Elimizde munaı óńdeý qýatyn jylyna 39 mln tonnaǵa jetkizýdi josparlap otyr
ASTANA. KAZINFORM - Qazaqstan munaı óńdeý zaýyttaryn keńeıtý jáne jańa iri munaı óńdeý ári munaı-hımııa keshenin salý esebinen munaı óńdeýdiń jıyntyq qýatyn jylyna 39 mln tonnaǵa deıin jetkizýdi josparlap otyr. Bul týraly Almatyda ótip jatqan 30-shy KIOGE 2026 halyqaralyq kórmesi men konferentsııasynda QR Energetıka mınıstrliginiń Munaıdy tasymaldaý jáne óńdeý departamentiniń dırektory Dáýlet Aryqbaev málimdedi.
Jańa keshenniń jyldyq qýaty 10 mln tonnaǵa deıin bolady. Energetıka mınıstrligi jobany iske asyrýdy jedeldetip, nysandy 2033 jylǵa deıin paıdalanýǵa berýdi josparlap otyr.
Qazirgi ýaqytta aldyn ala tehnıkalyq-ekonomıkalyq negizdeme ázirlenip, Ulytaý, Atyraý, Mańǵystaý jáne Túrkistan oblystaryndaǵy tórt yqtımal alańǵa salystyrmaly taldaý júrgiziip jatyr. Óńirdi túpkilikti tańdaý osy jyldyń sońyna deıin júzege asyrylady dep josparlanǵan.
-Biz jańa MÓZ jobasyn iske asyrýdy jedeldetý týraly sheshim qabyldadyq. Jyl sońyna deıin tórt yqtımal oblysqa baǵalaý júrgizilip, sodan keıin qurylys úshin ońtaıly óńir resmı túrde anyqtalady. Jańa zaýyt zamanaýı munaı-hımııa klasteriniń ózegine aınalady, – dedi Dáýlet Aryqbaev.
Sonymen qatar Qazaqstan jumys istep turǵan munaı óńdeý kásiporyndarynyń qýatyn qazirgi 18 mln tonnadan jylyna 29,2 mln tonnaǵa deıin arttyryp jatyr.
Shymkent munaı óńdeý zaýytynyń qýatyn 2030 jylǵa qaraı jylyna 6 mln tonnadan 12 mln tonnaǵa deıin arttyrý josparlanǵan. Jobanyń TEN ázirleý jumystaryn CNPC-niń Shyǵys-Qytaı jobalaý ınstıtýty júrgizý ústinde.
Pavlodar munaı-hımııa zaýytynyń jyldyq qýatyn 2031 jylǵa qaraı 5,5 mln tonnadan 9 mln tonnaǵa deıin ulǵaıtý josparlanyp otyr.
Atyraý munaı óńdeý zaýytynda munaı óńdeý kólemi kezeń-kezeńimen 2028 jylǵa qaraı 5,5 mln tonnadan 6,7 mln tonnaǵa deıin arttyrylady. Kásiporynda jóndeýaralyq úsh jyldyq tsıklge kóshý de josparlanǵan.
Munaı óńdeý qýattarynyń artýyna baılanysty Qazaqstan otandyq zaýyttardy qajetti kólemde shıkizatpen qamtamasyz etý úshin munaı tasymaldaý ınfraqurylymyn keńeıtip jatyr.
Atap aıtqanda, keńeıtiletin Shymkent MÓZ-in munaımen qamtamasyz etý maqsatynda Qazaqstan – Qytaı munaı qubyry júıesin keńeıtý, bes jańa munaı aıdaý stantsııasyn salý jáne uzyndyǵy 189 km lýpıng tartý máselesi pysyqtalýda.
Kenqııaq – Atyraý munaı qubyrynyń ótkizý qabiletin jylyna 15 mln tonnaǵa deıin, al Kenqııaq – Qumkól ýchaskesiniń ótkizý múmkindigin jylyna 20 mln tonnaǵa deıin arttyrý josparlanǵan. Jobany Qytaı tarapymen parıtettik negizde iske asyrý máselesi qarastyrylp otyr.
Buǵan deıin Caspi Bitum zaýytyn keńeıtý jumystary aıaqtalyp, onyń munaı óńdeý qýaty jylyna 1,5 mln tonnaǵa jetkizildi. Kásiporynda jol bıtýmyn óndirý kólemi jylyna 750 myń tonnaǵa deıin ulǵaıtyldy.
Sondaı-aq Qazaqstanda Jet A-1 avıatsııalyq kerosınin óndirýdi jolǵa qoıý josparlanýda.
Eksporttyq logıstıka máselesine toqtalǵan Dáýlet Aryqbaev Qazaqstanda óndiriletin munaıdyń shamamen 80%-y syrtqy naryqtarǵa jetkiziletinin atap ótti. Qazaqstan munaıynyń shetelge eksporttalatyn kóleminiń 80%-dan astamy Kaspıı Qubyr Konsortsıýmy arqyly tasymaldanady.
Sonymen qatar Atyraý – Samara baǵyty, Qytaı baǵyty jáne Aqtaý porty arqyly Transkaspıı halyqaralyq kólik marshrýty, odan ári Baký – Tbılısı – Djeıhan munaı qubyry paıdalanylyp jatyr.
Osyǵan deıin munaı baǵasynyń tómendeı bastaǵany týraly jazdyq.