Ekologııalyq zańnamanyń buzylýyna jol bergen Býrabaı aýdanynyń basshylyǵyna jaýapkershilik týraly másele qoıyldy - QR Bas prokýratýrasy
ASTANA. Maýsymnyń 11-i. QazAqparat - Aqmola tabıǵat qorǵaý prokýratýrasy «Býrabaı» ulttyq parkiniń qorǵalatyn aýmaǵynda kommýnaldyq qaldyqtardy ornalastyrý jóninde Qazaqstan Respýblıkasynyń Ekologııalyq kodeksiniń talaptarynyń saqtalýyna tekserý júrgizdi,
dep habarlady QR Bas prokýratýrasynyń baspasóz qyzmetinen.
QR «Erekshe qorǵalatyn tabıǵı aýmaqtary týraly» Zańynyń 24-shi babyna sáıkes Aqmola oblysy ákiminiń 2007 jylǵy qańtardyń 23-indegi qaýlysymen «Býrabaı» memlekettik ulttyq tabıǵı parkiniń aınalasynda jalpy aýdany 181733 gektar qorǵalatyn aýmaq qurylyp, onyń jerlerin paıdalanýdyń quqyqtyq rejimi anyqtaldy.
Qaýlynyń 3-shi tarmaǵyna sáıkes Ulttyq parktiń ósimdik jáne janýarlar áleminiń tabıǵı keshenderi men nysandaryna, mádenı-tarıhı nysandaryna zalal ákelýi múmkin áreketter jasaýǵa, naqty aıtqanda lastaýshy zattar men sarqyndy sýlardy aýaǵa, ashyq sý qaınarkózderine jáne jer betine tógýge, qoqys tastaýǵa tyıym salynǵan.
Prokýratýra júrgizgen tekserý barysynda Býrabaı aýdanynyń jergilikti atqarýshy organdarynyń jáne Qotyrkól, Abylaıhan men Zelenoborskıı aýyldyq okrýgteri ákimderiniń QR-nyń ekologııalyq zańnamasyn jáne erekshe qorǵalatyn tabıǵı aýmaqtar týraly zańnamany turmystyq qoqystardy jınaý men ýtılızatsııalaý sharalaryn qabyldamaýynan týyndaǵan óreskel zań buzýshylyqtar anyqtady.
Máselen, Zelenoborskıı aýyldyq okrýgtiń aýmaǵynda Býrabaı aýylynan 18 shaqyrym jerde turmystyq qoqystarǵa arnalǵan jalpy aýdany 68,2 gektar polıgon ornalasqan. Polıgon quqyqtyq rejimdi buza otyryp, Ulttyq parktiń qorǵalatyn aımaǵynda qyzmet etedi. Oǵan qosa, polıgonnyń qyzmeti QR Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń 2005 jylǵy mamyrdyń 24-indegi №137 buıryǵymen bekitilgen «Eldi mekender aýmaǵyn ustaýdyń sanıtarlyq- epıdemııalogııalyq talaptary» normalaryna tolyǵymen sáıkes kelmeıdi; polıgonnyń shekaralary jalǵa túsirilmegen, qorǵaýshy or turmystyq qoqystarmen tolyp ketken, qoqys qoımasynda turmystyq qoqystar beı-bereket shashylǵan. Qoldanystaǵy jalǵyz arnaıy tehnıka tekserý kezinde buzylǵan kúıinde turdy. Polıgonnyń syrtynda kóp mólsherde qurylys qoqystary jınalyp qalǵan.
«Býrabaı» ulttyq parkiniń derekteri boıynsha, qorǵalatyn aýmaqta turmystyq qoqystardyń zańsyz 13 qoımasy Aqylbaı aýyldyq okrýginde (1), Qatarkól aýyldyq okrýginde (7), Zolotobor aýyldyq okrýginde (5) ornalasqan. Barlyq qoqys qoımalarynyń jalpy aýdany 11,2 gektar. Parktiń qorǵalatyn aýmaǵyndaǵy barlyq qoqys qoımalary tolyǵymen polıgonǵa kóshirilýi arqyly joıylýy kerek. Býrabaı aýdanynyń aýmaǵynda 55 eldi meken ornalasqan, 79,2 myń adam turady. Alaıda aýdanda 2 ǵana zańdastyrylǵan turmystyq qaldyqtardyń polıgony qyzmet etedi (Shortandy qalasynda, Býrabaı aýylynda).
Tekserý qorytyndylary boıynsha prokýratýra Býrabaı aýdanynyń ákimine zańsyz qoqys qoımalaryn joıý sharalaryn qabyldaý týraly usynys engizdi. Zańdylyqtyń buzylýyna jol bergen jáne ony joıýǵa sharalar qabyldamaǵan aýyldyq okrýgter ákimderiniń jaýapkershiligi jóninde másele kóterildi.