Elde 7,7 mln tonna astyq jınaldy
ASTANA. KAZINFORM — Qazaqstanda egin jınaý naýqany jalǵasyp jatyr. Búginde 5,5 mln gektar dándi daqyl jınaldy, bul jalpy egis alqabynyń 35,5%-yn quraıdy. Bul týraly Úkimettiń baspasóz qyzmeti habarlady.
Atalǵan kórsetkish ótken jyldyń sáıkes kezeńinen shamamen eki ese joǵary. Ortasha ónimdilik gektaryna 14 tsentner bolǵan jaǵdaıda, sharýalar qazirdiń ózinde 7,7 mln tonna astyq jınady. Ótken jyly bul kórsetkish osy kezeńde 3,9 mln tonna bolǵan.
Sonymen qatar qabyldaýdyń alǵashqy nátıjeleri jańa ónim sapasy joǵary ekenin kórsetip otyr. Búginde lıtsenzııalanǵan astyq qabyldaý kásiporyndaryna 1 mln tonnadan astam, ıaǵnı 1 025,2 myń tonna astyq tústi. Bul 2025 jyldyń uqsas kezeńinde saqtaýǵa qabyldanǵan astyq kóleminen jeti ese kóp. Atalǵan kórsetkish ol kezeńde 145,5 myń tonna bolǵan.
Qabyldanǵan jumsaq bıdaıdyń negizgi bóligi joǵary sapaly astyqqa jatady. Sapalyq kórsetkishterdi anyqtaý nátıjesine sáıkes, onyń 78%-y úshinshi synypqa, 14%-y tórtinshi synypqa jatqyzyldy. Besinshi synypty jáne synypqa jatpaıtyn bıdaıdyń úlesi 7%.
Glıýtenniń quramy joǵary sapada ekeni baıqalady. Alynǵan jumsaq bıdaıdyń jartysynan kóbi, ıaǵnı 56%-ynda glıýten mólsheri 28%-dan asady. Taǵy 19%-ynyń quramynda glıýten 25-27%, qalǵan 25%-ynda — 23-24%.
Osylaısha, astyq qabyldaý kásiporyndaryna jańa astyq túsken saıyn onyń sapasy da artyp keledi. Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligi qabyldanyp jatqan astyqtyń sapasyna, synyptylyǵy men negizgi fızıka-hımııalyq kórsetkishterine júıeli monıtorıng júrgizip jatyr.
Dándi daqyldarmen qatar maıly jáne kókónis-baqsha daqyldaryn jınaý da jalǵasýda. Búgingi tańda 244 myń tonna maı tuqymy jınaldy. 1,9 mln tonnadan astam kókónis, 1,7 mln tonna baqsha daqyldary jáne 795 myń tonna kartop alyndy. Bul daqyldar boıynsha egin jınaý jumystary josparly rejımde júrgizilýde.
Eginniń jaı-kúıi aýyl sharýashylyǵy mınıstrliginiń turaqty baqylaýynda.
Jaǵdaıdy jedel baǵalaý úshin arnaıy jumys toby qurylǵan, ol óńirlerde tikeleı kóshpeli tekserýler júrgizýde. Jergilikti atqarýshy organdardyń derekterine sáıkes, dándi jáne maıly daqyldardyń 98%-y jaqsy jáne qanaǵattanarlyq jaǵdaıda.
Kúzgi egin jınaý jumystaryn júrgizý úshin óńirlerge 401,1 myń tonna dızel otyny bólindi. Búgingi tańda 161,3 myń tonna dızel otynyn jetkizý boıynsha sharttar jasalyp, tólem júrgizildi. Bul bólingen kólemniń 40%-yn quraıdy. 143 myń tonnasy nemese 36%-y jóneltildi.
Sondaı-aq sharýalardy mıneraldy tyńaıtqyshtarmen qamtamasyz etý jumystary júrgizilýde. 2026 jylǵa josparlanǵan 2,3 mln tonna kólemniń búgingi kúnge 2 mln tonnasy boıynsha kelisimsharttar jasalyp, ónim jóneltildi. Bul jyldyq jospardyń 85%-yn quraıdy.
Egin jınaý naýqany shtattyq rejımde jalǵasýda. Egin jınaý qarqynyna, egistikterdiń jaı-kúıine, qajetti resýrstarmen qamtamasyz etilýine, sondaı-aq saqtaýǵa túsip jatqan astyqtyń kólemi men sapasyna turaqty monıtorıng júrgizilýde.
Aıta ketelik Qazaqstanda egin jınaý naýqany bastaldy: qaı óńirde ónimdilik joǵary ekendigin jazǵan edik.
