Ǵalymdar molekýlalardy tanıtyn neırojeli jasady
ASTANA. KAZINFORM – Reseılik ǵalymdar molekýlalardyń úsh ólshemdi modelin taldap, olardyń hımııalyq formýlasyn 99,53 paıyz dáldikpen anyqtaıtyn jasandy ıntellekt júıesin ázirledi. Jańa tehnologııa zattardyń qasıetterin boljaý úderisin edáýir jedeldetýge múmkindik beredi, dep habarlaıdy TASS.
AIRI jasandy ıntellekt ınstıtýtynyń málimetinshe, jańa neırojeli molekýlanyń úsh ólshemdi qurylymyn taldap, onyń hımııalyq formýlasyn avtomatty túrde anyqtaı alady. Bul ázirleme fızıkalyq 3D-modeldeý baǵdarlamalary men zattardyń qasıetterin boljaıtyn jasandy ıntellekt júıelerin ózara baılanystyrýǵa jol ashady.
– Dástúrli baǵdarlamalar atomdar arasyndaǵy qashyqtyqty ólshep, ony kestelik mándermen salystyrý arqyly hımııalyq baılanystardy anyqtaıdy. Sondyqtan ólsheýdegi bolmashy qatelik te nátıjeniń dáldigine áser etedi. Al jańa algorıtm molekýlanyń búkil geometrııalyq qurylymyn taldap, atomdar arasyndaǵy baılanystar grafyn úsh ólshemdi koordınattar negizinde qurady. Sonyń arqasynda júıeniń dáldigi 99,53 paıyzǵa jetip, qateler sany 20 esege azaıdy, – delingen ınstıtýt habarlamasynda.
Joba AIRI, Ulttyq zertteý ýnıversıteti – Joǵary ekonomıka mektebi, Lomonosov atyndaǵy Máskeý memlekettik ýnıversıtetiniń Perspektıvalyq zertteýler ortalyǵy, Tomsk memlekettik ýnıversıteti jáne Oral federaldyq ýnıversıteti ǵalymdarynyń qatysýymen ázirlengen.
Qazirgi tańda molekýlalardy modeldeý jáne olardyń qasıetterin boljaý júıeleri ártúrli derekter pishimderin paıdalanady. Biri atomdardyń keńistiktegi ornalasýyn sıpattaıtyn úsh ólshemdi modelderge súıense, ekinshisi qurylymdyq formýlalar men molekýlalyq graftardy qoldanady. Osy aıyrmashylyq olardyń ózara tıimdi jumys isteýine kedergi keltirip kelgen.
Jańa algorıtm osy eki tásildi baılanystyrady. Júıe atomdardyń ornalasýyn taldap, olardyń arasynda baılanystyń bes túrin – baılanyssyz, dara, qos, úshtik jáne aromatty baılanystardy anyqtaı alady.
Zertteýshilerdiń aıtýynsha, neırojeli búkil molekýlany keshendi túrde taldaıtyndyqtan, burynǵy sheshimderge qaraǵanda jalǵan baılanystardy áldeqaıda az anyqtaıdy. Sonymen qatar júıe quramynda sý molekýlalary kóp bolatyn kúrdeli qosylystardy da dál modeldeı alady. Bul molekýlalardy modeldeý jáne olardyń qasıetterin boljaý júıeleriniń tıimdiligin edáýir arttyrýǵa múmkindik beredi.
Aıta keteıik, Qytaı adamtektes robot shyǵarýdan kósh bastap tur.
