FLEX baǵdarlamasyna qatysqan amerıkalyq stýdentter Qazaqstandaǵy oqý men ómir týraly aıtyp berdi
ASTANA. KAZINFORM — Qazaqstan Respýblıkasynyń AQSh-taǵy elshiliginde «FLEX» («Future Leaders Exchange») — «Bolashaq kóshbasshylarmen almasý» baǵdarlamasy aıasynda Qazaqstanda bilim alǵan amerıkalyq joǵary synyp oqýshylarymen kezdesý ótti, dep habarlaıdy Kazinform agenttiginiń Vashıngtondaǵy menshikti tilshisi.
Qazaqstan Respýblıkasynyń AQSh-taǵy elshisi Maǵjan Іlııasov amerıkalyq oqýshylarmen sapardan alǵan áseri men kútkeni týraly bilý úshin jeke kezdesti.
Áńgime barysynda «FLEX» baǵdarlamasynyń túlekteri Almaty qalasynda bilim alǵanyn, sonymen qatar elordamyz Astanaǵa barǵandaryn baıandady.
Amerıkalyq jastar Almatynyń ásem tabıǵatyna, ásirese keremet taý joryqtaryna, sondaı-aq eldegi qaýipsizdikke tań qalǵanyn aıtty.
Maǵjan Іlııasov amerıkalyq jas urpaq óz qalalaryna oralǵanda qazirgi Qazaqstanda oqý jáne ómir súrý tájirıbelerimen bólisedi degen úmitin bildirdi.
Lıýk Iellen óziniń 18 jasta ekenin jáne Kalıfornııa shtatynyń Los-Andjeles qalasynan ekenin aıtty. Ol almastyrý baǵdarlamasy boıynsha toǵyz aı Almaty orta mektebinde oqydy. Kelesi jyly ol Garvardqa túsýdi josparlap otyr.
Lıýk oqý úshin nelikten Qazaqstandy tańdaǵanyn túsindirdi.
— FLEX baǵdarlamasyna tórt el kiredi: Polsha, Grýzııa, Rýmynııa jáne Qazaqstan. Men úshin Qazaqstan eń qyzyqty boldy. Men bul úırenshikti mádenıetimnen múldem basqa mádenıet týraly kóbirek bile alatyn shytyrman oqıǵaly tájirıbe bolady dep oıladym. Sondyqtan Qazaqstan maǵan eń kóp qanaǵat ákeledi dep oıladym, — dep baıandady Lıýk Iellen.
Oqýshy qazaq taǵamdaryn qatty unatqanyn moıyndady.
— Iá, men sizderdiń ulttyq taǵamdaryńyzdy jaqsy kóremin. Men beshbarmaq, qurt, baýyrsaq jáne qymyzdan dám tattym. Beshbarmaqta jylqy etin aptasyna kem degende bir ret jegen sııaqtymyn. Maǵan óte unady. Sondaı-aq, uıǵyr taǵamdaryn — laǵmandy jep kórdim jáne ol óte dámdi kórindi. Shyn máninde, maǵan amerıkalyq taǵamdardan góri qatty unady. Men qazaq taǵamdaryn qatty saǵynatyn bolamyn, — dedi amerıkalyq oqýshy.
Lıýk sonymen qatar Qazaqstanda oqýshylar oqý jyldarynda birdeı negizgi pánderdi oqıtynyn, bul jan-jaqty bilim alýdy qamtamasyz etetinin atap ótti.
Djordjııa Kolvıg 18 jasta, ol Vashıngton shtatynyń Pýllman qalasynan.
Onyń Qazaqstanda oqýdy tańdaýy túrki tildes elder, Ortalyq Azııa jáne Jibek jolynyń tarıhyna degen qyzyǵýshylyǵynan týyndady.
— Bul aımaqtyń tarıhyna qatty qyzyǵýshylyq tanyttym, men buryn kórmegen álemniń jańa bóligin kórdim jáne sol jerge zertteý úshin bardym, — dep bólisti Djordjııa Kolvıg.
Qazaqstandyq mektep oqýshylary týraly oń pikir qalyptasty.
— Meniń oıymsha, Qazaqstandaǵy oqýshylar óz isine qatty berilgen. Olar bilim alý úshin óte kóp eńbek etedi. Olar óte eńbekqor boldy jáne ınjenerlik is, fızıka, matematıka jáne ınformatıka týraly kóbirek bilgisi keldi, — dep eske alady amerıkalyq oqýshy.
