Elimizde qus sharýashylyǵyn damytýǵa 28 mlrd teńge sýbsıdııa bólinedi
ASTANA. KAZINFORM — Qazirgi ýaqytta Qazaqstanda jylyna 4,5 mlrd dana jumyrtqa óndirýge qaýqarly jumyrtqa baǵytyndaǵy 37 ónerkásiptik qus fabrıkasy jáne jalpy óndiristik qýaty 505 myń tonna bolatyn et baǵytyndaǵy 32 qus fabrıkasy jumys isteıdi.
Astanada XIII «Poultry Hub Kazakhstan 2026» qazaqstandyq halyqaralyq qus ósirýshiler forýmy ótti. Qazaqstan Qus ósirýshiler odaǵy uıymdastyrǵan halyqaralyq salalyq alań dástúrli túrde otandyq jáne sheteldik sarapshylardy, óndirýshilerdi, bıznes jáne memlekettik organdar ókilderin bir arnaǵa toǵystyryp, tájirıbe almasý men salany damytýdyń ózekti máselelerin talqylaýǵa múmkindik berdi.
Aýyl sharýashylyǵy vıtse-mınıstri Azat Sultanov qus sharýashylyǵy salasynyń turaqty ósim kórsetip otyrǵanyn atap ótti. Búginde bul sala elimizdegi mal sharýashylyǵynyń negizgi baǵyttarynyń birine aınalǵan.
Qazirgi ýaqytta Qazaqstanda jylyna 4,5 mlrd dana jumyrtqa óndirýge qaýqarly jumyrtqa baǵytyndaǵy 37 ónerkásiptik qus fabrıkasy jáne jalpy óndiristik qýaty 505 myń tonna bolatyn et baǵytyndaǵy 32 qus fabrıkasy jumys isteıdi. Otandyq óndirýshiler ishki naryqtyń taǵamdyq jumyrtqaǵa degen suranysyn tolyq qamtamasyz etip otyr, al qus etimen qamtý deńgeıi 78 paıyzǵa jetti.
Vıtse-mınıstrdiń aıtýynsha, Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligi men bıznes qaýymdastyǵynyń basty mindetteriniń biri — 2030 jylǵa deıin qus eti boıynsha ımportty tolyq almastyrý. Osy maqsatqa jetý úshin jumys istep turǵan kásiporyndardy jańǵyrtý jáne jańa ınvestıtsııalyq jobalardy iske asyrý jumystary júrgizilýde.
Sońǵy jyldary birqatar iri qus sharýashylyǵy kásiporyndarynyń óndiristik qýattary iske qosylyp, keńeıtildi. Aldaǵy ýaqytta qus eti óndirisiniń qýatyn taǵy 220 myń tonnaǵa arttyrý josparlanyp otyr.
Іri jobalardyń qatarynda Almaty oblysyndaǵy «Aitas» aktsıonerlik qoǵamy men Jambyl oblysyndaǵy «Alel Agro» aktsıonerlik qoǵamy óndiristerin salý jáne keńeıtý jobalary bar. Bul jobalardyń jalpy óndiristik kólemi 170 myń tonna.
— Atalǵan jobalardy júzege asyrý ishki naryqty tolyqtaı otandyq ónimmen qamtamasyz etýge jáne elimizdiń eksporttyq áleýetin edáýir arttyrýǵa múmkindik beredi, — dep atap ótti Azat Sultanov.
Memleket salaǵa qoldaý kórsetý sharalaryna erekshe kóńil bólýde.
Qus fabrıkalaryn otandyq asyl tuqymdy materıalmen qamtamasyz etý maqsatynda birinshi jáne ekinshi deńgeıli reprodýktorlardy qurýǵa arnalǵan ınvestıtsııalyq sýbsıdııalaý normatıvteri jańartyldy. Sonymen qatar aýyl sharýashylyǵy taýaryn óndirýshiler úshin jyldyq 2,5 paıyzdyq mólsherlememen, 10 jylǵa deıingi merzimge jeńildetilgen nesıe berý jumys isteıdi.
2025 jylǵy jeltoqsannan bastap qus sharýashylyǵy kásiporyndarynyń aınalym qarajatyn tolyqtyrýǵa arnalǵan jyldyq 5 paıyzdyq mólsherlememen jeńildetilgen nesıeleý baǵdarlamasy iske qosyldy.
Nesıe qarajaty jem-shóp pen jemdik qospalardy, janar-jaǵarmaı materıaldaryn satyp alýǵa, eńbekaqy tóleýge, veterınarııalyq preparattar men jem daıyndaıtyn jáne taratatyn tehnıka men jabdyqtarǵa arnalǵan qosalqy bólshekterdi alýǵa jumsalýy múmkin.
Búgingi tańda jalpy somasy 6,6 mlrd teńgege 7 qus fabrıkasy qarjylandyryldy.
2026 jyly et baǵytyndaǵy qus sharýashylyǵyn damytýǵa 28 mlrd teńge kóleminde sýbsıdııa qarastyrylǵan. Budan bólek, bir táýliktik balapandar men asyl tuqymdy jumyrtqalardy satyp alý shyǵyndaryn arzandatýǵa 1 mlrd teńge bólindi.
Ónimniń ózindik qunyn turaqtandyrý maqsatynda Azyq-túlik korporatsııasy arqyly qus sharýashylyqtaryna belgilengen baǵamen satylatyn kólemi 201 myń tonna jemdik astyqtyń rezervtik qory qalyptastyryldy. Sonymen qatar otandyq óndirýshilerdi maýsymdyq óndiris ósimi kezeńinde qoldaý úshin 2026 jylǵy 21 sáýir men 21 qazan aralyǵynda Qazaqstanǵa taýyq jumyrtqalaryn ákelýge ýaqytsha shekteýler engizildi.
Vıtse-mınıstr eksport naryqtaryn keńeıtý máselesine de toqtaldy. Qazirgi ýaqytta qazaqstandyq qus sharýashylyǵy ónimderi Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaq elderine, Ázerbaıjanǵa, Mońǵolııaǵa jáne Katarǵa eksporttalýda. Sala úshin mańyzdy qadamdardyń biri — Qytaı Halyq Respýblıkasyna qus etin eksporttaý jónindegi hattamaǵa qol qoıylýy boldy. Qazirgi tańda qytaılyq tarappen birlesip, iri qazaqstandyq qus fabrıkalaryn QHR eksporttaýshylarynyń tizilimine engizý jumystary júrgizilýde.
Forým aıasynda elimizdiń jetekshi qus sharýashylyǵy kásiporyndarynyń basshylarymen B2B formatyndaǵy kezdesýler uıymdastyryldy.
Aıta ketelik elde qus etin nıtratsyz 20 kúnge deıin saqtaıtyn jańa tehnologııa engizilgen edi.