«Elmen birge»: Astananyń ózgerisin turǵyndar qalaı baǵalaıdy

LRT – Astananyń jańa tynysy

Astanany bıikten kórýdiń bir joly – «Tarlan» jelisimen qatynaý. Qalanyń ústimen júrip ótetin poıyz jolaýshylardy dittegen jerine jetkizip qana qoımaı, elordany jańa qyrynan tanytady. Bıikten qaraǵanda kúnde kórip júrgen kósheler men ǵımarattar ózgeshe áser qaldyrady.

Bul baǵytqa suranystyń joǵary ekenin jolaýshylar sany kórsetedi. Máselen, «Tarlan» iske qosylǵaly beri onyń qyzmetin 8 mln-nan astam adam paıdalanǵan. Qazir táýligine orta eseppen 73 myń jolaýshy qatynaıdy. Al jyl sońyna deıin kórsetkish 10 mln-nan asýy múmkin. Jolaýshylar aǵyny artqan saıyn stantsııalardyń úzdiksiz ári qaýipsiz jumysyn qamtamasyz etý mańyzdy.

Baǵdarlama júrgizýshileri zamanaýı stantsııalardyń birinde onyń basshysy Erkebulan Stanbekovpen kezdesip, kúndelikti jumys tártibi, jolaýshylar aǵyny men týrısterdiń qyzyǵýshylyǵy týraly surap kórdi.

– Jumys kúnimiz tehnıkalyq-sanıtarlyq jaǵdaıdy saralaýdan bastalady. Sonymen birge jolaýshylardyń qaýipsizdigin qamtamasyz etý, stantsııanyń jumysyn úzdiksiz qamtamasyz etýge úles qosamyz. Jumys avtomattandyrylǵan. Ózim buryn qyzmet kórsetý júıesinde qyzmet atqarǵandyqtan halyqpen baılanys men úshin óte mańyzdy, – dedi «Astana juldyzy» stantsııasynyń basshysy Erkebulan Stanbekov.

Stantsııanyń jumysy mamandar úshin kúndelikti mindet bolsa, qala turǵyndary úshin LRT – Astananyń tynysyn sezinýdiń bir bóligine aınalyp keledi.

– Astanaǵa 6 jyl buryn kóship keldim. Qala ertegidegi batyrlardaı sekýnd saıyn ózgerip, kórkine kórik qosyp jatyr. Bos ýaqytym bolsa, demalys parkterin aralaımyn, jaǵalaýda serýendeımin, qala syrtyndaǵy aýamen tynystap, syrtqa da shyǵamyz. Ásirese, Astana jastar úshin damýǵa jaqsy. Ol – óz yrǵaǵymen besikshe terbelip jatqan qala. Qalada kóbine osy LRT jelisimen qatynaımyn, – dedi turǵyn Baǵdat Baıjantaev.

«Jaıly mektepter» qalaı jasaqtalady?

Elordada halyq sany ósken saıyn mektepke suranys artyp keledi. Osy qajettilikti óteý úshin elordada jańa bilim ordalaryn salý jumysy qarqyn alǵan. «Keleshek mektep» ulttyq jobasy aıasynda eki jylda Astanada 23 jańa mektep boı kóterdi. Olardyń basym bóligi halyq sany jyldam ósip jatqan Esil jáne Nura aýdandarynda ornalasqan. ıAǵnı jańa turǵyn úımen birge áleýmettik nysandar da qatar salynyp jatyr.

Bul – Memleket basshysynyń tapsyrmasymen júzege asyrylyp jatqan jobanyń elordadaǵy nátıjeleriniń biri. Sol mektepterdiń biri – №103 orta mektep. Munda 2 myń oqýshyǵa jaǵdaı jasalǵan. Bilim berý úderisimen qatar, balalardyń qaýipsizdigine basymdyq berilgen. Atap aıtqanda, oqýshylar ǵımaratqa Face ID arqyly kiredi, barlyq qabat beınebaqylaý júıesimen qamtylǵan.

Mekteptiń múmkindigi munymen shektelmeıdi. Oqý kabınetteri qajetti qural-jabdyqtarmen qamtylyp, oqýshylarǵa arnalǵan jeke shkaftar men robototehnıka synyptary da qarastyrylǵan.

– Kabınetterde qajetti qurylǵy, oqýlyq, barlyǵy bar. Oqýshylardyń zaty joǵalmas úshin arnaıy shkaftar qarastyrylǵa. Robototehnıka synyptary qamtylǵan. Qońyraýda erekshe kúı qosylady, – dedi bastaýysh synyp muǵalimi Aqerke Erdosqyzy.

