Frantsııanyń memlekettik qaryzy rekordtyq deńgeıge jetti
ASTANA. KAZINFORM — Frantsııanyń memlekettik qaryzy 2026 jyldyń birinshi toqsanynda alǵash ret 3,5 trln eýrodan asyp, 3,536 trln eýroǵa jetti. Bul eldiń jalpy ishki óniminiń (JІÓ) shamamen 117,5%-yna teń. Bul týraly Frantsııanyń Ulttyq statıstıka jáne ekonomıkalyq zertteýler ınstıtýty (INSEE) málimdedi.
Atalǵan kórsetkish Eýropadaǵy eń iri ekonomıkalardyń biri sanalatyn Frantsııa úshin jańa antırekord boldy. Aldyńǵy toqsanmen salystyrǵanda memlekettik qaryz 75,6 mlrd eýroǵa ósken. 2025 jyldyń sońynda bul kórsetkish JІÓ-niń 115,6–116%-yn quraǵan.
Mamandardyń aıtýynsha, qaryzdyń ósýine memlekettik bıýdjet tapshylyǵy negizgi sebep bolyp otyr. 2025 jyly bıýdjet tapshylyǵy JІÓ-niń shamamen 5,1%-yn qurady. Frantsııa úkimeti 2026 jyly ony 5%-ǵa deıin tómendetýdi josparlaǵanymen, saıası turaqsyzdyq pen áleýmettik salaǵa, qorǵanysqa jáne «jasyl» ekonomıkaǵa jumsalatyn shyǵyndar bul maqsatqa qol jetkizýdi qıyndatyp otyr.
Bıyl memlekettik qaryzdy óteýge jumsalatyn shyǵyn 74 mlrd eýrodan asýy múmkin. Bul soma joǵary bilim berý nemese ulttyq qorǵanys sııaqty negizgi salalardyń shyǵyndarymen shamalas. Sonymen qatar Frantsııaǵa burynǵy mindettemelerin qaıta qarjylandyrý úshin 310 mlrd eýro kóleminde jańa qaryz tartýǵa týra keledi.
Eýropalyq komıssııa men halyqaralyq reıtıngtik agenttikterdiń baǵalaýynsha, eger tereń fıskaldyq reformalar júrgizilmese, 2027–2029 jyldary Frantsııanyń memlekettik qaryzy JІÓ-niń 120–122%-yna deıin ósýi yqtımal.
Salystyrý úshin, Germanııanyń memlekettik qaryzy qazirgi ýaqytta JІÓ-niń shamamen 64%-yn quraıdy.
Frantsııa bıligi 2029 jylǵa qaraı bıýdjet tapshylyǵyn Eýroodaqtyń talaptaryna sáıkes 3%-dan tómen deńgeıge túsirýdi josparlap otyr. Alaıda sarapshylar 2027 jylǵy prezıdent saılaýy men eldegi áleýmettik shıelenis jaǵdaıynda bul jospardyń oryndalýyna kúmán keltirýde.
Aıta ketelik Ózbekstannyń memlekettik qaryzy 47 mlrd dollarǵa jýyqtady.