El ekonomıkasynda naqty ósim baıqalady
ASTANA. QazAqparat - Keshe Premer-Mınıstr Baqytjan Saǵyntaevtyń tóraǵalyǵymen ótken Úkimet otyrysynda birneshe másele talqylandy. Bıylǵy jyldyń 4 aıyndaǵy elimizdiń ekonomıkalyq ósý kórsetkishteri qorytyndylanyp, veterınarlyq qaýipsizdik máseleleri qaraldy.
Ulttyq ekonomıka mınıstri Tımýr Súleımenov óz salasy boıynsha 4 aıdyń qorytyndysyn baıandady. Mınıstrdiń málimetinshe, ekonomıkanyń basym salalarynda birshama ósim bar. Máselen, qańtar-sáýir aılarynda ІJÓ ósimi 3,7%-dy quraǵan. «ІJÓ oń dınamıkasy ken jáne óńdeý, qurylys jáne qyzmet kórsetý salasynyń naqty ósimimen aıqyndalady. Ken ónerkásibi salalarynda kómir men qońyr tas kómir, munaı, tabıǵı gaz alý kórsetkishterinde oń dınamıka sezildi. Negizgi óńdeý segmentterinde de, atap aıtqanda, munaı óńdeýde, farmatsevtıkada, metall emes mıneral óndirisinde, metallýrgııalyq ónimderde jáne mashına jasaýda jandaný baıqalady», dedi T.Súleımenov.
Bul rette Premer-Mınıstr ázirge «oń kórsetkish bar eken» dep arqany keńge salýǵa bolmaıtynyn taǵy bir eske saldy. «Qorytyndydaǵy málimetter jalpy jaman emes, biraq 4 aıda bolǵan jetistikter bizdi bosańsytpaýy kerek. Negizgi jumys ekinshi jartyjyldyqta bastalady. Sondyqtan barlyǵymyzǵa - ortalyq jáne jergilikti atqarýshy organdarǵa Memleket basshysy qoıǵan mindetterdi júzege asyrýdy jalǵastyrý qajet. Osy oraıda, Investıtsııalar jáne damý mınıstrligi óńdeýshi ónerkásiptegi qalys qalyp kele jatqan salalardaǵy jaǵdaıdy túzetýge kóńil aýdarýy tıis», dedi Úkimet basshysy.
Úkimet otyrysynda qaralǵan taǵy bir másele - veterınarlyq qaýipsizdikti qamtamasyz etý jumystary jóninde Aýyl sharýashylyǵy birinshi vıtse-mınıstri Qaırat Aıtýǵanov baıandady. Ol 2017 jyldyń basynan qoı sheshegi, leıkoz, vırýstyq dıareıa men epızootııalyq lımfangıt sekildi aýrýlar boıynsha epızootııalyq jaǵdaılarda turaqtylyq baıqalatynyn málimdedi. Q. Aıtýǵanovtyń aıtýynsha, bıyl mal aýrýlarynyń 36 paıyzǵa tómendeý dınamıkasy baıqalǵan. 2016 jylǵy 1 mamyrdaǵy jaǵdaı boıynsha mal aýrýynyń jalpy 36 oshaǵy tirkelse, bıyl 23 bolyp otyr. «2017-2021 jyldarǵa arnalǵan AÓK-ti damytýdyń jańa memlekettik baǵdarlamasy aıasynda veterınarlyq zańnamany ózgertý jobasy ázirlenýde», dedi Q. Aıtýǵanov.
Sondaı-aq ol 2017 jyly maldarǵa 17 asa qaýipti aýrýlarǵa qarsy 149,3 mln ekpe jumystaryn júrgizý josparlanǵanyn atap ótti. Qazirgi tańda 37,5 mln ekpe jumystary júrgizilgen, bul ótken jyldaǵy deńgeımen salystyrǵanda 34%-ǵa joǵary kórsetkish. 2017 jyly 70 mln dıagnostıkalyq zertteýler júrgizý josparlanǵan, búginde olardyń 15 mln zertteýi júrgizilgen. Elimizde barlyǵy 2,6 mln-nan astam ІQM, 3,8 mln bas UQM, 150 myń shoshqa, 18 myń jylqy jáne 31 myń túıege dıagnostıkalyq zertteýler júrgizilgen.
Q.Aıtýǵanov otandyq mal sharýashylyǵy ónimderin eksportqa shyǵarý boıynsha jumys jaıyn da baıandady. Ol arnaıy ázirlengen Eksport boıynsha jol kartalary sheńberinde ımporttaýshy elder - QHR, Iran, Izraıl, Saýd Arabııasy, BAÁ jáne Kýveıt talaptaryna sáıkes otandyq reglamentter men sertıfıkattardy úılestirý boıynsha sharalar qabyldanǵanyn baıandady.
«2017 jyldyń sáýirinde qytaılyq sarapshylar veterınarlyq qyzmet aýdıti men Qazaqstan kásiporyndaryna tekserý júrgizdi, onyń negizinde Qytaıǵa asyl tuqymdy jylqylar men omarta sharýashylyǵy ónimderin eksporttaýǵa ruqsat alyndy. Jyl sońyna deıin qytaılyq naryqqa muzdatylǵan qoı etin jetkizý boıynsha talaptardy kelisý josparlanǵan. Sondaı-aq, salqyndatylǵan qoı etin eksporttaý boıynsha jumys jalǵasýda», dedi birinshi vıtse-mınıstr.
Q.Aıtýǵanovtyń málimetinshe, qazirgi tańda Iranǵa qoı eti men tiri qoılardy eksporttaýǵa veterınarlyq talaptardy kelisý aıaqtalyp qaldy. BAÁ-men iri jáne usaq qara mal, taýyq jumyrtqasyn eksporttaý úshin veterınarlyq sertıfıkattar kelisilgen. Sondaı-aq, ol buǵan deıin Halyqaralyq epızootıkalyq bıýro (HEB) elimizdiń 9 oblysyn, aıtalyq, Aqmola, Aqtóbe, Atyraý, Batys Qazaqstan, Qaraǵandy, Pavlodar, Soltústik Qazaqstan, Mańǵystaý, Qostanaı oblystaryn aýsyl boıynsha qolaıly aýmaq dep tanyǵanyn, al qalǵan 5 oblys boıynsha ótken aptada HEB sarapshylary tekserý júrgizgenin jetkizdi. Tekserý qorytyndysy 2017 jylǵy 25 mamyrda HEB Bas assambleıasynda qaralmaq.
Premer-Mınıstr B.Saǵyntaev veterınarlyq qaýipsizdikti qamtamasyz etý sharalary týraly tyńdaǵan soń, Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligine óńirlerdiń ákimderimen birlesip veterınarlyq aldyn alý sharalaryn, sonyń ishinde ekpe jumystary men dıagnostıka jasaý sharalaryn ýaqtyly júrgizýdi, el óńirlerin qajetti veterınarlyq dári-dármekpen qamtamasyz etý máselesin baqylaýǵa alýdy tapsyrdy.