Erlerdiń densaýlyǵy qazirgi tańda medıtsınalyq másele sheńberinen shyǵyp ketti - kardıolog Dýlat Palymbetov
ALMATY. 4 qyrkúıek. QazAqparat - Erler áıelderge qaraǵanda dárigerlerge 3 ese asa az kórinedi, osyǵan baılanysty olardyń arasynda aýrýdy erte kezeńinde anyqtaý kórsetkishi tómen bolyp otyr.
Ony Sanjar Asfendııarov atyndaǵy QazUMÝ-dyń ishki aýrýlar kafedrasynyń meńgerýshisi, medıtsına ǵylymynyń doktory, kardıolog Dýlat Seıtjanuly búgin Almatyda ótken baspasóz máslıhatynda aıtty.
Statıstıkalyq málimetter boıynsha, erlerdiń ómir súrý uzaqtyǵy áıelderge qaraǵanda 10 paıyzǵa tómen. 75 jasqa qaraı erler arasynda obyrǵa shaldyǵyp qaıtys bolýdyń kórsetkishi áıelderge qaraǵanda 2 ese joǵary. Erler júrektiń ıshemııalyq aýrýyna áıelderge qaraǵanda 3 ese, al qant sýsamyryna 6 ese jıi shaldyǵady. Sońǵy 5 jylda jynys bezi obyrynan qaıtys bolý sút bezi obyrynan qaıtys bolýǵa qaraǵanda eki ese ósti. Al er balalardyń ólim-jitimi náreste kezinde qyzdarǵa qaraǵanda 3 ese kóp. Sondaı-aq jyl saıyn búkil álem boıynsha 25 myńnan asa er adam óz-ózine qol salady. 1950-1990 jyldary ózine-ózi qol salý, qastandyqpen jáne jazataıym oqıǵadan qaıtys bolýmen baılanysty bolǵan ólimderdiń 70-80 paıyzy erlerdiń úlesine tıgen.
«Qazaqstanda erlerdiń reprodýktıvti densaýlyǵyn saqtaý máselesine arnalǵan saıasat joq. Densaýlyq saqtaý organdary erlerdiń densaýlyǵyn saqtaýǵa az kóńil bólip otyr. Densaýlyq saqtaý júıesinde erlerge arnaıy jasalǵan ınfraqurylymdar qurylmaǵan. Erlerdiń óz densaýlyǵyn saqtaý jóninde aqparattandyrylýy deńgeıi tómen», - deıdi professor Dýlat Palymbetov. Ǵalymnyń aıtýynsha, erler densaýlyǵynyń máselelerin sheshý maqsatynda qazirgi tańda mamandardyń (ýrolog, kardıolog, endokrınolog, terapevt jáne t.b.) yqpaldasqan keshendi ustanymy qajet.
2007 jyly 24 jeltoqsanda QR Prezıdenti janyndaǵy Otbasy isteri jáne genderlik saıasat boıynsha Ulttyq komıssııanyń IV otyrysynda «Erlerdiń reprodýktıvti densaýlyǵy» baǵdarlamasy tyńdalyp, maquldanǵan edi. 2008 jyly atalǵan baǵdarlamany QR Parlamentiniń depýtattar korpýsy talqyǵa salyp, maquldady. 2009-2012 jyldary «Erlerdiń densaýlyq kúni» jobasy Astana, Almaty, Shymkent, Óskemende - 2 retten, Pavlodar, Aqtaý, Qyzylorda, Taraz, Aqtóbe, Taldyqorǵan, Qostanaı, Atyraý, Oral, Qaraǵandy, Kókshetaý, Petropavl qalalarynda bir-bir retten ótkizildi.
