Elimizde kıim-keshek pen toqyma taýarlaryn mindetti tańbalaý engiziledi
ASTANA. KAZINFORM — 2026 jylǵy 1 jeltoqsannan bastap Qazaqstanda jeńil ónerkásip taýarlaryn mindetti tsıfrlyq tańbalaý kezeń-kezeńimen engiziledi. Jańa talap óndirýshiler, ımporttaýshylar jáne saýda oryndaryna qatysty bolady. Taýarlar arnaıy Data Matrix kodymen tańbalanyp, olardyń qozǵalysy tsıfrlyq júıe arqyly qadaǵalanady.
Ónerkásip jáne qurylys mınıstriliginiń habarlaýynsha, 2018 jylǵy 2 aqpandaǵy EAEO-ǵa qatysýshy memleketterdiń taýarlardy sáıkestendirý quraldarymen tańbalaý týraly kelisimin (Qazaqstan Respýblıkasynyń 2019 jylǵy 1 naýryzdaǵy № 230 Zańymen ratıfıkatsııalanǵan) jáne Eýrazııalyq ekonomıkalyq komıssııa Keńesiniń 2019 jylǵy 18 qarashadaǵy № 127 «Jeńil ónerkásip taýarlaryn sáıkestendirý quraldarymen tańbalaýdy engizý týraly» sheshimin iske asyrý sheńberinde 2026 jylǵy 1 jeltoqsannan bastap jeńil ónerkásip taýarlaryn mindetti tańbalaýdy engizý josparlanyp otyr.
Jeńil ónerkásip taýarlaryn mindetti tańbalaýdy engizýdiń retteýshilik áserin taldaý (budan ári — RÁT) nátıjeleri jarııa tyńdaýlarda talqylandy (2024 jylǵy 5 qarashadaǵy № 20-3-20-14/32 hattama). RÁT nátıjeleri Kásipkerlik qyzmetti retteý máseleleri jónindegi vedomstvoaralyq komıssııamen maquldandy (2025 jylǵy 7 sáýirdegi № 93 hattama).
Qazaqstan Respýblıkasy Ónerkásip jáne qurylys mınıstrliginiń buıryǵymen jeńil ónerkásip taýarlaryn tańbalaý jáne qadaǵalaý qaǵıdalary bekitildi. Qaǵıdalardyń negizgi erejeleri 2026 jylǵy 14 qarashadan bastap qoldanysqa engiziledi.
Qujat Qazaqstan aýmaǵynda jeńil ónerkásip taýarlaryn tańbalaý tártibin aıqyndaıdy jáne óndirýshiler, ımporttaýshylar, kóterme jáne bólshek saýda ókilderi úshin mindetti bolyp sanalady. Qaǵıdalar taýarlardy tirkeýden jáne tańbalaý kodtaryn alýdan bastap, olardyń aınalymy týraly málimetterdi taýarlardy tańbalaý men qadaǵalaý tsıfrlyq júıesine berýge deıingi barlyq negizgi protsesti qamtıdy.
Jeńil ónerkásip taýarlaryn mindetti tańbalaý 2026 jylǵy 1 jeltoqsanda bastalyp, úsh kezeńmen engiziledi.
Tańbalaý qalaı engiziledi
Birinshi kezeń 2026 jylǵy 1 jeltoqsanda bastalady. Osy kúnnen bastap tabıǵı nemese kompozıtsııalyq bylǵarydan jasalǵan kıimder men kerek-jaraqtar, jasandy úlbir jáne odan jasalǵan buıymdar, erlerge, áıelderge jáne balalarǵa arnalǵan kıimderdiń jekelegen túrleri, shańǵy kostıýmderi, sondaı-aq tósek-oryn, as úıge, ústelge jáne jeke gıgıenaǵa arnalǵan toqyma buıymdary mindetti túrde tańbalanýǵa tıis.
Ekinshi kezeń 2027 jylǵy 1 naýryzdan bastalady. Bul kezeńde syrt kıimniń jekelegen túrleri, blýzkalar, svıterler, pýloverler, kardıgandar, kókireksheler, erler jeıdeleri, áıelderge arnalǵan blýzkalar, sháliler, sharftar, galstýktar jáne basqa da taýarlar qamtylady.
2027 jylǵy 1 qazannan bastap tańbalaý erlerge, áıelderge jáne balalarǵa arnalǵan kıimderdiń qosymsha sanattaryna taralady. Olardyń qatarynda kostıýmder, pıdjaktar, jaketter, kóılekter, beldemsheler, shalbarlar, kombınezondar, sporttyq kostıýmder jáne trıkotaj jeıdeler bar.
Mindetti tańbalaýdy kezeń-kezeńimen engizý jeńil ónerkásip taýarlary aınalymyna qatysýshylardyń jańa retteý quralyna birtindep beıimdelýin qamtamasyz etýge baǵyttalǵan.
Tsıfrlyq tańbalaý degenimiz ne
Tsıfrlyq tańbalaý árbir taýar birligine biregeı ekiólshemdi Data Matrix kodyn túsirýdi kózdeıdi. Tańbalanǵan taýar týraly aqparat Biryńǵaı tańbalaý jáne qadaǵalaý operatorynyń júıesinde tirkeledi.
Bul ónimdi sáıkestendirýge jáne onyń óndirýshiden nemese ımporttaýshydan bastap, túpki tutynýshyǵa satylǵanǵa deıingi qozǵalysyn qadaǵalaýǵa múmkindik beredi.
Satyp alýshy Naqty Onim tegin mobıldi qosymshasy arqyly kodty skanerlep, taýar týraly málimetterdi teksere alady jáne onyń tańbalaý júıesinde tirkelgenine kóz jetkizedi.
Tańbalaýdy engizýdiń negizgi maqsaty — zańsyz aınalym men kontrafaktilik ónim kólemin azaıtý, adal óndirýshiler men satýshylardyń múddesin qorǵaý, sondaı-aq naryqtyń ashyqtyǵyn arttyrý.
Naryq qatysýshylary ne isteýi kerek
Óndirýshiler taýardy aınalymnyń kelesi qatysýshysyna bermes buryn oǵan tańbalaý kodyn engizýi tıis.
Importtaýshylar ónim Qazaqstanǵa ákelingenge deıin nemese ony ishki tutyný úshin shyǵarý jáne keri ımport kedendik rásimderine ornalastyrǵanǵa deıin tańbalanýyn qamtamasyz etýi qajet.
Bólshek saýda oryndary tańbalanǵan taýarlardy ekiólshemdi Data Matrix kodtaryn oqı alatyn skanerdi paıdalana otyryp, baqylaý-kassa mashınasy arqyly satýdy qamtamasyz etýge tıis.
Bıznestiń jańa talaptarǵa daıyndalýyna ýaqyt berý úshin ótpeli kezeń qarastyrylǵan. Qadaǵalaý, ıaǵnı taýar qozǵalysy týraly málimetterdi naryq qatysýshylary arasynda mindetti túrde berý 2027 jylǵy 1 qazannan bastalady. Al taýar qaldyqtaryn 2028 jylǵy 1 qańtarǵa deıin tańbalaý qajet.
Eske salaıyq, buǵan deıin elde maılaý materıaldary men tehnıkalyq suıyqtyqtardy mindetti tańbalaý bastalǵanyn habarlaǵanbyz.
