Elýndý Lazar: Altyn Orda — mádenıetaralyq dıalog pen mádenı ártúrliliktiń tarıhı úlgisi
ASTANA. KAZINFORM — ıÝNESKO Bas dırektory orynbasarynyń mindetin atqarýshy Elýndý Lazar Altyn Orda Eýrazııanyń keń aýqymdy tarıhyn beıneleı otyryp, dalanyń qozǵalys, almasý jáne ózara baılanystardyń serpindi ortalyǵy bolǵanyn kórsetetinin aıtty, dep habarlaıdy Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstrligi.
Astanada Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń qatysýymen «Altyn Orda — dala órkenıetiniń modeli: tarıh, arheologııa, mádenıet, biregeılik» atty halyqaralyq sımpozıýmnyń ashylý rásimi ótti.
ıÝNESKO-nyń qamqorlyǵymen ótip jatqan aýqymdy halyqaralyq forým Joshy ulysynyń tarıhı murasyn jáne onyń Ortalyq Eýrazııa keńistigindegi órkenıettik úderisterdi qalyptastyrýdaǵy rólin jan-jaqty zerdeleý úshin jetekshi otandyq jáne sheteldik ǵalymdardy, sarapshylardy jáne halyqaralyq ǵylymı qaýymdastyq ókilderin biriktirdi.
Saltanatty rásim barysynda ıÝNESKO Bas dırektory orynbasarynyń mindetin atqarýshy Elýndý Assomo Lazar sóz sóılep, Altyn Ordanyń mádenıetter arasyndaǵy ózara yqpaldastyqtyń biregeı keńistigi retindegi tarıhı mańyzyn atap ótti.
— Altyn Orda osy qundylyqtardyń mańyzdy kórinisi bolyp otyr. Ol Eýrazııanyń keń aýqymdy tarıhyn beıneleı otyryp, dalanyń qozǵalys, almasý jáne ózara baılanystardyń serpindi ortalyǵy bolǵanyn kórsetedi. Ol erekshe kóptúrlilikke ıe saıası ári mádenı keńistik boldy, onda birneshe din, til, óner túrleri men tehnologııalar toǵysyp, bir-birine ózara yqpal etti. Ol búgingi kúni de mádenıetaralyq dıalog pen mádenı ártúrliliktiń senimdi tarıhı úlgisi bolyp qala beredi, — dedi ol.
Forýmǵa qatysýshylar tarıhty zertteý tek ótkendi eske saqtaý ǵana emes, sonymen qatar qazirgi úderisterdi tereńirek túsinýge jáne ornyqty bolashaq qalyptastyrýǵa baǵyttalatynyn atap ótti. Senimsizdiktiń artýy men bólinýshi úrdisterdiń kúsheıýimen baılanysty jahandyq syn-qaterler jaǵdaıynda Altyn Orda men Jibek jolynyń tarıhy mádenıetter ózara yqpaldastyq, almasý jáne ashyqtyq arqyly nyǵaıa túsetininiń aıqyn mysaly retinde qarastyrylady.
— Bul sımpozıým ıÝNESKO-nyń negizgi mandatymen tikeleı úılesedi. ıÝNESKO-nyń «Jibek joly» baǵdarlamasy otyz jyldan astam ýaqyt boıy Jibek joly tek saýda baǵyttarynyń jelisi ǵana emes, mádenı ózara árekettesý men almasýdyń naǵyz keńistigi bolǵanyn kórsetip keledi. Onyń mańyzdy toraptarynyń qatarynda qazirgi Qazaqstan men kórshiles memleketterdiń aýmaqtary bolǵany erekshe atap ótiledi, — dedi Elýndý Lazar.
Halyqaralyq sımpozıýmnyń ótkizilýi ǵylymı yntymaqtastyqty nyǵaıtýǵa, pánaralyq zertteýlerdi damytýǵa jáne Uly dalanyń tarıhı-mádenı murasyn halyqaralyq deńgeıde ilgeriletýge arnalǵan mańyzdy alańǵa aınaldy.
Osydan buryn Aqordanyń baspasóz qyzmeti Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń «Altyn Orda – dala órkenıetiniń úlgisi: tarıh, arheologııa, mádenıet, biregeılik» atty halyqaralyq sımpozıýmda sóılegen sóziniń tolyq mátinin jarııalady.
