EO-da 13 jasqa deıingi balalardyń áleýmettik jelilerge qoljetimdiligin shekteý usynyldy
ASTANA. KAZINFORM - Eýropalyq komıssııanyń tóraǵasy ınternettegi balalardyń qaýipsizdigin kúsheıtýge shaqyryp, Balalar qaýipsizdigi jónindegi arnaıy sarapshylar toby usynǵan dálelder Eýropanyń bolashaq saıasatynyń negizine aınalýy tıis ekenin málimdedi, dep habarlaıdy Euronews.
Ýrsýla fon der Lıaıenniń aıtýynsha, jınalǵan derekter áleýmettik jelilerge qol jetkizý úshin eń tómengi jas shegin belgileýdi qoldaıdy. Ol ártúrli jas toptaryna kezeń-kezeńimen engiziletin tásildi usyndy.
Brıýsselde ótken baspasóz máslıhatynda Eýrokomıssııa basshysy eń senimdi ustanym — kishkentaı balalardy ekrandar men tsıfrlyq platformalardan tolyq qorǵaý ekenin aıtty. Al 13 jasqa deıingi balalarǵa áleýmettik jelilerdi tek eresekterdiń baqylaýymen jáne shekteýli ýaqyt ishinde paıdalanýǵa ruqsat berilýi kerek dep esepteıdi.
Ol qazirgi jaǵdaı saqtalsa, ıaǵnı «iri ІT-kompanııalarǵa balalarǵa shekteýsiz qol jetkizýge múmkindik berilse», bul kelesi urpaqtyń psıhıkalyq densaýlyǵyna keri áser etip, táýeldilik pen ózge de máselelerdiń artýyna ákeletinin eskertti.
Zertteý derekterine sáıkes, jasóspirimder kúnine 4–6 saǵat ekran aldynda ótkizedi. Al kishi jastaǵy balalardyń shamamen 60 paıyzy ınternettiń áserinen emotsııalyq nemese psıhoáleýmettik qıyndyqtarǵa tap bolǵan.
Ýrsýla fon der Lıaıen jasty tekserý tehnologııalaryn keńinen qoldanýdy qoldap, másele balalardyń áleýmettik jelilerdi paıdalanýy nemese paıdalanbaýy emes, olardyń bul platformalarǵa qashan jáne qandaı sharttarmen qol jetkizetinine qatysty ekenin aıtty.
Sondaı-aq ol onlaın-platformalardyń qaýipsizdigine eń aldymen tehnologııalyq kompanııalar jaýap berýi tıis ekenin atap ótti.
— Eýropada ónimdi jasaǵan adam onyń qaýipsizdigine jaýap beredi. Avtokólik óndirýshileri kólikterdi qaýipsiz etýge mindetti. Biz balalar qaýipsizdik beldigin ózderi oılap tabady dep kútpeımiz jáne ata-analar úıine qaýipsizdik jastyqshasyn ornatady dep te kútpeımiz. Іri tehnologııalyq kompanııalarǵa da dál osyndaı talap qoıylýy kerek, — dedi ol.
Baıandamada balalarǵa arnalmaǵan fýnktsııalary bar qyzmetterge erekshe nazar aýdarylǵan. Olardyń qatarynda sheksiz jańalyqtar taspasy, kontenttiń avtomatty túrde qosylýy jáne mazalaıtyn habarlamalar sııaqty múmkindikter bar. Mundaı platformalar «áleýmettik jeli+» sanatyna jatqyzylǵan.
Baıandama avtorlarynyń biri, doktor Marııa Melsor tehnologııalardyń múmkindigi zor bolǵanymen, olardyń yqtımal qaýipteri de az emes ekenin aıtty.
Al Germanııadaǵy Ýlm ýnıversıtetiniń professory Iorg Fegert qolda bar ǵylymı derekterge súıene otyryp, Eýroodaq aýmaǵynda 13 jasqa deıingi balalardyń «áleýmettik jeli+» platformalaryna qoljetimdiligine biryńǵaı jas shekteýin engizýdi usyndy.
Ýrsýla fon der Lıaıenniń aıtýynsha, Eýrokomıssııa sarapshylardyń usynymdaryn zerdelep, jazdan keıin osy máselege qatysty zańnamalyq usynystaryn tanystyrady.
Buǵan deıin Ázerbaıjanda 16 jasqa tolmaǵan balalarǵa áleýmettik jelilerde tirkelýge tyıym salynǵany habarlanǵan bolatyn.
