Elimizdiń óńirlerinde sý tasqynyna daıyndyq sharalary jalǵasyp jatyr
ASTANA. KAZINFORM – Elimizdiń óńirlerinde sý tasqyny qaýpin azaıtýǵa, muz keptelisiniń aldyn alýǵa jáne tasqyn sýdyń qaýipsiz ótýin qamtamasyz etýge baǵyttalǵan keshendi aldyn alý sharalary jalǵasyp jatyr.
Abaı oblysynda Ertis ózeninde muz keptelisiniń aldyn alý maqsatynda muz jarý jumystary júrgizildi. Іs-sharalar 9 360 sharshy metr alańda oryndalyp, kóktemgi seń júrý kezeńinde muz massasynyń erkin ótýin qamtamasyz etý úshin muz jamylǵysyn álsiretýge baǵyttalǵan. Qaýipsizdikti qamtamasyz etý maqsatynda jumystardy júrgizýge óńirlik TJD, Polıtsııa departamenti jáne jergilikti atqarýshy organdardyń kúshteri men quraldary tartyldy.
Aqmola oblysynyń jergilikti atqarýshy organdary 1,13 mln m³ qardy shyǵaryp, 256,5 myń qap, 33,3 myń tonna ınertti materıal jáne 262,8 tonna janar-jaǵarmaı qoryn daıyndady.
Oblys aýmaǵynda sý tasqynyna qarsy is-sharalar aılyǵy ótip jatyr. Aýmaqtardy qardan tazalaý jumystary júrgizilip, onyń ishinde 359 az qozǵalatyn azamattar men kópbalaly otbasylardyń aýlasyndaǵy qardy shyǵarýǵa kómek kórsetildi. 422 sý ótkizý qurylǵysy, 11 drenajdy-jańbyr sý jınaý júıesi jáne 6016 aryq tazartyldy. Jumystarǵa TJD bólimsheleri, volonterler jáne basqa uıymdar tartyldy. Muz keptelisiniń aldyn alý maqsatynda 19 ózenniń 94 qaýipti ýchaskesinde jáne bir kólde jalpy aýdany 16 myńnan astam m² muz jarý jumystary josparlanǵan.
Aqtóbe oblysynda sý qoımalaryndaǵy muz jamylǵysyn álsiretý boıynsha is-sharalar jalǵasýda. Aldyn alý maqsatynda muz keptelisiniń aldyn alý jáne tasqyn sýdyń erkin ótýin qamtamasyz etý úshin baqylaýly jarylys jumystary júrgizildi. Jumystar Oıyl aýdanynda Oıyl ózeniniń eki ýchaskesinde oryndaldy. Óńdelgen aýmaqtyń jalpy aýdany 1 500 sharshy metrdi qurady.
Almaty oblysy aýmaǵynda sýdyń deńgeıin úzdiksiz baqylaý maqsatynda jalpy 42 gıdrobeket ornatyldy. Qapshaǵaı, Qurty, Bartoǵaı jáne Bestóbe sııaqty oblystyń iri sý qoımalary qalypty rejımde tolyǵýda. Jyl basynan beri 57 km aryq jelisi, 37 km kanaldar, avtomobıl joldary men temir joldardaǵy 48 sý ótkizgish qubyr tazartyldy. Aldyn alý sharalary aıasynda TJD qyzmetkerleri 64 eldi mekendi qamtyp, 57 reıd ótkizdi. 130 dana motopompa, 36 sý kóligi, 70 myń qap, 4,1 myń tonna ınertti materıal jáne 156 tonna janar-jaǵarmaı qory rezerv retinde qalyptastyryldy.
Shyǵys Qazaqstanda ózenderde muzdy usaqtaý jumystary bastaldy. Shemonaıha aýdanynda Ýst-Talovka aýyly mańynda Oba ózenindegi temirjol kópiri aımaǵynda muz jarý jumystary júrgizilip, óńdelgen aýmaq 8 208 sharshy metrdi qurady. Atalmysh aýdanda jarylys júrgizilgen jerlerdegi muz qalyńdyǵy 50 santımetrdi quraıdy.
Jambyl oblysynyń Jýaly aýdanynda Teris-Aşybulaq sý qoımasynyń jaǵdaıyn áýeden vızýaldy tekserý jumystary júrgizildi, bul is-shara eldi mekenderdi múmkin bolatyn tasqyn jáne betkeı sýdan qorǵaýǵa baǵyttalǵan.
Batys Qazaqstan oblysynda 7 myńnan astam tonna ınertti materıal jáne 358 myń qap daıyndaldy, onyń 68 myńy ınertti materıalmen toltyrylǵan. Oral qalasynda jáne Aqjaıyq, Báıterek, Jánibek, Syrym, Tasqala aýdandarynda Shaǵan, Derkól, Jaqsybaı jáne Óleńti ózenderinde muz keptelisiniń aldyn alý maqsatynda jarylys jumystary júrgizildi. Jarylys jumystarynyń jalpy aýdany 23 myńnan astam sharshy metr.
Muz keptelisiniń aldyn alý úshin jedel-qutqarý jasaqtary oblystaǵy sý qoımalarda sý tasqynyna qarsy is-sharalar júrgizýde. Arnaıy qurylǵy arqyly qutqarýshylar muzdy kesip, ony bosatady. Eldi mekender men kópirler mańyndaǵy ýchaskelerge, sondaı-aq ózen arnasynyń tar jáne ıirim bólikterine erekshe nazar aýdarylǵan, munda erigen sýdyń erkin aǵýyna kedergiler jıi týyndaıdy. Qazirgi tańda Shaǵan jáne Derkól ózenderinde jumystar Oral qalasy men Báıterek aýdanynda aıaqtaldy. Óńdelgen muz jamylǵysynyń jalpy aýdany 75 myń sharshy metr.
Aıta ketelik Jaıyq ózeni basseıninde sý tasqyny kezeńine daıyndyq júrgizildi.