Elimizdegi memlekettik stomatologııalar jekemenshikke óte me
PETROPAVL. KAZINFORM – Qazaqstanda nebári jeti memlekettik stomatologııalyq emhana qalǵany belgili. Olar Aqtóbe, Almaty, Atyraý, Qostanaı, Mańǵystaý, Shyǵys Qazaqstan jáne Soltústik Qazaqstan oblystarynda jumys isteıdi. Biraq dál osy áleýmettik mańyzy zor mekemeler búginde jekemenshikke ótip jatyr.
Úkimettiń №894 qaýlysy byltyr 24 qazanda qabyldanyp, memlekettik nysandardy «básekelestik ortaǵa berý» jónindegi is-sharalar iske asyryla bastady. Qarapaıym tilmen aıtqanda, bul - jekeshelendirý. Alaıda budan kim utyp, kim utylmaq?
Resmı qujatqa sáıkes Qazaqstan boıynsha memleket menshigindegi 212 nysan 2030 jylǵa deıin básekelestik ortaǵa ótýi tıis. Onyń ishinde SQO-dan úsh nysan bar. Olar: bıyl jekeshelendirilýi tıis oblystyq stomatologııalyq emhana, 2028 jylǵa josparlanǵan «Aıyrtaý-Kommýn-Servıs» kásiporny jáne 2030 jylǵa josparlanǵan Petropavl qalalyq ákimdigine qaraıtyn «Kommýnhoz» kásiporny.
Budan bólek el boıynsha 22 nysan senimgerlik basqarýǵa berilmek. Qosylý nemese birigý arqyly qaıta uıymdastyrylatyn kommýnaldyq menshiktegi uıymdardyń tizimi de jarııalandy, 159 nysan – negizinen veterınarııalyq stantsııalar. Taǵy 20 nysan tolyq joıylady.
Balalar stomatologııasy jekemenshikke ótse ne bolady?
Jeti óńirde saqtalyp qalǵan bul emhanalar jyl saıyn myńdaǵan balaǵa tegin qyzmet kórsetedi. Áleýmettik osal toptarǵa qoljetimdi em usynady, týa bitken jaq-bet patologııasy bar balalardy emdeıdi jáne ońaltady.
Soltústik Qazaqstan oblysyndaǵy memlekettik stomatologııalyq emhana 40 jyldan beri jumys istep keledi. Emdeý mekemesi jylyna 65-70 myń balaǵa qyzmet kórsetedi.
- Oblys boıynsha ishten týa bitken aqaýy bar balalardy dıspanserlik esepke alyp, emdep-saýyqtyramyz, otaǵa daıyndaımyz. 2024-25 jyldary ǵımaratqa kúrdeli jóndeý júrgizildi. Emhana qajetti zamanaýı qurylǵylarmen tolyq jabdyqtaldy. Bul - óńirdegi balalarǵa kórsetiletin stomatologııalyq kómektiń negizgi ortalyǵy, - deıdi oblystyq stomatologııalyq emhana dırektorynyń orynbasary Elena Alısheva.
Emhana demalys kúnderi de, merekede de syrqattardy qabyldaýǵa ázir. Al jekemenshik stomatologııalyq klınıkalar, kerisinshe, memlekettik tapsyrys aıasynda jumys isteýge árdaıym qyzyǵýshylyq tanyta bermeıdi.
Shyǵynǵa emes, paıdaǵa jumys isteıdi
QR Densaýlyq saqtaý mınıstrligi mamandarynyń málimetinshe, bul stomatologııalardyń qaryzy joq, kerisinshe paıda taýyp otyr.
- Atyraý oblysynda memlekettik stomatologııa jergilikti bıýdjetke jylyna 150 mln teńgeden astam tabys ákeledi. 80 myńnan astam balaǵa tegin qyzmet kórsetedi. Shyǵys Qazaqstan oblysynda da jaǵdaı uqsas - mekeme tıimdi jumys istep tur, - deıdi QR Densaýlyq saqtaý mınıstrligi ambýlatorııalyq-emhanalyq kómek basqarmasynyń bas sarapshysy Aqsaı Habıdýllaev.
Qarama-qaıshy sheshimder
Qazir Mınıstrlik memlekettik stomatologııalardy jekeshelendirý rásimin toqtata turý máselesin pysyqtap jatyr. Vedomstvo balalar stomatologııasyn áleýmettik saıasattyń strategııalyq mańyzdy baǵyty retinde qarastyrady.
- Úkimet qaýlysy bekitilip, onyń aıasynda memlekettik stomatologııalardy básekelestik ortaǵa berý jónindegi is-sharalar júzege asyrylmaq. Alaıda bul másele Densaýlyq saqtaý mınıstrligimen kelisilmegen. Qazirgi ýaqytta stomatologııalyq uıymdardy bul tizimnen shyǵarý týraly Premer-Mınıstrdiń atyna hat daıyndalyp jatyr, - dep jaýap berdi mınıstrlik ókili.
Bir qyzyǵy, bıyl qańtar aıynda QR Densaýlyq saqtaý mınıstrligi jekemenshik densaýlyq saqtaý uıymdaryn qarjylandyrý tetikterin qaıta qaraý jóninde jospar bekitken. Bul jospardyń bir baǵyty - densaýlyq saqtaý júıesinde memlekettik uıymdardyń rólin qaıta kúsheıtý. Osyǵan baılanysty eresekter men balalarǵa stomatologııalyq kómek kórsetý úshin memlekettik stomatologııalyq ortalyqtardy qaıta ashý jáne qaıtarý tetigin ázirleý qarastyrylǵan. Sala mamandarynyń aıtýynsha, qolda bar tıimdi jumys istep turǵan mekemelerdi jabý, keıin olardy qaıta ashý úshin qosymsha qarajat jumsaý - ekonomıkalyq turǵydan da, áleýmettik jaǵynan da qısynsyz sheshim.
SQO ákimdigi Úkimettiń qaýlysy negizinde memlekettik stomatologııalyq emhanany jekeshelendirý jónindegi qujattarǵa qol qoıdy. Jospar boıynsha maýsym aıynda nysandy saýdaǵa shyǵarýǵa daıyndyq jumysy bastalady. Al naqty saýda qyrkúıek-qarasha aılarynda ótpek.
Buǵan deıin Densaýlyq saqtaý mınıstrligi el aýmaǵy boıynsha stomatologııalyq klınıkalarǵa jospardan tys tekserýler júrgizip jatqanyn, jalpy 400-ge jýyq klınıka tekserilip, 56 stomatologııalyq klınıka lıtsenzııasyn erikti túrde qaıtarǵanyn jazdyq.
