Ǵalymdar Chelıabi meteorıtiniń qaıdan kelgenin anyqtady
ASTANA. QazAqparat - Chelıabi meteorıtiniń shamamen 10 mln. jyl buryn basqa aspan denesimen soqtyǵysýy - onyń jerge qulaýyna sebep bolǵan. Osyndaı sheshimdi RǴA-nyń Sibir bólimi men Novosibir memlekettik ýnıversıtetiniń ǵalymdary men Japonııadan kelgen áriptesimen birge jasaǵan. Bul týraly rosbalt.ru jazady.
Zertteýshiler meteorıt fragmentterinen aspan deneleriniń quramynda sırek kezdesetin jadeıt mıneralyn tapqan. Ol planetalarda asa joǵary qysym men temperatýrada qalyptasady, al onyń usaq fragmentteri asa joǵary jyldamdyqpen ushyp kele jatqan aspan deneleriniń soǵylýynan qalyptasýy múmkin.
«Barlyq shaǵyn aspan deneleri ózderinen ózderi paıda bolmaıdy, olar - iri asteroıdtardyń jaryqshaqtary. Mundaı synyqtar asteroıdtardyń basqa aspan denelerimen qaqtyǵysynan paıda bolady», - dep túsindirdi RǴA Geohımııa jáne analıtıkalyq hımııa ınstıtýtynyń geologo-mıneralogııalyq ǵylymdarynyń doktory Andreı Ivanov.
Eske sala keteıik, meteorıt Chelıabige 2013 jyldyń 15 aqpanynda sekýndyna 20 shaqyrym jyldamdyqpen qulaǵan. Aspan denesiniń dıametri - 17 m, al massasy 10 myń tonnaǵa jýyq. Meteorıt qulaǵannan ǵımarat shynylary birneshe bólikke bólinip synǵan. Adamdardyń kóbi aýrýhanaǵa kómekke júgingen.
