Eýropada azyq-túlik pen energııa qymbattaıdy: ınflıatsııa 4 paıyzdan asýy múmkin
ASTANA. KAZINFORM — Eýropalyq komıssııa ınflıatsııanyń joǵary deńgeıi men energııa resýrstary baǵasynyń ósýine qaramastan, Eýropalyq odaq ekonomıkasynyń 2026 jylǵa arnalǵan ósim boljamyn 1,1 paıyzdan 1,4 paıyzǵa deıin kóterdi. Sonymen birge memlekettik qaryzdyń ulǵaıýy men óndiris shyǵyndarynyń artýy ekonomıkalyq ósimge keri áser etýi múmkin. Bul týraly Anadoly agenttigi jazdy.
Eýrokomıssııa 2026 jylǵa arnalǵan kúzgi ekonomıkalyq boljamyn (European Economic Forecast – Autumn 2026) jarııalady.
Qujatta bıylǵy jyldyń alǵashqy úsh toqsanynda Eýropalyq odaq ekonomıkasy kútkennen jaqsy nátıje kórsetkeni aıtylǵan. Bul Taıaý Shyǵystaǵy qaqtyǵystar saldarynan týyndaǵan energetıkalyq daǵdarysqa, joǵary ınflıatsııaǵa jáne qarjylandyrý sharttarynyń qatańdaýyna qaramastan bolyp otyr.
Eýrokomıssııanyń málimetinshe, energııa resýrstary baǵasynyń ósýi halyqtyń satyp alý qabiletin tómendetip, kásiporyndardyń óndiris shyǵyndaryn arttyryp otyr. Al joǵary paıyzdyq mólsherlemeler tutyný men ınvestıtsııalyq belsendilikti tejeıdi.
Sonymen qatar tutynýshylyq suranystyń qalpyna kelýi men taýar eksportynyń artýy Eýropa ekonomıkasynyń ósýine yqpal etip otyr. Degenmen joǵary ınflıatsııa óńirdiń ekonomıkalyq damýyna tónetin negizgi qaýipterdiń biri bolyp qala beredi.
Baıandamada jasandy ıntellekt ınfraqurylymy men elektrlendirý salasyna baǵyttalǵan jahandyq ınvestıtsııalardyń mańyzy da atap ótilgen. Bul ınvestıtsııalar Eýropa eksportyna qoldaý kórsetip otyr. Alaıda joǵary paıyzdyq mólsherlemeler turǵyn úı qurylysy men ınvestıtsııa kóleminiń ósýine kedergi keltirgen.
Eýropa ekonomıkasy qansha paıyzǵa ósedi?
Jańartylǵan boljamǵa sáıkes, Eýropalyq odaq ekonomıkasy 2026 jyly 1,4 paıyzǵa, 2027 jyly 1,4 paıyzǵa, al 2028 jyly 1,5 paıyzǵa ósedi dep kútilýde.
Eýroaımaq boıynsha ósim boljamy:
- 2026 jyly – 1,2%;
- 2027 jyly – 1,2%;
- 2028 jyly – 1,3%.
Eske salaıyq, Eýrokomıssııanyń kóktemgi boljamynda EO ekonomıkasynyń 2026 jyly 1,1 paıyzǵa, 2027 jyly 1,4 paıyzǵa ósetini aıtylǵan edi. Al eýroaımaq boıynsha bul kórsetkishter tıisinshe 0,9 jáne 1,2 paıyz bolǵan.
Osylaısha, 2026 jylǵa arnalǵan ekonomıkalyq ósim boljamy EO men eýroaımaq úshin de 0,3 paıyzdyq tarmaqqa kóterildi. Al 2027 jylǵa arnalǵan boljam ózgerissiz qaldy.
Jekelegen elder boıynsha Eýrokomıssııa Germanııa ekonomıkasy 2026 jyly 1,3 paıyzǵa, Frantsııa 0,4 paıyzǵa, Italııa 1 paıyzǵa, Ispanııa 2,6 paıyzǵa ósedi dep boljaıdy.
2027 jyly Germanııa ekonomıkasynyń ósimi 1 paıyz, Frantsııanyki 0,6 paıyz, Italııanyki 0,7 paıyz, al Ispanııanyki 2,1 paıyz bolady dep kútiledi.
Inflıatsııa boljamy da joǵarylady
Eýrokomıssııa 2026 jyly ınflıatsııa EO aýmaǵynda 3,3 paıyzdy, al eýroaımaqta 3,2 paıyzdy quraıdy dep boljap otyr.
2027 jyly bul kórsetkishter tıisinshe 3,2 jáne 3,1 paıyz bolady. Al 2028 jyly ınflıatsııa EO aýmaǵynda 2,3 paıyzǵa, eýroaımaqta 2,1 paıyzǵa deıin baıaýlaýy múmkin.
