Elde jańa sý qoımalary salynyp, sý esebi tolyq tsıfrlandyrylady

Onyń ishinde 14 toptyq sý qubyry men 8 sý qubyry qurylysy alańy paıdalanýǵa berilip, nátıjesinde 945 myńnan asatyn turǵyny bar 321 aýyldyń sýmen qamtylýy jaqsardy. 

Eldi mekenderdi sý basýdan qorǵaý jáne sý qoryn turaqty jınaqtaý maqsatynda birqatar iri gıdrologııalyq nysanda rekonstrýktsııalaý jumystary júrgizildi jáne nyǵaıtyldy. Atap aıtqanda, Aqtóbe oblysyndaǵy Aqtóbe sý qoımasy, Jetisý oblysyndaǵy Qyzylaǵash sý qoımasy bógeti, Abaı oblysyndaǵy Shar sý qoımasy, Batys Qazaqstan oblysyndaǵy Kırov sý qoımasy, Túrkistan oblysyndaǵy Qapshaǵaı sý qoımasy, Jabaı ózenindegi sý jınaqtaýshy toǵan, Aqmola oblysy, Soltústik Qazaqstan oblysyndaǵy «Bıoprýd» jınaqtaǵyshynyń qorǵanysh bógeti jáne Qostanaı oblysyndaǵy Albarbóget bógeti jańǵyrtyldy.

Bıyl Túrkistan oblysyndaǵy Qaraqýys jáne Báıdibek ata sý qoımalarynyń, Aqmola oblysyndaǵy Jabaı ózenindegi sý jınaqtaýshy toǵannyń jáne Jambyl oblysyndaǵy Andas-3 toǵanynyń qurylysy aıaqtalady. Sondaı-aq 12 sýmen jabdyqtaý jobasyn aıaqtaý josparlanyp otyr. Bul taǵy 142 aýyldyq eldi mekendi nemese shamamen 540 myń turǵyndy sapaly aýyz sýmen qamtamasyz etýge múmkindik beredi. Sonymen qatar arnalardy aýqymdy rekonstrýktsııalaý jumystary júrgizilýde. 2026 jyldyń 6 aıynda 206,19 shaqyrym kanal rekonstrýktsııalandy, al jyl sońyna deıin jalpy uzyndyǵy 976 shaqyrymnan astam arnany jańǵyrtý jumys jumystaryn aıaqtaý josparlanǵan (salystyrý úshin: 2025 jyly barlyǵy 680 km jańartyldy).

Sonymen qatar Almaty oblysynda D. Qonaev sý arnasynyń apatty 1,5 shaqyrym ýchaskesi qaıta jańǵyrtylyp, 75 gıdrotehnıkalyq qurylysty qamtıtyn uzyndyǵy 26 shaqyrymdyq jańartylǵan «Naıman» sý arnasy paıdalanýǵa berildi. Bul sý shyǵynyn azaıtyp, 33,3 myń gektardan astam aýyl sharýashylyǵy alqaptaryn sýarý jaǵdaıyn jaqsartty. Sondaı-aq Batys Qazaqstan oblysyndaǵy (Toǵan aýyly) Kırov sý qoımasynyń gıdrotehnıkalyq qurylystarynda jaqyn mańdaǵy aýyldardy qorǵaý úshin tasqyn sýlardy senimdi ári qaýipsiz ótkizýge múmkindik beretin jumystar aıaqtaldy.

2026 jyldyń basynan beri elimizdiń sý qoımalaryna 12,7 mlrd m3 tasqyn sý jınaldy. Kól júıeleri men saǵalarǵa 13 mlrd m3 qarǵyn sý jiberildi. Resýrstardy bólýdiń ashyqtyǵyn qamtamasyz etý maqsatynda Sý resýrstary jáne ırrıgatsııa mınıstrligi «Qazsýshar» RMK-men elektrondy sharttar júıesin engizdi. Qazirgi tańda «Bıllıng» tsıfrly platformasynda 28 myńnan astam kelisim tirkelgen.

