Dekrettik tólem: Qazaqstandyq analar bala kútimine qansha qarajat jumsaıdy
ASTANA. KAZINFORM — Bala dúnıege kelgen soń otbasynyń shyǵyny da arta túsedi. Balalarǵa arnalǵan taǵam, kıim-keshek, jórgek, dári-dármek pen dárigerdiń qabyldaýy — bular sábıge qajet dúnıeniń bir parasy ǵana. Budan ózge de ata-ananyń moınyna túsetin shyǵyn az emes. Sondyqtan bala kútimine aı saıyn qansha qarajat qajet jáne ony dekrettik tólem óteı ala ma degen suraq kóp otbasy úshin ózekti.
Jaýabyn birge izdep kóreıik.
Balaǵa eń kóp qajet bolatyn zattardyń biri — jórgek. Onyń baǵasy markasy men qaptamasyna qaraı shamamen 6 myńnan 9 myń teńgege deıin barady.
Balalar taǵamy da otbasy bıýdjetine edáýir salmaq túsiredi. Mysaly, jemis-jıdek pen kókónisten jasalǵan pıýrelerdiń baǵasy 335 teńgeden bastalyp, 1 200 teńgege deıin barady. Al salmaǵy 800 gramm bolatyn qurǵaq sút qospalary 11,4 myńnan 24,4 myń teńgege deıin turady.
Sábı arbasyn 30 myń teńgeden bastap tabýǵa bolady. Degenmen keıbir úlgileriniń baǵasy birneshe júz myń teńgege deıin jetedi.
Kıim-keshek te turaqty shyǵyndardyń qatarynda. Mysaly, jazǵy maýsymǵa arnalǵan jeńil shalbardyń baǵasy 2,5 myń teńgeden bastalsa, jeıdeler shamamen 2 myń teńge turady. Shortylar orta eseppen 3 myń teńge, shulyq jıyntyǵy 2,3 myń teńgeden, al kóılekter 3 myń teńgeden bastalady. Balalar tez ósetindikten, kıimdi jıi jańartyp otyrýǵa týra keledi. Sondyqtan jaz mezgilinde ǵana garderobty tolyqtyrýǵa aıyna shamamen 5-15 myń teńge qarastyrǵan jón.
Budan bólek, kóp ata-ana dári-dármekke, massajǵa, mamandardyń keńesine jáne jekemenshik klınıkalarǵa da qarajat jumsaıdy.
Tilshimen sóılesken analardyń biri dekrettik tólem retinde aı saıyn 179 myń teńge alǵanyn aıtty. Alaıda onyń sózinshe, bul qarjy barlyq qajettiligin ótemegen.
Al segiz aılyq sábıi bar Zarına esimdi ana aı saıyn 125 myń teńge kóleminde járdemaqy alady. Onyń aıtýynsha, baǵasy shamamen 6,5 myń teńge bolatyn bir qap jórgek on kúnge áreń jetedi.
— Qosymsha tamaqty kóbine ózim daıyndaımyn. Kókónisten ázirlegen ári paıdaly, ári únemdi dep esepteımin. Balamdy emizemin, sondyqtan da sút qospalaryn satyp almaımyz, — deıdi ol.
Taǵy bir ananyń aıtýynsha, onyń dekrettik tólemi 214 myń teńge. Budan bólek, otbasy kópbalaly otbasy retinde 69 myń teńge kóleminde járdemaqy alady.
— Negizgi qajettilikterge — tamaqqa, jórgek pen kıimge bul qarjy jetedi, — deıdi ol.
Shamamen eseptegende, emetin balaǵa aı saıyn 40-60 myń teńge kóleminde qarajat jumsalady. Eger sábı tek sút qospasyn ishetin bolsa, onyń túri men tutyný kólemine qaraı shyǵyn 75 myńnan 150 myń teńgege deıin jetýi múmkin. Bul esepke dári-dármek, medıtsınalyq qyzmetter, massaj, oıynshyqtar jáne basqa da qosymsha shyǵyndar kirmeıdi.
Osylaısha, turǵyn úı, kommýnaldyq qyzmetter jáne eresekterdiń tamaǵyna ketetin shyǵyndardy qospaǵanda, dekrettik tólemniń edáýir bóligi balanyń kúndelikti qajettilikterine jumsalady.
Qazaqstanda balaly otbasylarǵa birneshe túrli memlekettik tólem qarastyrylǵan. Sonyń biri — bala týǵan kezde beriletin birjolǵy járdemaqy. Ol dekretke deıin jumys istegen-istemegenine qaramastan barlyq anaǵa beriledi.
2026 jyly onyń mólsheri birinshi, ekinshi jáne úshinshi balaǵa 164 350 teńgeni, al tórtinshi jáne odan keıingi balalarǵa 272 475 teńge.
Al jumys istemeıtin ata-analar bala bir jarym jasqa tolǵanǵa deıin aı saıyn mynadaı járdemaqy alady:
— birinshi balaǵa — 24 912 teńge;
— ekinshi balaǵa — 29 453 teńge;
— úshinshi balaǵa — 33 951 teńge;
— tórtinshi jáne odan keıingi balalarǵa — 38 493 teńge.
Jumys isteıtin ata-analarǵa júktilik pen bosanýǵa baılanysty áleýmettik tólemder, sondaı-aq bala kútimine arnalǵan aı saıynǵy tólemder beriledi. Onyń mólsheri áleýmettik aýdarymdar júrgizilgen resmı tabysqa baılanysty esepteledi.
Aıta keteıik, zańsyz dekrettik tólemderge qatysty 40-qa jýyq qylmystyq is qozǵaldy.
