Eýropadaǵy orman órtinen kelgen shyǵyn 3 mlrd eýrodan asty
ASTANA. KAZINFORM — 2026 jyldyń basynan beri Eýroodaqtyń orman órtinen eń kóp zardap shekken bes elindegi ekonomıkalyq shyǵyn 3,1 mlrd eýrodan asty, dep habarlaıdy DW.
Financial Times basylymynyń baǵalaýynsha, Frantsııa, Ispanııa, Portýgalııa, Grekııa jáne Rýmynııadaǵy orman órtteri men aptap ystyqtyń saldarynan kelgen shyǵyn keminde 3,1 mlrd eýro boldy. Bul Eýropalyq komıssııa búkil EO boıynsha jyl saıynǵy ortasha shyǵyn retinde baǵalaıtyn 2,5 mlrd eýrodan aıtarlyqtaı joǵary.
Financial Times esepteýlerinde Eýropalyq komıssııa qoldanatyn ádistemege súıengen. Baǵalaý órtengen aýmaqtardy qalpyna keltirýge ketetin shyǵyndarǵa negizdelgen. Onyń ishinde jańa aǵash otyrǵyzý, olardy kútip-baptaý shyǵyndary qamtylǵan. Bir gektardy qalpyna keltirý quny ár elde ósimdik jamylǵysy men ormannyń jasyna baılanysty ózgeredi.
Naqty shyǵyn áli de ósip jatyr
Órt maýsymy bastalǵaly Eýropanyń osy bes elinde shamamen 500 myń gektar aýmaq janyp ketken.
Sarapshylardyń pikirinshe, túpkilikti ekonomıkalyq shyǵyn budan da joǵary bolady. Saqtandyrý kompanııalary, kásiporyndar men jekemenshik ıeleri joıylǵan múlik, joǵalǵan ónim jáne týrızm salasyndaǵy tabystyń azaıýynan kelgen zalaldy áli de eseptep jatyr. Sonymen qatar Financial Times baǵalaýyna Grekııadaǵy sońǵy órtterdiń saldary tolyq engizilmegen ári EO-nyń basqa elderindegi shyǵyndar esepke alynbaǵan.
Qýańshylyq ekonomıkalyq táýekeldi kúsheıtip otyr
Basylym sondaı-aq qýańshylyq pen Eýropadaǵy iri ózenderdiń taıyzdanýynyń saldaryna nazar aýdarǵan. Reın men Dýnaıdaǵy sý deńgeıiniń tómendeýi júk tasymalyna kedergi keltirip, ónerkásip kásiporyndarynyń jumysyna áser etip otyr.
Atap aıtqanda, Reın boıynda Germanııanyń BASF, Covestro jáne Evonik sııaqty iri hımııa kompanııalarynyń zaýyttary ornalasqan. Al Dýnaıdaǵy sý deńgeıiniń rekordtyq tómendeýi Majarstandaǵy elektr energııanyń jartysyna jýyǵyn óndiretin jalǵyz «Paksh» atom elektr stantsııasynyń jumysyna qaýip tóndirip otyr. Rýmynııa da óz kezeginde «Chernavode» AES-iniń eki energoblogynyń birin ýaqytsha toqtatýǵa májbúr boldy. Eki stantsııa da reaktorlardy salqyndatý úshin ózen sýyn paıdalanady.
Órtten Frantsııanyń Jıronda departamenti de qatty zardap shekti. Bul óńir qorǵanys jáne aeroǵarysh ónerkásibiniń mańyzdy ortalyǵy sanalady. Órt saldarynan avıaqozǵaltqysh óndirýshi Safran, ushaq jasaýshy Dassault Aviation jáne zymyran qurastyrýshy ArianeGroup óndiristi ýaqytsha toqtatyp, qyzmetkerlerin evakýatsııalady. Jıronda saýda-ónerkásip palatasynyń málimetinshe, tilsiz jaý keminde 40 myń kásiporynǵa áser etip, onyń 19,5 myńy jumysyn ýaqytsha toqtatqan.
Mamyr aıynan beri Eýropada birneshe ret aptap ystyq tolqyny tirkelip, birqatar elde aýqymdy orman órtteri jalǵasyp jatyr. Frantsııa men Ispanııada baqylaýdan shyqqan órtterdiń saldarynan júzdegen myń turǵyn evakýatsııalandy. Al Germanııada Reındi qosa alǵanda, ózenderdegi sý deńgeıi rekordtyq tómen kórsetkishke jetti.
Aıta keteıik, Grekııadaǵy orman órtterinen 12 myń gektar jer órtenip, úsh órt sóndirýshi qaza tapty.