Kóktemgi boljamda 2026 jylǵy ınflıatsııa EO boıynsha 3,1 paıyz, eýroaımaqta 3 paıyz bolady dep kútilgen edi. Al 2027 jylǵa arnalǵan kórsetkishter tıisinshe 2,4 jáne 2,3 paıyz deńgeıinde bolǵan.
Osylaısha, 2026 jylǵa arnalǵan ınflıatsııa boljamy EO men eýroaımaq úshin 0,2 paıyzdyq tarmaqqa kóterildi. Al 2027 jylǵa arnalǵan boljam eki kórsetkish boıynsha da 0,8 paıyzdyq tarmaqqa artty.
Baıandamada eýroaımaqta ınflıatsııa deńgeıi qazan aıynda 4 paıyzǵa jetkeni jáne buǵan negizinen energııa resýrstary baǵasynyń ósýi áser etkeni aıtylǵan.
Eýrokomıssııa boljamynsha, EO aýmaǵynda ınflıatsııa 2026–2027 jyldardyń toǵysynda sharyqtaý shegine jetip, 4 paıyzdan asýy múmkin.
Sonymen qatar energııa resýrstary men tyńaıtqyshtar baǵasynyń qymbattaýy, jaz aılaryndaǵy aptap ystyq pen qurǵaqshylyq azyq-túlik baǵasynyń ósýine sebep bolǵan.
Eýrokomıssııa ınflıatsııanyń salmaǵy ásirese tabysy tómen otbasylarǵa qatty tıetinin atap ótti.
Memlekettik qaryz ben bıýdjet tapshylyǵy artady
Baıandamada Eýropalyq odaq elderiniń memlekettik qarjysyna túsetin salmaq kúsheıip kele jatqany aıtylǵan. Buǵan qorǵanys shyǵyndarynyń artýy, memlekettik qaryzdy óteý qunynyń ósýi jáne energııa resýrstarynyń qymbattaýyna baılanysty qabyldanǵan sharalar áser etip otyr.
Eýrokomıssııa boljamyna sáıkes, EO elderindegi bıýdjet tapshylyǵy 2026 jyly jalpy ishki ónimniń (JІÓ) 3,6 paıyzyn, 2027 jyly 3,7 paıyzyn, al 2028 jyly 3,8 paıyzyn quraıdy.
Eýroaımaqta bıýdjet tapshylyǵy 2026 jyly JІÓ-niń 3,5 paıyzyna, 2027 jyly 3,6 paıyzyna, 2028 jyly 3,8 paıyzyna jetýi múmkin.
Memlekettik qaryzdyń JІÓ-ge shaqqandaǵy úlesi de ósedi dep kútilýde. EO boıynsha bul kórsetkish 2025 jylǵy 82,6 paıyzdan 2028 jyly 85,6 paıyzǵa deıin ulǵaıýy múmkin.
Eýroaımaqta memlekettik qaryz deńgeıi osy kezeńde 88,6 paıyzdan 91,3 paıyzǵa deıin kóteriledi dep boljanǵan.
Eýrokomıssııa qaryz alý qunynyń ósýi memlekettik bıýdjetterge túsetin salmaqty odan ári arttyratynyn eskertti. 2028 jylǵa qaraı qaryzǵa qyzmet kórsetý shyǵyndary JІÓ-niń 2,4 paıyzyna jetýi múmkin.
Geosaıası jaǵdaı Eýropa ekonomıkasyna qaýip tóndiredi
Eýrokomıssııa baıandamasynda Eýropa ekonomıkasynyń aldaǵy jaǵdaıy kóp jaǵdaıda Taıaý Shyǵystaǵy qaqtyǵystardyń qalaı órbıtinine jáne álemdik energetıkalyq naryqtaǵy ahýalǵa baılanysty ekeni atap ótilgen.
Negizgi qaýipterdiń qatarynda geosaıası shıelenis, saýda saıasatyna qatysty belgisizdik jáne joǵary paıyzdyq mólsherlemelerdiń saqtalýy bar.
Sonymen qatar Eýrokomıssııa jasandy ıntellekt tehnologııalaryn keńinen engizý eńbek ónimdiligin arttyryp, ekonomıkalyq ósimdi jedeldetýi múmkin ekenin atap ótti.
Alaıda bul tehnologııalardyń taralýy eńbek naryǵy úshin jańa syn-qaterler de týyndatýy yqtımal.
Redaktorlyq eskertý: Jarııalar aldynda derekkózdegi 2026 jylǵy mamyr men kúzgi boljam kórsetkishterin, sondaı-aq qazan aıyndaǵy ınflıatsııa týraly málimetti Eýrokomıssııanyń túpnusqa esebimen salystyryp teksergen jón.
Buǵan deıin Eýropada týý kórsetkishi tarıhı eń tómengi deńgeıge túskenin jazdyq.