Djordjııa laǵman, beshbarmaq jáne mántini erekshe unatatqanyn aıtty. Qonaqqa barǵan saıyn adamdar oǵan árqashan syılyqtar beretin.
— Men sol jerde bolǵan kezimde kóptegen syılyqtar aldym jáne ózim de syılyq jasadym, — dedi ol.
Djordjııanyń pikirinshe, «FLEX baǵdarlamasy — oqýshylar úshin bir-biriniń mádenıeti týraly bilýge ǵana emes, sonymen qatar ósip, jeke tulǵa retinde ózine senimdi bolýǵa tamasha múmkindik».
Lına Pýrnell 16 jasta, ol Vırdjınııa shtatynyń Rappahannok okrýginen.
Onyń Qazaqstandy tańdaýynyń basty sebebi teginiń Ortalyq Azııadan shyqqanynda. Anasy Ózbekstannan, al ákesi Ortalyq Azııada jumys istegen.
— Men tek otbasymmen jáne tamyrlarymmen tyǵyz baılanys ornatqym keldi. Men shynymen de oı órisimdi keńeıtkim keledi, — dep baıandady Lına Pýrnell.
Mektep oqýshysyn Almatynyń estetıkasyn, ásirese qalany jandandyratyn freskalar men dástúrli naqyshtar erekshe áserde qaldyrdy. Lına ásem taýlarda serýendep, keremet ádemi sarqyramalar men ózenderdi kórgenin eske aldy.
— Mundaı tamyry tereń tarıh pen mádenıet búgingi kúnmen baılanysqan, meniń oıymsha, búkil eldiń óz mádenıetine sonshalyqty qumar ekeni, ony jańǵyrtyp, taratyp júrgeni tańqalarlyq. Amerıkalyqtar men basqa da kóptegen adamdardyń sol jerge barýy, ásirese bir-biriniń mádenıetin sezinýi óte mańyzdy dep oılaımyn. Qazaqstan — óte tez damyp kele jatqan el, — dedi Lına Pýrnell.
Ogaıo shtatynyń Mensfıld qalasynan kelgen Hedlı Gýver 11 synypty Almatydaǵy Janııa Áýbákirovanyń Avtorlyq mektebinde bitirdi, onda fızıka men matematıkadan bastap geografııa men qazaq tiline deıingi barlyq sabaqtarǵa qatysty.
Hedlı óziniń shyǵarmashylyq tájirıbesi týraly baıandady, ol birneshe qoıylymǵa qatysty, rejısserlik etýge kómektesti, olardyń keıbireýleri talanttar shoýyn qamtydy.
Ol Qazaqstannyń Táýelsizdik kúninde búkil mektep aldynda bıge qatysty. Iogann Volfgang fon Geteniń «Faýst» tragedııalyq pesasynda óner kórsetti.
— Mektepte bári keremet boldy, muǵalimderim óte meıirimdi edi, al qazaq tili páni muǵalimim aǵylshyn tilinen tikeleı qazaq tilin oqytýǵa tyrysty. Ol óte meıirimdi jáne qamqor boldy, — dep eske aldy Hedlı Gýver.
Hedlı óziniń otbasy birneshe urpaq boıy turyp jatqan salystyrmaly túrde shaǵyn qaladan ekenin túsindirdi.
— Men Qazaqstandy tańdadym, sebebi ol landshafttary men adamdarymen birge óte tabıǵı. Men bul tańǵajaıyp el týraly óte az bildim jáne osy baǵdarlamaǵa qatysqanyma, oı órisimdi keńeıtkenime jáne aldaǵy ondaǵan jyldar boıy baılanysta bolatyn kóptegen adamdarmen tanysqanyma óte rızamyn, — dep moıyndady Hedlı Gýver.
«FLEX» — AQSh Memlekettik departamentiniń Bilim jáne mádenıet máseleleri jónindegi bıýrosynyń Qazaqstanda júzege asyrylatyn mádenı almasý baǵdarlamasy. Baǵdarlama orta mektep oqýshylaryna Qazaqstan men AQSh mektepterinde bilim alýǵa jáne oqý jyly boıy eki eldegi qabyldaýshy otbasylarmen birge turýǵa múmkindik beredi.
FLEX baǵdarlamasynyń negizgi maqsaty — ózara túsinistikti jaqsartý, Qurama Shtattar jáne basqa da elderdiń azamattary arasyndaǵy uzaq merzimdi qarym-qatynasty damytý jáne nyǵaıtý.
