Frantsııadaǵy orman órtteri qaýipti «ot bulttarynyń» týyndaýyna sebep boldy
ASTANA. KAZINFORM – Frantsııadaǵy alapat orman órtterimen kúresip jatqan mamandar jańa qaýip-qaterge tap boldy. Órt saldarynan alyp «ot bulttary» paıda bolyp, olar ózdiginen aýa aǵyndaryn qalyptastyryp, tipti jańa órt oshaqtarynyń shyǵýyna sebep bolýy múmkin naızaǵaı týdyryp jatyr, dep habarlaıdy France 24 telearnasy.
«Ot bulttary» órt oshaǵynyń ústindegi aýanyń qatty qyzýynan paıda bolady. Sonyń saldarynan olar qýatty naızaǵaıly bulttarǵa aınalady.
Mundaı bulttar kúshti jel men tómen baǵyttalǵan aýa aǵyndaryn qalyptastyrady. Bul óz kezeginde órttiń odan ári tez taralýyna yqpal etedi.
Ǵalymdardyń pikirinshe, mundaı qubylys – adam áreketinen týyndaǵan klımattyń ózgerýiniń kezekti saldarynyń biri.
Frantsııa premer-mınıstri Sebastıan Lekornıý de osyndaı pikir bildirip, orman órtteriniń 10-ynyń toǵyzy adamnyń is-áreketinen oryn alatynyn, bul rette olardyń kópshiligi nemquraılylyq, mysaly, tastalǵan temeki tuqyldary, mangaldar nemese tıisti qaýipsizdik sharalarynsyz júrgizilgen qurylys jumystary saldarynan bolatynyn atap ótti.
Lekornıýdiń aıtýynsha, 6 shildeden beri Frantsııada orman órtedi degen kúdikke ilingen 162 adam qamaýǵa alyndy.
- Elimiz buryn-sońdy bolmaǵan órt maýsymyn bastan keship otyr: 116 085 gektar jer órtenip ketti, qańtardan beri 13 566 órt tirkeldi. Biz órtten rekord ornatqan 2022 jyldy basyp ozdyq, - dep jazdy premer-mınıstr H jelisinde.
Osy arada Frantsııa prezıdenti Emmanıýel Makron Frantsııanyń ońtústik-batysyndaǵy órt sóndirý boıynsha aýqymdy operatsııany úılestirý ortalyǵyna bardy.
- Biz buryn-sońdy bolmaǵan órtpen betpe-bet kelip otyrmyz, - dedi Makron.
Ol bul jaǵdaıdy Frantsııadaǵy Ekinshi dúnıejúzilik soǵys kezinen beri eń aýyr órt daǵdarysy dep atady.
Onyń atap ótýinshe, Parıjden tórt ese úlken aýmaqty sharpyǵan órt boljanbaıtyn bolyp shyqty jáne shamamen 220 myń adamdy evakýatsııalaýǵa májbúr etti.
- Aldaǵy aptalar qıyn bolady. Tózim tanytýymyz kerek, - dedi Makron.
Ispanııadaǵy jaǵdaı da kúrdeli boldy. Madrıdten batysqa qaraı orman órtteri baqylaýdan shyǵyp, 100 myńnan astam adamdy úılerinen ketýge májbúr etti.
Ispanııanyń Ulttyq meteorologııalyq qyzmeti osyndaı kún raıy «kem degende» jeksenbige deıin jalǵasatynyn boljap, órt sóndirýshiler el tarıhyndaǵy eń iri órttermen kúresýdi jalǵastyryp jatqandyqtan «ekstremaldy» órt qaýpi týraly eskertti.
Sońǵy aptada orman órtteri eýropalyq birneshe eldi sharpydy, eń aýyr jaǵdaı Frantsııa men Ispanııada baıqalǵan. Qaýipti aımaqtardan barlyǵy 300 myńnan astam adam evakýatsııalandy.