Elde jábirlenýshilerge tólenetin ótemaqy somasy artýy múmkin

ASTANA. KAZINFORM — Búgin Quryltaıdyń jalpy otyrysynda depýtat Snejanna Imasheva qylmys saldarynan zardap shekken jábirlenýshilerge tólenetin ótemaqyny qaıta qaraý máselesin kóterdi. Osy oraıda Bas prokýrordyń, Іshki ister mınıstriniń jáne Qarjy mınıstriniń atyna depýtattyq saýal joldady. 

Snejanna Imasheva
Foto: Soltan Jeksenbekov/Kazinform

Depýtattyń aıtýynsha, jábirlenýshilerdiń quqyqtaryn qalpyna keltirý tetikteriniń biri — «Zań men tártip» atty konstıtýtsııalyq qaǵıdatpen tikeleı baılanysty Jábirlenýshilerge ótemaqy qory. Bul qor 2018 jyldan beri jumys istep keledi jáne jábirlenýshilerdiń belgili bir sanattaryna birjolǵy qarjylaı kómek kórsetýge arnalǵan.

Olardyń qataryna jynystyq sıpattaǵy qylmystardan zardap shekkender, AITV juqtyrǵan adamdar, azaptaý qurbandary, aýyr dene jaraqatyn alǵandar, sondaı-aq qylmys saldarynan qaıtys bolǵan adamdardyń jaqyn týystary jatady.

— Sonymen qatar, qor qyzmetinde nazar aýdarýdy qajet etetin birqatar másele bar. Birinshisi — ótemaqy alýdyń qoljetimdiligi. Qarjy mınıstrliginiń derekterine sáıkes, 2018 jyldyń shildesi men 2026 jyldyń shildesi aralyǵynda qorǵa 9 mlrd 347 mln teńgeden astam qarajat túsken. Alaıda, osy segiz jyl ishinde shamamen 5 500 jábirlenýshi ótemaqy aldy, al tólengen qarajattyń jalpy somasy 855 mln teńgeden sál ǵana asty. Nátıjesinde, qor shotynda shamamen 8,5 mlrd teńge qaldy. Bul rette oryndy suraq bar. Qarajattyń jetkilikti bolýyna qaramastan, nelikten tólengen soma salystyrmaly túrde az kúıinde qaldy? Óıtkeni, osy jyldar ishinde ótemaqy alýǵa quqyǵy bar jábirlenýshilerdiń sany áldeqaıda kóp bolǵan edi, — dedi Snejanna Imasheva.

Munymen qosa ol ótemaqy somasyna da toqtaldy. Qazirgi ýaqytta birjolǵy tólem 30-dan 50-ge deıingi aılyq eseptik kórsetkish. Bul soma qor qurylǵannan beri birde-bir ret qaıta qaralmaǵan. Qordaǵy qazirgi qarajat qoryn eskere otyryp, ótemaqy mólsherin ulǵaıtý nemese kómek alýǵa quqyly adamdar sanatyn keńeıtý kerek.

— Jalpy alǵanda, qor qarajaty baqylaý shottarynda jaı ǵana jata bermeýi tıis. Kerisinshe, ol jábirlenýshilerdi qorǵaý maqsatynda belsendi túrde paıdalanylýy qajet. Sondyqtan «Jábirlenýshilerge ótemaqy qory týraly» Zańynyń qoldanylýyna jan-jaqty taldaý júrgizip, sonyń ishinde jábirlenýshilerdiń ótemaqy alýǵa nelikten júginbeıtininiń sebepterin zerdeleý kerek. Budan bólek, ótemaqy taǵaıyndaý rásimin jáne ony tóleý tetikterin jetildirip, olardyń qoljetimdi ári jedel bolýyn qamtamasyz etý mańyzdy. Ótemaqy mólsherin ulǵaıtý nemese ony alýshy sanattardyń tizbesin keńeıtý máselesin qarastyrý qajet, — dedi depýtat.

Aıta keteıik, jaqynda Aqtaýda sot plastıkalyq otadan keıin densaýlyǵyna zııan kelgen áıeldiń talap-aryzyn ishinara qanaǵattandyrdy. Sot dárigerden patsıenttiń paıdasyna 3 mıllıon teńge moraldyq zııan ótemaqysyn óndirý týraly úkim shyǵardy.