Eýropadaǵy munaı daǵdarysy: Makron Eýrokomıssııa basshysyna úndeý jasady
ASTANA. KAZINFORM – Frantsııa prezıdenti Emmanýel Makron Eýropalyq komıssııa basshysy Ýrsýla fon der Lıaıenge hat joldap, Eýropaǵa dızel otyny men avıatsııalyq kerosın jetkizýdi arttyrý úshin shuǵyl sharalar qabyldaýǵa shaqyrdy. Bul týraly Euronews jazdy.
Óz hatynda Makron Ormýz buǵazynyń uzaq ýaqyt boıy jabyq bolýy jáne Taıaý Shyǵystaǵy energetıkalyq ınfraqurylymǵa jasalǵan shabýyldardyń qaıta kúsheıýi álemdik munaı naryǵyndaǵy jaǵdaıdy qıyndatyp otyrǵanyn atap ótken.
Frantsııa prezıdentiniń aıtýynsha, osyǵan deıin munaı naryǵyndaǵy tapshylyq munaı óńdeý kólemin arttyrý, Azııadaǵy suranystyń tómendeýi jáne jınaqtalǵan qorlardy paıdalaný esebinen ótelip kelgen. Alaıda bul múmkindikter birtindep taýsylyp barady. Frantsýz úkimetiniń málimetinshe, 22 qyrkúıek kúni tańerteń eldegi janarmaı beketteriniń shamamen 14%-ynda otyn tapshylyǵy nemese tapshylyqqa jaqyn jaǵdaı tirkelgen.
Makronnyń baǵalaýynsha, Ormýz buǵazy is júzinde jabyq kúıde qalyp, Saýd Arabııasynyń «Shyǵys–Batys» munaı qubyry jumysyn qaıta bastamasa, álemdik naryqtaǵy munaı jetkizilimi táýligine taǵy keminde 4 mln barrelge qysqarýy múmkin. Bul munaı baǵasynyń kúrt ósýine ákelýi yqtımal. Onyń hatynda álemdik munaı qory 500 mln barrelden astam azaıǵany aıtylǵan.
Frantsııa prezıdenti Eýropanyń Taıaý Shyǵystan ımporttalatyn avıatsııalyq otynǵa táýeldiligi 36%, dızel otynyna táýeldiligi 18% ekenin atap ótti.
Tyǵyryqtan shyǵar jol
Makron Eýropalyq odaq joǵalǵan shıki munaı kólemin qysqa merzimde tolyq almastyra almaıtynyn, alaıda qolda bar shıkizat pen munaı óńdeý qýatyn tıimdi paıdalaný arqyly munaı ónimderiniń óndirisin arttyra alatynyn aıtty.
Ol Eýropalyq komıssııany otyn sapasyna qoıylatyn keıbir talaptardy ýaqytsha jeńildetýge shaqyrdy. Bul munaı óńdeý zaýyttaryna avıatsııalyq kerosın men dızel otynyn kóbirek óndirýge múmkindik beredi.
Makronnyń aıtýynsha, otynnyń tyǵyzdyǵy, býlanǵyshtyǵy jáne kúkirt mólsheri sııaqty parametrlerdi ózgertý jekelegen zaýyttarda óndiris kólemin shamamen 5-20%-ǵa arttyrýy múmkin.
Sonymen qatar Frantsııa EO aýmaǵynda quramynda 10%-ǵa deıin bıootyn bar B10 dızelin keńinen paıdalanýǵa ruqsat berýdi usyndy. Bul úshin avtokólik óndirýshilerimen birlesip, qandaı qozǵaltqyshtardyń mundaı otynmen qaýipsiz jumys isteı alatynyn anyqtaý usynylady.
Makronnyń pikirinshe, atalǵan sharalar geosaıası ahýaldyń turaqtanýyn kútpeı-aq, Eýropaǵa otyn jetkizý kólemin arttyrýǵa múmkindik beredi.
Eske sala ketsek, buǵan deıin Saýd Arabııasy «Shyǵys – Batys» munaı qubyrynyń jumysyn qaıta bastaǵany týraly jazdyq.
