Erikti qonys aýdarýdy júıeleý: otandyq eńbek naryǵy qalaı qorǵalady
ASTANA. KAZINFORM — Búgin Senattyń jalpy otyrysynda «Qazaqstan Respýblıkasynyń keıbir zańnamalyq aktilerine áleýmettik zańnamany jetildirý máseleleri boıynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» Zańy eki oqylymda qaralyp, maquldandy.
Atalǵan zań Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Senatynyń depýtattarynyń bastamashylyǵymen ázirlengen. Zańnyń negizgi maqsaty – eńbek naryǵyn damytý, tehnıkalyq jáne kásiptik bilim berý júıesin jetildirý, kásibı biliktilikterdi taný tetikterin jańǵyrtý, kóshi-qon saıasatyn jetildirý, densaýlyq saqtaý salasynyń mamandarynyń qaýipsizdigin kúsheıtý, áleýmettik qorǵaýǵa jáne ınklıýzıvti bilim berý máselelerin qoldaý.
Qujatta aıasynda Qazaqstan Respýblıkasynyń Kásipkerlik, Eńbek, Halyq densaýlyǵy jáne densaýlyq saqtaý júıesi týraly jáne Áleýmettik kodeksterge, sondaı-aq qoldanystaǵy 8 zańǵa ózgerister men tolyqtyrýlar engizildi.
- Atap aıtqanda, kásiptik kolledjderdiń áleýetin arttyrý maqsatynda Zań aıasynda kolledjderge óz ınfraqurylymy men sport zaldaryn jalǵa berýge, sondaı-aq óndirgen ónimderin satýdan tabys tabýǵa ruqsat beriledi. Bul qarajat kolledjderdiń materıaldyq-tehnıkalyq bazasyn jaqsartýǵa baǵyttalady. Dýaldy oqytý júıesi de jańa deńgeıge kóteriledi. Endi «Atameken» ulttyq kásipkerler palatasy róli naqtylanyp, bıznestiń jaýapkershiligi bilim berý protsesimen shektelmeı, túlekterdiń jumysqa ornalasýyna járdemdesetin bolady, - dedi senator Amangeldi Esbaı.
Kóshi-qon saıasaty
Munymen qosa, erikti qonys aýdarýdy júıeleý qajettiginen erikti kóshi-qon Áleýmettik kodeksten shyǵarylyp, «Halyqtyń kóshi-qony týraly» arnaıy zań aıasynda retteletin bolady. Bul ony tek jumyssyzdyqty azaıtý quraly retinde emes, strategııalyq kóshi-qon saıasaty retinde qarastyrýǵa múmkindik beredi. Qazirgi qoldaý sharalarynyń tar aýqymy keńeıtilip, tek jumyssyz azamattarmen shektelmeı, ózge de maqsatty toptardyń baǵdarlamaǵa qatysýyna jaǵdaı jasalady.
- Sonymen qatar halyqtyń kóshi-qony salasynda, ásirese jeke jumyspen qamtý agenttikteriniń qyzmetine memlekettik baqylaý engizilip otyr. Bul ózgeris otandyq eńbek naryǵyn qorǵaýǵa jáne sheteldik jumys kúshin tartý kezinde qazaqstandyq mamandarǵa tálimgerlikti mindetteý arqyly óz azamattarymyzdyń quqyǵyn bekitýge múmkindik beredi. Erikti qonys aýdarýǵa qatysýshylarǵa materıaldyq kómek tólemderiniń ashyqtyǵyn qamtamasyz etý maqsatynda tóleý tetigin «Azamattarǵa arnalǵan úkimet» memlekettik korporatsııasymen» ıntegratsııalaý arqyly jetildirý usynylǵan. Bul sybaılas jemqorlyqtyń jolyn kesip, memleket qarjysynyń halyqtyń ıgiligine naqty jumsalýyn qamtamasyz etedi, - dedi depýtat.
Dansaýlyq saqtaý salasy
Budan bólek, qujata densaýlyq saqtaý salasynda halyqtyń sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq qaýipsizdigin qamtamasyz etý kózdelgen. Naqty aıtqanda, alǵash ret «medıtsınalyq gaz» uǵymy engizilip, ony memlekettik tirkeý tártibi belgilengen jáne medıtsınalyq emes maqsattarda paıdalanýǵa tyıym salynǵan.
Sonymen qatar dárilik zattar men medıtsınalyq buıymdardyń aınalymyn baqylaý sharalary kúsheıtilgen. Sondaı-aq, medıtsına qyzmetkerlerin áleýmettik qorǵaý máselesi de nazardan tys qalmaǵan. Zańda medıtsına qyzmetkerleriniń kásibı jaýapkershiligin saqtandyrýmen qatar, olardyń qyzmettik mindetterin oryndaý kezinde ómiri men densaýlyǵyn saqtandyrý tetikteri qarastyrylǵan. Bul medıtsına qyzmetkerleriniń quqyqtyq jáne áleýmettik qorǵalýyn kúsheıtetin mańyzdy norma bolyp tabylady.
- Áleýmettik sala jáne erekshe qajettilikteri bar jandardyń ómir súrý sapasyn arttyrýǵa baǵyttalǵan mańyzdy normalar qamtyldy. Osy oraıda, múgedektigi bar adamdardy jumysqa ornalastyrý máselesin júıeli sheshý úshin jumys oryndary kvotasynyń oryndalýyn belgileý, monıtorıngteý jáne baǵalaýdyń naqty tetikteri engizilgen. Sonymen qatar, zańnamalyq ózgerister aıasynda ınklıýzıvti bilim berý máselelerine de erekshe kóńil bólingen. Densaýlyǵynda aýytqýy bar balalardy erte jastan anyqtaý jáne olarǵa qoldaý kórsetý tetikteri iske qosylyp, densaýlyq saqtaý, bilim berý jáne áleýmettik qorǵaý organdarynyń aqparattyq júıelerin biriktiretin ıntegratsııalanǵan modýl qalyptastyrylýda. Bul tsıfrlyq sheshim erekshe qajettilikteri bar balalarǵa kórsetiletin qyzmetterdiń sapasy men qoljetimdiligin aıtarlyqtaı arttyrady, - dep túsindirdi senator.
Atap aıtqanda, múmkindigi shekteýli balalarǵa arnaıy psıhologııalyq-pedagogıkalyq qoldaý kórsetetin arnaıy bilim berý uıymdaryn lıtsenzııalaý, «ınklıýzıvti mádenıet» jáne «ymdaý tili mamany» uǵymdary zańnamalyq turǵydan bekitildi. Osy sharalardyń barlyǵy qoǵamda teń múmkindikter ornatýdyń jáne azamattardyń quqyqtaryn qorǵaýdyń kepili bolady.
Buǵan deıin habarlaǵandaı, eldiń kóshi-qon saıasaty túbegeıli transformatsııadan ótedi.
