eGov GPT jáne eGov Business: memlekettik qyzmet kórsetý salasyna JI-di engizý qalaı júzege asyp jatyr

Jaslan Mádıevtiń sózinshe, qazir memlekettik organdar qyzmetin QazTech platformasyna kóshirýge aıryqsha mán berilip otyr. Úkimet bul baǵyttaǵy eki jyldyq josparyn bekitti.

— Bul rette: júıelerdiń qaıtalanýy joıylady, eskirgen júıelerdi paıdalaný toqtatylady. Bıyl 39 júıeni kóshirý josparlanǵan. Onyń 36-sy boıynsha jumystar aıaqtalý satysynda. Jospardan tys taǵy 25 júıe boıynsha kóshirý jáne ázirlený jumystary júrgizilýde. Búginde 10 aqparattyq júıe platformada tolyqqandy jumys istep tur, ıaǵnı jumys jospardan ozyq qarqynmen júrgizilip jatyr. Búginde barlyq memlekettik organ QazTech platformasymen jumys isteıdi, — dedi Jaslan Mádıev.

Onyń aıtýynsha, Memleket basshysy QazTech-ten tys jańa júıeler qurýǵa moratorıı engizý boıynsha Jarlyqqa qol qoıdy. Bul talaptyń saqtalýy tsıfrlandyrýǵa arnalǵan bıýdjettik ótinimderdi saraptaý kezinde tekseriledi.

Sonymen qatar, atalǵan platforma qazirdiń ózinde tıimdiligin dáleldep otyr. QazTech platformasyna kóshkennen keıin, tsıfrlyq servıster jumysynda eshqandaı bógelý ne keleńsizdik bolǵan joq. Mınıstr naqty mysal da keltirdi. Jyl saıyn ashylatyn birinshi synypqa qabyldaý qyzmetinde túrli aqaýlar tirkeletin. Burynǵy ınfraqurylym júktemeni kótere almaı, iske qosylǵan alǵashqy kúni-aq isten shyǵatyn. Mundaı jaǵdaı tórt jyl qatarynan qoǵamda teris rezonans týǵyzdy.

— Bıyl Oqý-aǵartý mınıstrligi jáne Qazaqtelekommen birlesip, qyzmet QazTech platformasynda qaıta jınaqtaldy. Ekinshi aı qatarynan birde-bir aqaýsyz jumys istep tur. 365 myńnan astam ótinim sátti óńdeldi, — dedi mınıstr.

Jańartylǵan eGov 3.0 portaly iske qosyldy

Jasandy ıntellekt jáne tsıfrlyq damý mınıstri QazTech platformasynda ázirlengen zamanaýı eGov 3.0 portaly iske qosylǵanyn da málimdedi.

Onyń sózinshe, atalǵan portal memlekettik qyzmet kórsetýdi ońtaılandyrýǵa, artyq talaptardy boldyrmaýǵa jáne ınfraqurylymǵa júktemeni azaıtýǵa múmkindik berdi.

— eGov portaly da óziniń tehnologııalyq múmkindiginiń sheginde jumys istep keldi. Osyǵan baılanysty jaqynda QazTech platformasynda ázirlengen zamanaýı eGov 3.0 portaly iske qosyldy. Qyzmetter barynsha ońaı, paıdalanýshy úshin yńǵaıly formatta jınaqtaldy. Talaptar men qadamdar sany azaıdy. Suranysqa ıe qyzmetterdiń bir bóligi jańa formatta qoljetimdi, — dedi Jaslan Mádıev.

Sonymen birge, portalda keri baılanys tetigi engizildi. Onda árbir paıdalanýshy qyzmetterdi odan saıyn yńǵaıly qylý jóninde óz usynysyn jetkize alady.

— Barlyq qazaqstandyqty belsendi qatysýǵa shaqyramyz. Úzdik usynystar portaldy odan ári jańǵyrtý barysynda eskeriledi. Jumys ári qaraı jalǵasady, — dep úndeý jasady mınıstr.

eGov GPT-diń artyqshylyǵy qandaı

Jýyrda iske qosylǵan eGov GPT-diń tıimdiligi máselesi de Jaslan Mádıevtiń nazarynan tys qalǵan joq. Onyń sózinshe, ıntellektýaldy tsıfrlyq assıstent eGov GPT sáýir aıynda engizildi. Bul — memlekettik qyzmetti alýdyń taǵy bir qarapaıym ári yńǵaıly tásili.

— Buryn azamat qaı memlekettik organǵa júginý kerektigin, qandaı ótinish toltyrý qajet ekenin jáne qandaı qujattardy jınaý kerektigin ózi anyqtaıtyn. Endi óziniń ómirlik jaǵdaıyn qysqasha sıpattasa jetkilikti. Mysaly: «maǵan turǵylyqty jer boıynsha tirkelý kerek» nemese «bıyl balam birinshi synypqa barady». eGov GPT qajetti qyzmetti ózi anyqtap, azamattyń atynan ótinishti daıyndaıdy jáne qyzmetti nátıjesine deıin jetkizedi, — dedi Jaslan Mádıev.

Sonymen birge, búginde eGov GPT-de jalpy trafıktiń shamamen 30%-yn qamtıtyn 50 qyzmet qoljetimdi. Olarǵa suranys óte joǵary. Jyl sońyna deıin bul kórsetkishti 70%-ǵa deıin jetkizý josparlanyp otyr.