🪙Ótken jylǵy sýarý maýsymynda 1,2 mln gektar egistik alqapty sýarýǵa 11,1 km3 sý jumsaldy. Onyń 97%-y ońtústik óńirlerge tıesili boldy. Bıylǵy maýsymda dál osyndaı kólemdegi egistik jerdi sýarý úshin shamamen 11 m3 sý alý josparlanǵan.

Sý qoımalaryna keletin sý kólemin dál boljaý maqsatynda BUUDB-men birlesip ázirlengen TALSIM gıdrologııalyq modeli engizilýde. Ótken jylǵ kóktemgi sý tasqyny kezinde atalǵan júıe Esil jáne Nura ózenderi boıynsha 85%-dyq dáldik kórsetti. Jyl basyna qaraı 9 ózen basseınin modeldeý aıaqtaldy, al 2026 jyldyń sońyna deıin 14 ózen basseıni boıynsha boljamdar iske qosylady.

Prezıdent qoıǵan taǵy bir mańyzdy mindet – sýdy uqypty tutyný mádenıetin qalyptastyrý. ıÝNISEF qoldaýymen sý taqyryby bilim berý úderisine engizilýde. «Adal azamat» memlekettik tárbıe baǵdarlamasy aıasynda 19 joǵary oqý ornynda, 100 kolledj ben 2,5 myń mektepte uıymdastyrylyp, 35,5 myń stýdent pen 3,3 mln oqýshyny qamtyǵan eko-sabaqtar ótti. Prezıdent bastamasymen júzege asyrylyp jatqan «Taza Qazaqstan» aktsııasy aıasynda «Móldir bulaq» aktsııasy ótkizilýde. 2026 jyly is-sharalar Túrkistan, Jambyl, Qyzylorda, Almaty jáne Jetisý oblystaryn, sondaı-aq Shymkent qalasynda uıymdastyryldy. 24 myń azamat pen 3,4 myń eriktiniń qatysýy arqyly 94 bulaq pen 62 jaǵalaý aýmaǵy tazartyldy. Jambyl oblysynda salalyq ýnıversıtet janynan «Bolashaqtyń qaınary» mamandandyrylǵan eriktiler toby quryldy.

Sý únemdeýge yntalandyrý maqsatynda memlekettik qoldaý sharalary jańartyldy. 

Sýbsıdııalaý fýnktsııasy Sý resýrstary jáne ırrıgatsııa mınıstrligine berildi. Dıqandardyń sýdy únemdeıtin tehnologııalar satyp alýǵa jáne qajetti ınfraqurylym júrgizýge jumsaǵan shyǵyndaryn óteý úlesi 50%-dan 80%-ǵa deıin ulǵaıtyldy. Sondaı-aq tarıfke baılanysty sýbsıdııalardyń saralanǵan mólsheri engizildi.

Sonymen qatar «Klımat ózgerisine tózimdi sý resýrstaryn damytý» jobasynyń birinshi kezeńi bastaldy. Joba Jambyl, Qyzylorda jáne Batys Qazaqstan oblystarynda úsh jańa sý qoımasyn salýdy, jumys istep turǵan eki sý qoımasyn (Qaraqońyz jáne Kóksaraı) rekonstrýktsııalaýdy, sondaı-aq ońtústiktegi bes oblysta uzyndyǵy 978,7 shaqyrym 103 arnany jańǵyrtýdy jáne avtomattandyrýdy kózdeıdi. Vedomstvolyq uıymdardyń tehnıkalyq jáne saraptamalyq áleýetin damytýǵa $3,5 mln bólindi. Al halyqaralyq seriktestermen jasalǵan kelisimder aıasynda $15,9 mln-nan astam granttyq qarajat tartyldy.

Sonymen qatar, Túrkistan oblysynda bes aýdandy aýyz sýmen qamtamasyz etý maqsatynda memlekettik-jekeshelik áriptestik tetigi arqyly 191,7 mlrd teńge kóleminde ınvestıtsııaǵa Ógem ózeninde GES kaskady bar toptyq sý qubyryn salý josparlanyp otyr.