Elordanyń bas arhıtektory kishi Taldykóldiń qalaı ózgeretinin aıtty
NUR-SULTAN. QazAqparat –saqtalady. Sý qoımasynyń aınalasy abattandyrylady. Eki ekologııalyq saıabaq salynady: bireýi úlken Taldykól kóliniń janynda, ekinshisi Maıbalyq kóliniń janynda. Bul týraly Sáýlet, qala qurylysy jáne jer qatynastary basqarmasynyń basshysy Nurlan Uranhaev aıtty. Bul týraly QazAqparat ákimdikke silteme jasap habarlaıdy.
«Kishi Taldykól – kól emes, sý jınaıtyn oryn. Degenmen, ol oryn joıylmaıdy. Sý aıdyny saqtalady. Eń kishi Taldykólde qurylys jumystary bolmaıdy. Al aınalasy qalanyń yqsham qurylysynyń josparyna sáıkes abattandyrylady. Bul turǵyn úı, áleýmettik nysandar – mektepter, balabaqshalar jáne t.b. Mysaly, «Zelenyı kvartal» TK óz ýaqytynda batpaqtyń ústine salynǵan, «Han-Shatyr» SOO-da, Turan dańǵyly da t.b. sol sııaqty.
Degenmen, Kishi Taldykóldiń sý aıdyny saqtalatynyn taǵy da habarlaımyz. Belsendilermen birneshe ret kezdesý ótkizildi. Jalǵan aqparat taratýdyń qajeti joq», — dedi Sáýlet, qala qurylysy jáne jer qatynastary basqarmasynyń basshysy Nurlan Uranhaev.
Nur-Sultan qalasynyń sanıtarlyq-epıdemıologııalyq baqylaý departamenti 2020 jyldyń tamyz aıynda Kishi Taldykól sýyna qosymsha saraptama júrgizdi. Zertteýge sáıkes temirde shekti ruqsat etilgen kontsentratsııanyń artýy — 6,2 ese, hlorıdter — 9,3 ese, sýlfattar — 1,1 ese, ammıak — 5 ese jáne t.b. Sýdyń túsi 2 sanatqa jatady. Osylaısha, bul tiri organızmderdiń ómirine jaramsyz sý qoımasynyń lastanýynyń joǵary deńgeıin kórsetedi.
Taldykóldiń ózinde (úlken Taldykól) ekologııalyq ınfraqurylymy bolady. Taldykól kóliniń janynda jalpy aýmaǵy 5700 ga qoryq jáne orman-saıabaq aımaǵy bar elimizdegi alǵashqy tabıǵı park salynady. «Astanagenplan» qyzmetkerleri Qazaqstannyń bıoalýantúrliligin saqtaý qaýymdastyǵymen birlesip, London sýly-batpaqty alqaptar ortalyǵy, Rainham Marshes tabıǵı parki, Shervýd ormany, Minsmere Reserve qoryǵy negizinde Ulybrıtanııadaǵy áriptesterimen birge tabıǵı parkterdi jobalaý men salýdyń halyqaralyq tájirıbesin zerttedi jáne qustar qoǵamynyń jetekshi mamandarymen kezdesýler ótkizdi. Qalalyq tabıǵı parkti qurýdyń jaratylystaný-ǵylymı negizdemesi — memlekettik ekologııalyq saraptamanyń oń qorytyndysy.
Onyń aýmaǵynda baıqaý alańdary, bolashaq bıologtar, ıhtıologtar, ornıtologtar, ekologtar úshin bilim berý ortalyqtaryn salý josparlanýda. Bul tarıhı mańyzdy ornıtologııalyq aýmaq ekendigi beker emes. Maýsymdyq kóshi-qon kezinde kólderde jáne oǵan jaqyn jerlerde qustardyń 200-ge jýyq túrin kórýge bolady. Osylaısha, qala Qyzyl kitapqa engen janýarlar men qustardyń tabıǵı ortasyn saqtaýǵa múmkindik alady.
Maıbalyq kóliniń ekinshi ekoparki (áýejaı baǵytynyń ońtústik-shyǵys jaǵy) budan da tartymdy oryn bolmaq. Aýmaqtyń jalpy aýdany – 400 ga, sý qoımalary – shamamen 120 ga. Saıabaq kesheni erekshe qorǵalatyn jaǵalaý aımaqtaryn, balyq aýlaýǵa arnalǵan jasandy sý qoımalaryn qurýdy, qalanyń biregeı ekojúıesin qoldaýǵa arnalǵan alańdardy, sondaı-aq velojoldar, serýendeý aımaqtary, sporttyń ártúrli túrlerimen aınalysýǵa arnalǵan alańdar jáne t.b. bolady.
At klýbyn ashý josparlanýda. Bul saıabaqtyń aýmaǵyn atqa minip zertteýge bolatyndyǵyn bildiredi.
Maıbalyq kóliniń aýmaǵy ózindik qoryq aımaǵy, odan shyǵatyn arnalardy kórýge bolady, olar «tiri arterııalar» retinde barlyq qala turǵyndarynyń kólge qol jetkizýine múmkindik beredi. Bolashaqta orman parki damyp kele jatqan qalanyń jasyl ortalyǵyna aınalady. Bul elordanyń jasyl ıdeıasyn jalǵastyrý úshin mańyzdy qadam.