— Azamattar eGov GPT múmkindikterin 150 myńnan astam ret qoldanyp úlgerdi. Ol memleket pen azamattar arasyndaǵy barlyq másele boıynsha ámbebap AI-assıstentke aınalýy tıis. Sondyqtan ortalyq memlekettik organdar azamattar men bızneske arnalǵan vedomstvolyq AI-agentterdi eGov GPT-men baılanysta ázirleý qajet, — dedi mınıstr.

Odan bólek, jaqyn arada eGov GPT ulttyq Aitu messendjerinde da qoljetimdi bolady. Jaslan Mádıevtiń málimdeýinshe, qyzmetter sanyn kóbeıtý ǵana emes, olarǵa qoljetimdilikti qamtamasyz etý de mańyzdy.

Osyǵan baılanysty bıylǵy maýsym aıynan bastap zańnamalyq deńgeıde eGov pen Aitu memlekettik mańyzdy servısterine tarıfsiz qol jetkizýge jaǵdaı jasaldy. Demek, uıaly telefon balansynda qarajat bolmasa da, árbir azamat mańyzdy memlekettik jáne áleýmettik servısterdi paıdalana alady.

eGov Business platformasy kásipkerlerge qandaı múmkindik beredi

eGov Business platformasy da jańartylyp, iske qosyldy. Onda kásipkerlerge arnalǵan qyzmetter, servıster jáne memlekettik qoldaý sharalary tsıfrlyq formatta shoǵyrlanyp jatyr. Statıstıka nátıjeni anyq kórsetip otyr. Bıyl jańartylǵan qosymsha 135 myń ret júkteldi, al ony aı saıyn 35 myń kásipker turaqty paıdalanady.

Sonymen birge, eGov Business kásipkerlerge bıznestiń búkil úderisinde qoldaý kórsetedi. Bıznesti tirkeý, shot ashý, lıtsenzııalar alý, damytý, kompanııa qurylymyna ózgerister engizý — barlyǵy bir qosymshada. Máselen, buǵan deıin jeke kásipkerlikti (IP) jabýdyń naqty ári túsinikti rásiminiń bolmaýy ózekte másele bolatyn. Bul protsess tsıfrlyq formatqa kóshpegen edi. Endi ol eGov Business-te qoljetimdi.

— Al osy aıdyń basynda qosymsha arqyly bıznestegi úlesti senimgerlik basqarýǵa berý múmkindigi paıda boldy. Bıyl aqpan aıynda eGov Business-ti odan ári damytýdyń keshendi josparyn bekittik. Biz memlekettik qoldaýdyń barlyq sharalaryn biryńǵaı tsıfrlyq ekojúıege biriktiremiz. Táýekelge baǵdarlanǵan servısterdi, bıznestiń tsıfrlyq kartasyn, sondaı-aq kásipkerlerge arnalǵan jer, múlik jáne basqa da servısterdi damytamyz, — dedi Jaslan Mádıev.

Onyń málimdeýinshe, jaqyn arada kásipkerler bankke barmaı-aq, korporatıvtik Visa bank kartasyn tikeleı eGov Business qosymshasy arqyly rásimdep, ony birden Apple Pay, Google Pay nemese Samsung Pay júıelerine qosa alady. Kartanyń derektemeleri qosymshada qoljetimdi bolady. Qaýipsizdikke de jete mán berilgen. Olaı deıtinimiz — platforma jeke derekterdi saqtamaıdy jáne kórmeıdi — bul úshin bank pen Visa jaýap beredi.

— Qyrkúıek aıynda eGov Business-te Smart Contract servısi iske qosylady. Onda sharttardy, mámilelerdi, onyń ishinde merdigerlermen jasalatyn sharttardy tsıfrlyq qoltańba arqyly qol qoıyp, tolyǵymen elektrondyq formatta rásimdeýge bolady. Qaǵazsyz jáne deldaldarsyz, — dedi mınıstr.

Alaıda ol birqatar keleńsiz jaıt bar ekenin de atap ótti. Tsıfrlandyrýǵa qaramastan, kásipkerler áli de uzaq protsessterge tap bolyp keledi. Jaslan Mádıevtiń sózinshe, bıznesti bastaý men ınvestıtsııalyq jobalardy iske asyrý úshin qajetti keı tetik monopolısterdiń qolynda. Olar jer ýchaskelerin bólý, ınjenerlik jelilerge qosylýǵa ruqsat jáne tehnıkalyq sharttar berý sııaqty protsesterge tikeleı qatysady.

— Dál osy jerde ótinimderdi qaraý merzimderi júıeli túrde buzylyp otyr. Normatıv boıynsha kelisý rásimderine nebári 5 jumys kúni beriledi. Al is júzinde 3 myń ótinim 3 aıdan astam ýaqyt boıy monopolısterde «toqtap qalǵan». Antılıderler qatarynda — «Almaty Sý», «Pavlodarenergo», «QazaqGaz Aimaq» óńirlik qurylymdary. Monopolısterdiń kóbi tsıfrlyq formatqa kóshýge asyqpaýda. Bul jumys tek Astanada, Jetisý jáne Almaty oblystarynda ǵana tıisti deńgeıde jolǵa qoıylǵan. Ulttyq ekonomıka mınıstrliginiń úılestirýimen basqa óńirler de osy tájirıbeni qolǵa alýy tıis, — dedi Jaslan Mádıev.

Aıta keteıik, buǵan deıin Úkimet tsıfrlandyrý men jasandy ıntellektini damytýdyń aýqymdy josparyn iske asyryp jatqanyn jazǵanbyz.