DDU bıyl medıtsına nysandaryna jasalǵan 900-den astam shabýyldy tirkedi
ASTANA. KAZINFORM – Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymy (DDU) 2026 jyldyń ózinde medıtsınalyq mekemeler men medıtsına qyzmetkerlerine jasalǵan 914 shabýyldy tirkedi. Saldarynan keminde 911 adam qaza taýyp, 1486 adam jaraqat aldy. Bul kúnine tórtten astam shabýyl jasaldy degen sóz, dep habarlaıdy BUU jańalyqtar qyzmeti.
Jenevadaǵy brıfıngte DDU-nyń tótenshe jaǵdaılar jáne gýmanıtarlyq operatsııalardy basqarý jónindegi dırektory Altaf Mýsanı 2018 jyldan beri densaýlyq saqtaý nysandaryna jasalǵan 10 400-den astam shabýyl qujattalǵanyn málimdedi. Sonyń saldarynan shamamen 5700 adam qaza taýyp, taǵy 8500 adam jaralanǵan.
Bıyl densaýlyq saqtaý júıesine jasalǵan shabýyldardan Lıvan jáne okkýpatsııalanǵan Palestına aýmaǵy eń kóp zardap shekti. Sondaı-aq mundaı shabýyldar Mıanma, Iran, Sýdan, Kongo Demokratııalyq Respýblıkasy, Ońtústik Sýdan, Sırııa jáne Nıgerııada tirkeldi. Osy jyly aýyr qarýmen soqqy jasaý shabýyldyń eń kóp taralǵan túri boldy.
Aýqymdy saldary
Mýsanı densaýlyq saqtaý júıesine jasalǵan shabýyldardyń saldary tikeleı fızıkalyq shyǵynmen ǵana shektelmeıtinin, al statıstıka máseleniń aýqymyn tolyq kórsete almaıtynyn atap ótti.
– Aýrýhanaǵa shabýyl jasalǵan kezde onyń zardabyn sol jerde bolǵan adamdar ǵana tartpaıdy, – dedi ol.
Onyń aıtýynsha, shabýyldan keıingi kúnderi naýqastar qajetti medıtsınalyq qyzmetterdi ala almaıdy, medıtsına qyzmetkerleri jumysynan aıyrylady, al ómirlik mańyzy bar dári-dármekterdi jetkizý toqtaıdy.
DDU ókiliniń sózinshe, mundaı shabýyldardyń saldary aýqymdy ári uzaqqa sozylatynyn rastaıtyn derekter kóbeıip keledi. Máselen, Sırııanyń soltústik-batysynda júrgizilgen zertteý shabýyldan keıingi kúni ambýlatorııalyq konsýltatsııalar sany 51%-ǵa azaıǵanyn kórsetti. Mundaı jaǵdaı 37 kúnge deıin jalǵasqan.
Joıqyn qaqtyǵystar
Qolda bar derekterge sáıkes, 2026 jylǵa qaraı Sýdandaǵy medıtsınalyq mekemelerdiń 37%-y jumys istemegen.
Mýsanı DDU Taıaý Shyǵystaǵy qaqtyǵys kezinde de densaýlyq saqtaý nysandaryna jasalǵan shabýyldardy tirkeýdi jalǵastyryp otyrǵanyn aıtty. Mundaı oqıǵalar Lıvan, Izraıl jáne Iranda da bolǵan.
Gaza sektoryndaǵy barlyq 36 aýrýhana zaqymdanǵan. Olardyń tek jartysy ǵana ishinara jumysyn jalǵastyryp otyr. Bastapqy medıtsınalyq-sanıtarlyq kómek júıesi de aıtarlyqtaı zardap shekti.
Kongo Demokratııalyq Respýblıkasynda Býndıbýdjıo vırýsynan týyndaǵan qazirgi Ebola indeti kezinde, 2026 jylǵy mamyrdan beri densaýlyq saqtaý nysandaryna 12 shabýyl jasalǵany rastaldy. Mundaı shabýyldar aýrýdyń jańa jaǵdaılaryn anyqtaýǵa jáne indettiń taralýyn tejeýge kedergi keltirip otyr.
– Zaqymdanǵan árbir medıtsınalyq mekeme – medıtsınalyq qyzmettiń joǵalýy, al toqtaǵan árbir qyzmet – medıtsınalyq kómeksiz qalýy múmkin adam, – dedi Mýsanı.
Kinálilerdi jaýapkershilikke tartý
Jýrnalısterdiń kinálilerdi jaýapkershilikke tartý týraly suraǵyna jaýap bergen DDU ókili uıymda oǵan qajetti mandat ta, tıisti ókilettik te joq ekenin aıtty.
– Ókinishke qaraı, rastalǵan 10 myńnan astam shabýyldyń birde-bireýi ázirge kinálilerdi jaýapkershilikke tartý rásimine ulasqan joq, – dedi Mýsanı.
DDU bas dırektory qaqtyǵys taraptaryn mundaı zań buzýshylyqtar úshin jaýapkershilikke tartýǵa birneshe ret shaqyrǵan.
Eske sala ketsek, buǵan deıin DDU Kongo DR-daǵy Ebola el tarıhyndaǵy eń iri indetke aınalǵanyn málimdegen.
