Eýropada bıylǵy qys qandaı bolady - sınoptıkter boljamy
ASTANA. KAZINFORM – Arktıkadaǵy polıarlyq quıynnyń ádettegiden erte álsireýi jáne Tynyq muhıtyndaǵy El-Nıno qubylysynyń kúsheıýi Eýropadaǵy qystyń raıyn boljaýdy qıyndatyp otyr, dep habarlaıdy Euronews.
Arktıkada sırek kezdesetin atmosferalyq qubylys qalyptasyp jatyr. Polıarlyq quıyn qarasha aıynyń basynda-aq aıtarlyqtaı álsireýi múmkin. Eger boljam rastalsa, bul 1958 jyly baqylaý bastalǵaly osy kezeńde tirkelgen eń kúshti álsireý bolmaq.
Polıarlyq quıyn – Jer betinen shamamen 15-50 shaqyrym bıiktikte ornalasqan aýqymdy jelder júıesi. Qalypty jaǵdaıda batystan soǵatyn kúshti jelder Arktıkanyń asa sýyq aýa massalaryn soltústik aımaqta ustap turady.
Alaıda eýropalyq jáne amerıkalyq meteorologııalyq modelder bul júıeniń aıtarlyqtaı álsireýi múmkin ekenin kórsetip otyr. Shamamen 30 shaqyrym bıiktikte temperatýra ortasha kórsetkishten 27 gradýstan astam joǵarylaýy yqtımal. Eń shetki jaǵdaıda batys jelderi baǵytyn keri ózgertýi múmkin.
Polıarlyq quıyn eki bólikke bólingen jaǵdaıda sýyq aýa massalarynyń qozǵalysy ózgeredi. Mundaı qubylys orta eseppen on jylda alty ret baıqalady jáne kóbine qańtar nemese aqpan aılarynda bolady.
Degenmen bul Eýropada birden qatty aıaz bastalady degendi bildirmeıdi.
– Polıarlyq quıynnyń álsireýi Germanııa men Eýropanyń basqa elderinde birden sýyq tolqyn bastalatynyn bildirmeıdi. Onyń jer betine jaqyn atmosferadaǵy yqpaly ádette eki-alty aptadan keıin baıqalýy múmkin. Sonymen qatar erte álsiregen polıarlyq quıyn qaıtadan turaqtanýy da yqtımal, – delingen Euronews materıalynda.
Tynyq muhıtynda da erekshe jaǵdaı qalyptasyp otyr. Qazan aıynda El-Nıno qubylysyn baǵalaýda qoldanylatyn negizgi aımaqta sý temperatýrasy ortasha deńgeıden 3,3 gradýs joǵary bolǵan.
Meteorologııalyq modelderge sáıkes, jeltoqsanǵa qaraı bul aýytqý 3,8 gradýsqa jetýi múmkin. Mundaı jaǵdaıda El-Nıno 2015-2016 jyldary tirkelgen burynǵy rekordtan asyp túsýi yqtımal.
Alaıda El-Nınonyń kúsheıýi men polıarlyq quıynnyń álsireýi qatar júrgende Eýropanyń aýa raıyna qandaı áser etetinin naqty boljaý qıyn.
Mamandardyń aıtýynsha, mundaı jaǵdaıda uzaq merzimdi meteorologııalyq modelderdiń múmkindigi shekteýli. Stratosferanyń kenet jylynýyn kóbine oqıǵadan shamamen on kún buryn ǵana senimdi anyqtaýǵa bolady. Al eki qubylystyń dál osyndaı úılesimine qatysty tarıhı derekter joq.
Qazirgi boljamdar Eýropada qystyń erte bastalatynyn kórsetpeıdi. Eýropalyq jáne amerıkalyq modelder qarasha aıynda aýa temperatýrasy qalypty deńgeıden joǵary bolatynyn boljaıdy. Keıbir óńirlerde temperatýra kópjyldyq ortasha kórsetkishten 2-3 gradýsqa joǵarylaýy múmkin.
Aldaǵy aptalarda polıarlyq quıynnyń qaıta turaqtanatyny nemese álsireı beretini belgili bolmaq. El-Nıno qubylysy jeltoqsanda sharyqtaý shegine jetýi yqtımal.
Ázirge Eýropada qystyń salystyrmaly túrde jyly ótýi eń yqtımal stsenarıı sanalady. Degenmen uzaqqa sozylatyn aıaz ben qalyń qar jaýýy da joqqa shyǵarylmaıdy.
Sınoptıkterdiń pikirinshe, qystyń naqty sıpaty aldaǵy aptalarda aıqynyraq bolady. Sondyqtan Rojdestvo merekesinde qar jaýa ma, joq pa degen suraqqa ázirge senimdi jaýap berý múmkin emes.
Aıta keteıik, buǵan deıin Dúnıejúzilik meteorologııalyq uıym El-Nıno qubylysy 2027 jylǵa deıin jalǵasýy múmkin ekenin málimdegen bolatyn. Boljam boıynsha, ol jeltoqsan aıynda sharyqtaý shegine jetip, álemniń birqatar óńirinde temperatýra men jaýyn-shashyn mólsherine áser etýi yqtımal.
