Ebola indeti Kongonyń jeti provıntsııasyna tarady
ASTANA. KAZINFORM — Kongo Demokratııalyq Respýblıkasynda (KDR) Ebola bezgeginiń órshýi áli de qarqyndy sıpat alyp otyr. Іndet odan ári taralyp barady. Qazirgi tańda eldiń jeti provıntsııasynda aýrý juqtyrǵandardyń sany shamamen 7200 adamǵa jetip, olardyń 3500-ge jýyǵy kóz jumǵan. Bul týraly BUU-nyń jańalyqtar qyzmeti habarlady.
Birikken Ulttar Uıymy men Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymy (DDU) halyqaralyq qaýymdastyqty KDR-ǵa qoldaýdy kúsheıtip, indetti baqylaýǵa alýǵa shaqyrdy.
BUU-nyń Ebola indetine qarsy is-qımyl jónindegi aǵa úılestirýshisi Jıýlen Harneıs:
— Іndet áli de aýqymdy ári asa qaýipti kúıinde qalyp otyr, — dedi.
Onyń aıtýynsha, keıbir aımaqtarda jaǵdaıdy jaqsartýǵa qol jetkizilgenimen, basqa óńirlerde aýrý juqtyrý jaǵdaılary áli de artyp keledi. Ásirese Soltústik Kıvý provıntsııasynda jaǵdaı kúrdeli.
Epıdemııa el aýmaǵynyń edáýir bóligin qamtydy. Aýrý taraǵan aımaqtardyń keıbiri eki túrli ýaqyt beldeýinde ornalasqan. Al olardyń arasynda áýe qatynasy arqyly jetýdiń ózi eki jarym saǵattan astam ýaqyt alady. Mamandardyń jumysyna qajetti ınfraqurylymnyń jetkiliksizdigi jáne medıtsına qyzmetkerlerine jasalatyn shabýyldar da kedergi keltirip otyr.
Harneıstiń aıtýynsha, KDR turǵyndarynyń basym bóligi indetke qarsy qabyldanyp jatqan sharalardy qoldaıdy. Alaıda adamdardyń shaǵyn toby, negizinen jas er adamdar, medıtsına qyzmetkerleri men indetpen kúreske qatysyp jatqan basqa da mamandarǵa shabýyl jasaýda.
Іndetti ázirge baqylaýǵa alý múmkin bolmaı otyr
Eldiń ár óńirindegi epıdemıologııalyq jaǵdaı bir-birinen aıtarlyqtaı erekshelenedi. Soltústik Kıvýda aýrý juqtyrý jaǵdaılary jyldam ósip keledi.
Ońtústik Sýdanmen shekaraǵa jaqyn ornalasqan Joǵarǵy Ýele provıntsııasynda da apta saıyn 30-40 jańa jaǵdaı tirkeledi.
Al Ońtústik Kıvýda mamyr aıynan beri jańa jaǵdaı anyqtalǵan joq. Ońtústik Ýbangı provıntsııasynda bolsa, jaqynda Ebola juqtyrǵan bir adam tirkeldi.
DDU-nyń epıdemıologııa jáne operatsııalyq qyzmetti taldaý bóliminiń basshysy Olıve Le Polenniń aıtýynsha, qazirgi ýaqytta jańa jaǵdaılar tirkelmeı otyrǵan aımaqtardyń ózinde de epıdemıologııalyq baqylaý men naýqastardy anyqtaý jumystary jalǵasýy tıis.
Vırýstyń taralý aýqymyn eskersek, jaǵdaıdy tolyq baqylaýǵa alý úshin áli de uzaq ýaqyt qajet bolýy múmkin.
Qarqyndylyqty tómendetýge bolmaıdy
KDR bıligi, gýmanıtarlyq uıymdar jáne Afrıka aýrýlardy baqylaý jáne aldyn alý ortalyqtary indetke qarsy is-qımyldy tyǵyz úılestirip otyr, dedi Harneıs.
Keshendi sharalardyń nátıjesinde aýrýhanalardaǵy tósek-oryn sany artty. Sonymen qatar vaktsınatsııa jáne profılaktıkalyq emdeý baǵytyndaǵy jumystar da jalǵasýda.
BUU men DDU ókilderi jaǵdaıdyń jaqsarýynyń alǵashqy belgileri baıqalǵan kúnniń ózinde qabyldanyp jatqan sharalardy álsiretýge bolmaıtynyn eskertti.
Mamandardyń pikirinshe, jaǵdaıdyń birshama turaqtaný belgilerine qaramastan, epıdemııa qaıtadan kúsheıýi múmkin. Sonymen qatar aýrý juqtyrý jaǵdaılarynyń sany KDR tarıhyndaǵy eń joǵary kórsetkishke jetkeni atap ótildi.
Qarjy tapshylyǵy
Epıdemııamen kúrestegi negizgi máselelerdiń biri — qarjy tapshylylyǵy.
Ebola indetine qarsy kúreske ǵana emes, qazirgi tańda qajetti qarjynyń 49 paıyzy ǵana qamtamasyz etilgen keń aýqymdy gýmanıtarlyq operatsııaǵa da qosymsha qarajat qajet.
BUU men DDU ókilderiniń aıtýynsha, qarjylandyrýdy ýaqytynda qamtamasyz etý Ebolanyń odan ári taralýyn tejeýge jáne áldeqaıda aýyr gýmanıtarlyq ári ekonomıkalyq zardaptardyń aldyn alýǵa múmkindik beredi.
Aıta keteıik, buǵan deıin Kongoda Ebola vırýsyn juqtyrǵandar sany 7 myńnan asqanyn jazdyq.
