn keńge jaıǵan eldi mekenderdiń bolǵany týraly alǵashqy belgi bolyp otyr,
dep habarlaıdy ҚazAқparat RBK saıtyna silteme jasap.Tұşy kөlde ornalasқan әlemdegi eң үlken aral ? Manıtýlın қaıraңy ғalymdardyң nazaryn aýdardy. Zertteýshilerdiң aıtýynsha, shamamen 9 myң jyl bұryn kөlderdiң biriniң ornynda tas arқalyқ-өtkeldermen jalғastyrylғan birneshe shaғyn sý қoımalary ornalasқan. Ol kezderi ishki sýlardyң jalpy deңgeıi әldeқaıda tөmen bolғan. Osynyң saldarynan taý shoқylary kөlderden bıik bolyp, өzindik tabıғı kөpirdi құraғan. Sý deңgeıi tolassyz өse bastaғan kezde sý қoımalary birigip, Gýron degen үlken kөlge birikken, al arқalyқ-өtkelder sý astynda құrdymғa ketken. «Bizder alғash ret 30 metr tereңdikte өte jaқsy saқtalғan ejelgi adamdardyң tұraқtaryn taýyp otyrmyz, dedi jobanyң jetekshisi, antropologııa professory Djon O'Shı. ? Ғylymı kөzқaras tұrғysynan bұl өte maңyzdy, өıtkeni tұraқ aýmaғy sý astynda konservatsııalanғan bolyp esepteledi jәne ertedegi құrylystardyң barlyқ erekshelikteri adam men klımattyң әserinen bүlinbeı өzgerissiz қalғan. Jaңalyқtyң mәni, sөz joқ, orasan үlken. Arқalyқ-өtkelderde өrkenıettiң bolғanyn ashyp, biz ejelgi adamdardyң kөshi-қon baғytyn jәne Ұly kөlder aýmaғyndaғy қonystanýdyң erekshelikterin қalpyna keltirdik».Ғalymdar dәl osy Ұly kөlder aýmaғynda adamdar damýynyң bir kezeңi өtti dep topshylaıdy. Adamzattyң osy besiginde adamdardyң bıologııalyқ damýy bastaldy jәne jiti jүrgizildi, keıinnen onyң mýtatsııasy kүsheıe tүsti. Arheologtardyң pikirinshe, tabylғan tas құrylystaryn aңshylar orman bұғylary ? karıbtterdi aýlaý үshin tұrғyzғan. Қoldan jasalғan tas astaýlardyң ishine tүz taғylaryn tұzaққa tүsirý үshin jem ornalastyrylғan. Ғalymdar tas қýystarymen ? Gýronnyң tabanynan tabylғan jәdigerlermen shektelmek emes, izdeý jalғastyrylatyn bolady.