Jańa mekteptiń jaılylyǵyn oqýshylar da jarysa aıtady.

– Bir jylda 5 kitap oqydym. Daıyndyq, sabaq kóp bolǵandyqtan, kóp qaraı almadym. Alaıda sabaqtan bos ýaqytta mekteptegi kitap buryshyna kelip, kitap oqyp tynyǵamyn. Bolashaqta avıatsııa ınjeneri bolýdy armandaımyn, – dedi 11-synyp oqýshysy Álǵazız Isak.

Oqýshyǵa jaıly orta qalyptastyrýda oqý kabınetteriniń jabdyqtalýy da mańyzdy. Ony óndiris ornyndaǵy mamandar daıyndaıdy.

Munda jasalǵan ónim Astanamen ǵana shektelmeı, elimizdiń ózge óńirlerindegi «Jaıly mektepterge» jetkiziledi.

– Jetisaı, Almaty, Astana qalasynyń mektepterine arnap jıhaz jasaqtaımyz. Kemshiligi joq, sertıfıkattalǵan. Balalarǵa arnap barymyzdy salyp jatyrmyz. Partada ilgishke deıin qamtylady, – dedi tseh qyzmetkeri Rýslan Eljasov.

Qalaǵa qajet ónim qaıda daıyndalady?

Qalada kúndelikti ómirge qajet ónim shyǵaratyn óndiris oryndary jetkilikti. Solardyń biri – «Óndiris» aýmaǵynda ornalasqan ekologııalyq taza ónim shyǵaratyn kásiporyn. Munda 47 adam jumyspen qamtylǵan.

Kásiporyn táýligine 8 tonna dárethana qaǵazyn jáne 6 tonna maılyq óndiredi. Ónim kólemimen qatar, óndiristi odan ári keńeıtý jospary da bar.

– Astana – tek saıası-ekonomıkalyq orta emes, óndiristiń ordasy. Munda júzdegen zaýyt bar. Ol ımportty azaıtyp, ishki ónimniń úlesin arttyrýǵa den qoıyp jatyr. 2 kún buryn bizge jańa ındýstrıaldyq parkten jer telimi bólindi, ol óndiristi 100 paıyz tolyq tsıklde júzege asyrýǵa múmkindik beredi. Ol jaqta biz shetelden alatyn shıkizatty ózimizde óndirýge den qoıamyz. Qaǵaz ónimderin ǵana emes, hımııalyq óndiristi de jolǵa qoıý josparda, – dedi tseh dırektory Mádı Nurjaý.

Al óndiristiń úzdiksiz júrýi mamandardyń jumysyna baılanysty. Sonyń biri – tseh qyzmetkeri Ásel Dáýirbekova.

– Kúnine 8 saǵat jumys isteımin. Óndiris – toqtamaıtyn júıe. Jumys qyzyqty, – dedi ol.

Tsıfrly qalanyń múmkindigi

Elordada qalanyń tynysyn baqylap, turǵyndardyń máselesin jedel sheshýge kómektesetin tsıfrlyq júıe bar. Qaladaǵy 60 myńǵa jýyq kameranyń 23 myńnan astamy iKOMEK júıesine qosylǵan.

Ortalyq turǵyndardyń ótinishin qabyldap qana qoımaı, ony tıisti qyzmetke baǵyttap, máseleniń sheshilýin baqylaıdy. Búginde munda 24 basqarma, 6 aýdan ákimdigi, 24 kommýnaldyq qyzmet, 106 lıft uıymy jáne myńnan astam turǵyn úıge qyzmet kórsetetin uıym ózara baılanysqan.

Ekrandardaǵy san túrli aqparatqa qarasańyz, qalanyń bir sáttik tynysyn osy jerden kórýge bolady.

– Qońyraýlardy qabyldap, ótinimderdi óńdeımiz. Densaýlyq, áleýmettik, kommýnaldyq sala bári qamtylǵan. Astana – toqtaýsyz damyp jatqan qala. Shetelden kóship kelgen azamattarǵa da qoldaý kórsetemiz. Basqa qaladan kelgen qazaqstandyqtar da bizge qońyraý shalyp, qajetti kómek alady, – dedi operator Gúljanat Kenjına.

Osylaısha, Astananyń kelbetin kózge túsetin ǵımarattar aıshyqtasa, onyń kúndelikti jumysyn osyndaı júıeler men sol jerde eńbek etetin adamdar qamtamasyz etip otyr.

Eske salaıyq, Astanada Mańǵystaý, Almaty jáne Abaı oblystary taýar óndirýshileriniń qatysýymen kezekti aýyl sharýashylyǵy jármeńkesi ótip jatyr.